- Context
- Erdoğan addressed Turkey's Heroic Women Program on March 8, 2020, honoring martyrs' families and speaking on women's rights on International Women's Day.
- Main themes
- Women's rights and dignity, martyrs and their families, International Women's Day, Turkish national identity, faith and sacrifice, gender equality, humanitarian crisis in Syria, motherhood, Islam and belief, state support for veterans' families
- Duration
- ~33 min
- Words
- 3,955
- Sentences
- 217
- Readability
- 59
- Grade
- 9.5
- Syntax
- 2.85
- Vocabulary
- 2.10
Translated from Turkish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other217 sentences in 50 paragraphs
"That is his, that is existence, the rest is all burden.
You have crawled on your face for too long, get up Sakarya."
Are we all getting up together?
Do we remember our mothers with kindness?
Do we remember our martyrs with kindness?
May their souls rest in peace.
…
Valuable members of our Ministry of Family and Social Policies,
Esteemed relatives of our martyrs,
Our veterans and their families,
Honorable ladies,
Valued guests,
I greet you with my heartfelt feelings and affection. I would like to thank my dear brother Yücel and his team. I congratulate all the women of our country and the world on March 8th International Women's Day. I extend my special love and respect to the mothers, wives, and children of our martyrs from here.
Just now, we listened to and watched their heartfelt observations and expressions on the screen. What blessed mothers and what beautiful expressions. May God gather us all under the banner named after the beloved Prophet, the Liva-ül Hamd.
In our belief, just as martyrdom is the highest rank, being the mother, wife, or child of a martyr is also a special status. Our Lord promises our martyrs Paradise. Our duty is to take the best care of the legacies left behind by our martyrs as a state and a nation.
Thank God, we have established a very strong system in our country regarding this issue. We are trying to solve all the issues of our martyrs' relatives, from employment to education. I wholeheartedly believe that every individual of this country, especially the families of our martyrs, their mothers, fathers, wives, and children, stand strong with their prayers. I always say; normally, when you look at the land, it is a field, it is a territory. But when it is kneaded with the blood of martyrs, it is called the homeland.
It is the blood of our martyrs that makes this homeland we stand on a homeland. And as expressed in the verses of Arif Nihat Asya, as we just heard from my brother Yücel, as long as our heroes who watch over the hill of martyrs exist, no one will have the power to lower our flag, silence our calls to prayer, take our independence from us, or darken our future.
Even if we cannot see it, we know that our martyrs are alive and that we will reunite with them; they will walk with us until the Day of Judgment. On this occasion, I once again remember all our martyrs with mercy. The places of our martyrs are already known, Paradise. I pray to my Lord for their high ranks in Paradise.
Valuable Guests,
As on every March 8th, today the issue of women will be discussed and debated extensively around the world and in our country. Our perspective on women is very clear and straightforward. Since the first human, half of humanity has been male and half female. If you remove either one, there will be no trace of humanity left. The messages given in our Holy Book, the Quran, are addressed to all of humanity by mentioning believing men and believing women. The respect and affection we show to our mothers, sisters, wives, daughters, and all women is actually for the sake of all humanity. Therefore, whatever we think, want, or expect for ourselves as men, we need to have the same feelings for women. Wherever there is discrimination, hostility, or belittlement against women or newborn girls, it means the time of destruction is near. No society that sees women as commodities rather than human beings and oppresses them solely because of their gender can have a bright future.
We no longer want to live in an era that buries baby girls alive, like in the days of ignorance. Is there anything similar today? Unfortunately, there is in some societies, but we do not want to live it, we will not live it, and we will not let it happen. Thank God, there is no such discrimination in the essence of our faith and culture. Of course, just as every human has different characteristics, different limits, and different abilities regardless of gender, the same situation exists between men and women and among women themselves. Evaluating all people with a single measure as if they came out of a mold, apart from fundamental rights, is not equal; it is a tyrannical, fascist, deviant approach. We must accept that humans unfortunately have a cruel side. As throughout history, today we witness the unimaginable oppressions that humans inflict on one another for various motives and methods. We encounter many news and images from all over the world every day regarding this issue. We are truly saddened by the heart-wrenching tragedies of millions of people who are oppressed, humiliated, beaten, exiled, and even killed because of their origin, belief, or status.
