Speech at the 12th Summit of the Turkic States Organization
Recep Tayyip Erdoğan · President of Turkey
- Context
- Erdoğan addressed the 12th Summit of the Turkic States Organization in Gabala, Azerbaijan on October 7, 2025, focusing on regional security and unity.
- Main themes
- Turkic States Organization unity, regional peace and security, Palestinian statehood and Gaza conflict, Israeli military actions, Syria stability, South Caucasus peace, multilateralism and UN reform, defense and security cooperation, terrorism and cyber threats, TDT Plus format, Azerbaijan-Armenia relations, Uzbekistan-Kyrgyzstan-Tajikistan border agreement
- Duration
- ~11 min
- Words
- 1,344
- Sentences
- 63
- Readability
- 34
- Grade
- 13.5
- Syntax
- 3.00
- Vocabulary
- 2.32
Translated from Turkish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other63 sentences in 24 paragraphs
Dear Secretary-General,
Esteemed Brothers,
I greet you with my heartfelt feelings, respect, and affection. It is a great pleasure for me to be in the distinguished city of Gabala, which carries the traces of our deep-rooted history, on the occasion of the 12th Summit of the Turkic States Organization. I would like to thank my esteemed brother, President Japarov of Kyrgyzstan, for his contributions as the outgoing term president.
I also express my gratitude to my dear brother, Mr. Aliyev, for his exceptional hospitality, and I wish him great success in his term presidency. On this occasion, I once again sincerely congratulate you on the Turkic States Cooperation Day, which we celebrated on October 3.
In just 16 years, our organization has added new successes to its achievements under the motto of unity in language, thought, and work. Inshallah, we will continue to increase the number of our successes with this understanding.
Valued Brothers,
We are facing an international system where multilateralism is increasingly eroded, and the United Nations Security Council remains indifferent to many issues that wound humanity's conscience. Today, many international and regional organizations are perceived as ineffective and burdensome structures in the public eye because they are not built on noble values such as our common history, culture, and brotherhood. It is of great importance for our organization to transform into a structure that adapts to these changing conditions, displays a common stance on international issues, is trusted in its word, and stands by the right. As Turkey, we find it extremely appropriate and meaningful to set the theme of our summit as regional peace and security during such a period.
While strengthening our cooperation in an environment where we are dealing with various security challenges, it is important to increase our dialogue with third parties as well. We do not see our organization as an insular structure. We must implement a vision that expresses its voice and power in interaction with other relevant international organizations and alliances. In this context, I wholeheartedly believe that the TDT Plus format we agreed upon today will bring a new breath to our cooperation with third parties.
Valued Brothers,
As I expressed in our last summit and meetings, we are ready to provide every possible contribution in every area concerning our common interests, especially in capacity building for security, within the framework of our family council. I believe that we can respond to terrorism, illegal migration, cyber threats, and climate change with a common stance and strengthen our own security under our own sky. I see the first meeting of the Defense Industry Institutions of the Turkic States Organization held in July as an important step in this regard. I want to emphasize that it is very important for us to continue our efforts to maintain the momentum we have gained.
Dear Brothers,
We believe that the Turkic world can play a more active role in the stability and security of our region in many ways. It is important for our organization to display a determined stance against many conflicts, wars, and violations of international law occurring in our close geography today. The attacks by the Israeli government, starting with Lebanon and Syria, continuing with Yemen and Iran, and finally targeting Qatar, show that the greatest threat to the stability of our region comes from the current administration of this country. The recent developments aimed at stopping the massacres in Gaza, which have claimed the lives of 66,000 innocents, are encouraging. We believe that only a two-state solution based on the rights of the Palestinian people, derived from international legitimacy and law, will pave the way for a lasting and just peace, and we continue our efforts in this direction with determination.
In Syria, establishing stability is an indispensable necessity for ensuring security in our region and beyond. Despite facing many challenges, the progress made by the Syrian government in the last nine months allows us to look to the future with hope. In this process, we should focus on improving the political, economic, and security environment based on preserving Syria's territorial integrity and unity, and we should advance our engagement with the Syrian government as Turkic states.
We are not only following developments in the South Caucasus but also sincerely supporting the steps taken to establish peace and stability in the region. We see the joint statement signed between Azerbaijan and Armenia on August 8 as a positive step in this regard and hope for its continuation. We also welcome the agreement reached in March regarding the determination of the border junction point between Uzbekistan, Kyrgyzstan, and Tajikistan. I congratulate Mr. Mirziyoyev and Mr. Japarov for resolving this issue, which has occupied the agenda for many years, with common sense and wisdom. I would also like to extend my congratulations to the Tajik leadership from here.
Valued Brothers,
We are aware that we can contribute to the stability of our region through economic development, social welfare, and strengthening cultural ties. We also see our initiatives in transportation, energy security, and commercial integration as complementary parts of this approach. It is in all our interests to focus on projects and investments that will make the energy and communication ties between us effective and strong. We must make the Trans-Caspian Middle Corridor even more efficient. As Turkic states, we must establish strong collaborations to reach the level we deserve in the field of science and technology as soon as possible and make joint investments with high added value in this area. We need to accelerate the development of a large language model in Turkish to keep up with global developments in artificial intelligence and preserve our cultural richness. As Turkey, we are taking the first step regarding a common alphabet, publishing a work about Cengiz Aytmatov and the Oghuznames in the Middle Alphabet, and today we are presenting one copy of this to the leaders.
Similarly, we plan to hold the Turkic World Publishing Congress in Ankara next January. I hope that December 15 will be declared as World Turkish Language Family Day at the UNESCO 43rd General Conference to be held in Samarkand starting from October 30.
I wish our Uzbek brothers success in organizing this important general conference.
Dear Brothers,
Once again, the solidarity and brotherhood we have displayed today herald our bright common future. Especially, the presence of Hungary from the western wing of the Turkic world as an observer brings us great joy, as we witness the value my dear friend Orban places on our organization. I also want to emphasize how happy I am that the President of the Turkish Republic of Northern Cyprus, Mr. Ersin Tatar, is now with us in Gabala after Ankara, Shusha, and Bishkek. I am pleased to observe that the Turkic world has not left our Turkish Cypriot brothers alone on the path to a just solution based on two states. I welcome the observer membership of our observer member Turkmenistan in the Turkish Academy and the Turkish Culture and Heritage Foundation. We hope to see our Turkmen brothers as full members of our family council soon. I would like to express that I find it important for member countries to always appoint representatives at the secretariat level to accelerate the institutional functioning of our organization. I also call on those members who have not yet taken this step to appoint permanent representatives from here.
Valued Brothers,
Today, we have once again shown that we walk confidently into the future with the spirit of solidarity, mutual respect, and brotherhood among the Turkic states. We are the ones who will strengthen the great Turkic world and leave it as a legacy to our children. I hope that the Gabala declaration we will sign shortly and the decisions we will make will be beneficial for the Turkic world and all friendly and brotherly countries.
I once again thank Azerbaijan and my esteemed brother, Mr. Aliyev, for their extraordinary hospitality, and I send my heartfelt regards to the peoples of our friendly and brotherly member countries.
Stay healthy.
The original Turkish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Sayın Genel Sekreter,
Değerli Kardeşlerim,
Sizleri en kalbi duygularımla, hürmetle, muhabbetle selamlıyorum. Türk Devletleri Teşkilatı’nın 12. Zirvesi vesilesiyle köklü tarihimizin izlerini taşıyan güzide şehir Gebele’de bulunmaktan büyük bir memnuniyet duyuyorum. Dönem Başkanlığını devreden Kırgızistan Cumhurbaşkanı Değerli Kardeşim Sayın Caparov’a katkılarından dolayı teşekkür ediyorum.
Aziz kardeşim Sayın Aliyev’e de müstesna ev sahipliğinden ötürü şükranlarımı sunuyor, Dönem Başkanlıkları için kendilerine üstün başarılar diliyorum. Bu vesileyle 3 Ekim’de idrak ettiğimiz Türk Devletleri İş Birliği Günü’nü bir kez daha canı gönülden tebrik ediyorum.
Teşkilatın geride bıraktığı 16 yıl gibi kısa sürede dilde, fikirde, işte birlik şiarıyla kaydettiği başarılara her geçen gün yenilerini ekliyoruz. İnşallah bu anlayışla başarılarımızın sayısını artırmaya devam edeceğiz.
Kıymetli Kardeşlerim,
Çok taraflılığın giderek aşındığı Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin insanlığın vicdanını yaralayan birçok meseleye kayıtsız kaldığı bir uluslararası sistemle karşı karşıyayız. Bugün pek çok uluslararası ve bölgesel teşkilat bizim ortak tarih, kültür ve ülküdaşlığımız gibi ulvi değerler üzerine bina edilmediğinden kamuoyu nezdinde işlevsiz, adeta omuzlara yük yapılar olarak görülüyor. Teşkilatımızın işte bu değişen koşullara ayak uyduran, uluslararası meselelerde ortak duruş sergileyen, sözüne güvenilen, haklının yanında duran bir yapıya dönüşmesi büyük önem arz ediyor. Türkiye olarak böyle bir dönemde zirvemizin temasının bölgesel barış ve güvenlik olarak belirlenmesini son derece isabetli ve anlamlı buluyoruz.
Çeşitli güvenlik sınamalarıyla uğraştığımız bir ortamda aramızdaki iş birliğini pekiştirirken, üçüncü taraflarla da diyalogumuzun artırılması mühimdir. Teşkilatımızı içine kapanık bir yapılanma olarak asla görmüyoruz. Diğer ilgili uluslararası kuruluşlar ve ittifaklarla etkileşim halinde sesini ve gücünü ortaya koyan bir vizyonu hayata geçirebilmeliyiz. Bu bağlamda bugün mutabık kaldığımız TDT Plus formasının 3. taraflarla iş birliğimize yeni bir soluk getireceğine gönülden inanıyorum.
Değerli Kardeşlerim,
Son zirve ve toplantılarımızda ifade ettiğim üzere güvenliğe yönelik kapasite inşası başta olmak üzere ortak menfaatimizi ilgilendiren her alanda mümkün olan her katkıyı aile meclisimizin bünyesinde sağlamaya hazırız. Terörizmden yasa dışı göçe, siber tehditlerden iklim değişikliğine ortak bir duruşla mukabele edebileceğimizi, kendi gök kubbemiz altında kendi güvenliğimizi güçlendirebileceğimizi düşünüyorum. Temmuz ayında yapılan Türk Devletleri Teşkilatı Savunma Sanayi Kurumları 1. Toplantısı’nı bu anlamda önemli bir adım olarak görüyorum. Yakaladığımız ivmenin sürmesi için çalışmalarımızın devamının çok mühim olduğunun altını çizmek istiyorum.
Aziz Kardeşlerim,
Türk dünyasının bölgemizin istikrarında ve güvenliğinde birçok anlamda daha etkin rol üstlenebileceğine inanıyoruz. Bugün yakın coğrafyamızda yaşanan pek çok çatışma, savaş ve uluslararası hukuk ihlaline karşı teşkilatımızın kararlı duruş sergilemesi önemlidir. İsrail hükümetinin Lübnan ve Suriye’yle başlayan, Yemen ve İran’la devam eden ve son olarak Katar’ı hedef alan saldırıları bölgemizin istikrarına en büyük tehdidin bu ülkenin mevcut yönetiminden kaynaklandığını gösteriyor. Gazze’de 66 bin masumun hayatına mal olan katliamların durması yönünde son günlerde yaşanan gelişmeler memnuniyet vericidir. Biz ancak Filistin halkının uluslararası meşruiyet ve hukuktan kaynaklanan hakları temelinde iki devletli bir çözümün kalıcı ve adil barışa kapı açacağına inanıyoruz, bu yönde de çalışmalarımızı kararlılıkla sürdürüyoruz.
Suriye’de ise istikrarın tesisi bölgemizde ve ötesinde güvenliğin sağlanması için olmazsa olmaz bir gerekliliktir. Birçok zorlukla mücadele etmesine rağmen Suriye hükümetinin son 9 ayda kaydettiği gelişme geleceğe ümitle bakmamızı sağlıyor. Bu süreçte Suriye’nin toprak bütünlüğü ve birliğini muhafaza temelinde siyasi, ekonomik ve güvenlik ortamının iyileşmesine odaklanmalı, Türk devletleri olarak Suriye hükümetiyle angajmanı ilerletmeliyiz.
Güney Kafkasya’daki gelişmeleri de sadece takip etmekle kalmıyor, bölgede barış ve istikrarın tesisi için atılan adımları samimiyetle destekliyoruz. Azerbaycan ve Ermenistan arasında 8 Ağustos’ta imzalanan ortak bildiriyi bu minvalde hayırlı bir adım olarak görüyor, devamının gelmesini diliyoruz. Özbekistan, Kırgızistan ve Tacikistan arasında sınır birleşim noktasının tespitine ilişkin Mart ayında akdedilen anlaşmayı da memnuniyetle karşılıyoruz. Uzun yıllardan bu yana gündemi meşgul eden bu meseleyi sağduyu ve bilgelikle çözüme kavuşturan Sayın Mirzoyoyev ve Sayın Caparov’u kutluyorum. Buradan Tacik Liderliğine de tebriklerimi iletiyorum.
Değerli Kardeşlerim,
Bölgemizin istikrarına, ekonomik kalkınma, sosyal refah ve kültürel bağların güçlenmesiyle katkı sunabileceğimizin farkındayız. Ulaştırma, enerji güvenliği ve ticari entegrasyon alanlarındaki girişimlerimizi de bu yaklaşımı tamamlayıcı parçalara olarak görüyoruz. Aramızdaki enerji ve haberleşme bağını etkin hale getirip güçlendirecek proje ve yatırımlara odaklanmamız hepimizin menfaatinedir. Hazar Geçişli Orta Koridoru daha da verimli hale getirmeliyiz. Türk devletleri olarak bilim ve teknoloji alanında hak ettiğimiz noktaya en kısa süre zarfında ulaşabilmemiz için güçlü iş birlikleri kurmalı ve bu alanda yüksek katma değere sahip ortak yatırımlar yapmalıyız. Yapay zekâ konusunda küresel gelişmeleri yakalayabilmek ve kültürel zenginliğimizi muhafaza için Türkçe büyük dil modelinin geliştirilmesine hız vermemiz gerekiyor. Ortak alfabe hususunda Türkiye olarak ilk adımı atıyor, Cengiz Aytmatov’u anlatan bir eser ile Oğuznameleri Orta Alfabe ile basıyoruz, bugün de liderlere birer adet bundan takdim ediyoruz.
Aynı şekilde Türk Dünyası Yayıncılık Kongresini gelecek yıl Ocak ayında Ankara’da toplamayı planlıyoruz. 30 Ekim’den itibaren Semerkant’ta düzenlenecek olan UNESCO 43. Genel Konferansında 15 Aralık’ın Dünya Türk Dili Ailesi günü olarak ilan edilmesini temenni ediyorum.
Özbek kardeşlerimize bu önemli genel konferansın tertiplenmesinde şimdiden muvaffakiyetler diliyorum.
Aziz Kardeşlerim,
Bugün bir kez daha sergilediğimiz dayanışma ve kardeşlik parlak ortak geleceğimizi müjdeliyor. Bilhassa Türk dünyasının Batı kanadından Macaristan’ın gözlemci olarak aramızda bulunması, değerli dostum Orban’ın teşkilatımıza verdiği değere bizzat şahit olmak bizlere ayrı bir mutluluk veriyor. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın Ersin Tatar’ın Ankara, Şuşa ve Bişkek’in ardından şimdi de Gebele’de aramızda bulunmasından son derece bahtiyar odluğumu da vurgulamak istiyorum. İki devletli adil çözüm yolunda Türk dünyasının Kıbrıs Türk’ü kardeşlerini yalnız bırakmadığını memnuniyetle müşahede ediyorum. Gözlemci üyemiz Türkmenistan’ın da Türk Akademisi ve Türk Kültür ve Mirası Vakfı’na gözlemci üye olmasını memnuniyetle karşılıyorum. Türkmen kardeşlerimizi inşallah yakında aile meclisimizde tam üye olarak görmek istiyoruz. Teşkilatımızın kurumsal işleyişini hızlandırmak üzere üye ülkelerin sekretarya nezdinde daima temsilci atamalarını önemli bulduğumu bu vesileyle ifade etmek isterim. Henüz bu adımı atmamış üyelere de daimi temsilci atamaları için buradan çağrıda bulunuyorum.
Değerli Kardeşlerim,
Bugün bir kez daha Türk devletleri olarak aramızdaki dayanışma, karşılıklı saygı ve kardeşlik ruhuyla geleceğe emin adımlarla yürüdüğümüzü gösterdik. Büyük Türk dünyasını daha da güçlendirerek çocuklarımıza miras bırakacak olanlar bizleriz. Birazdan imzalayacağımız Gebele bildirisinin ve alacağımız kararların Türk dünyası başta olmak üzere tüm dost ve kardeş ülkelere hayırlı olmasını temenni ediyorum.
Azerbaycan’a ve değerli kardeşim Sayın Aliyev’e fevkalade ev sahipliği için yeniden teşekkürlerimi sunuyor, teşkilat üyesi dost ve kardeş ülke halklarına en kalbi muhabbetlerimi gönderiyorum.
Kalın sağlıcakla.