Of course, women also suffer from this grim picture. From natural disasters to wars, from famines to social upheavals, women, along with their children, pay the heaviest price for every crisis. For example, when you look at the devastation caused by the humanitarian crisis in Syria that has lasted for many years, you will mostly see women and children underneath. You will see the same scene in the camps where displaced people have sought refuge. A significant portion of our Syrian brothers and sisters living within our borders consists of women and children. Did we not see this in Idlib? Did we not see this in the Atme Camp? While we witness all this, our hearts breaking, humanity unfortunately remains silent against it. Among the refugees piling up at land and sea borders in hopes of reaching Europe, are not women and their children suffering the most? Do not mothers and children face death in a struggle while being left to the raging waves of the Aegean as Greek soldiers puncture their boats? So, what is the West doing in the face of all this? Does the West's heart burn in response to all this? No. Does it make a sound? No. One must doubt the humanity of those whose hearts do not burn, whose hearts do not tremble, and whose minds do not stir in the face of this picture; I have my doubts. Unfortunately, we face a huge world that turns its back on this scene just to protect its own comfort, security, and prosperity.
Dear Brothers and Sisters,
I believe everyone knows the story of how March 8th became a special day for women. The celebrations of International Women's Day, which began in 1977 in memory of the women workers who lost their lives during a strike in America about 1.5 centuries ago, are indeed important. I wish this day, which aims to draw attention to women's issues, would also be a sensitivity for the crises we are experiencing today. However, despite the fact that a significant portion of the nearly 1 million people who have lost their lives in the humanitarian crisis in Syria over the past 9 years are women and children, we have not seen anyone draw strong attention to this issue; we have not heard it, we do not know it. I am in the midst of it; I know very well what is happening. But unfortunately, no country has sensitivity regarding this issue. Just words, words, words, nothing else. I have not heard anyone condemn the suffering of women among the hundreds of thousands of people at the gates of Europe, the barbed wires erected in front of them, and the attempts to send them back by beating and even shooting. What will happen if they condemn it?
Dear Brothers and Sisters,
You see those 3-5 year old children, right? You must have seen on the screens how that 3-year-old child, while heading towards the Greek border, stumbles and gets up, stumbles and gets up in those fields. I showed it to my grandchild too, I said, look my child, look like you. But look, he falls and gets up, falls and gets up. Do you know why? To escape from those bad uncles. There is such oppression, such oppression. Of course, he asks me, are these bad uncles? Yes, my son, these are bad uncles, they did this. Believe me, if they could, they would stab them too. They have no conscience, they have no mercy, they have no humanity. Oh Greece, either these people will not stay with you, or they will pass through you and go to another country in Europe; why are you disturbed?
Yes, we told you; look, if this continues, we will open these gates. You did not believe. Oh Greece, now I call you too; you open your gates so they can go to other countries in Europe. There is no other way out of this. If we are talking about a fair burden-sharing, we are also looking for partners in this fair burden-sharing. Right now, we still have 3.5 million refugees, and there are 1.5 million at our doorstep. But thank God, even if temporarily, you know we have signed a ceasefire now. I hope this stays here.
Of course, the world, whose consciences have become calloused, celebrating International Women's Day is, in the truest sense of the word, hypocrisy. It is a situation beyond hypocrisy for those who do not see the women killed by terrorist organizations, who tear children from their families at a young age, who abuse them in every way, and who lead them to death, to celebrate March 8th. Have those who celebrate International Women's Day visited the mothers with tears in their eyes waiting for their children who have been abducted for more than six months in front of the HDP's door in Diyarbakır? They have not. They do not even have the face to do so. There are conditions for them to do so; they always wait for those conditions to be met. And right now, gradually, there are those who escape and reunite with their mothers and fathers.
Similarly, we find it difficult to find words for a world that ignores those who run over women defending their homes and lands with bulldozers, shoot girls walking in the streets, and attack innocent people with rifle butts, dogs, and gas at every opportunity. Does Israel not do the same there? It does the same. Do we not see how they drag those mothers on the ground? Do we not see how they drag them on the ground while they try to embrace their children? But what do they say? If you express yourselves this much about Israel, it will not bode well for these relations. Right now, we are with the right, not with the wrong; we need to distinguish this well.
I leave it to your judgment to consider the irony of using March 8th, which commodifies the female body in a way worse than slave trade under flashy packaging, for the same purpose. We also need to add to this picture the silence of those who do not allow women who want to dress and live according to their beliefs to have a right to life while they never stop talking about women's rights. This is where the efforts to position women as independent beings, separate from humans, have led us. When we make March 8th a date where the issues of all women, not just a certain segment, are discussed, then we will have reached the true Women's Day in the world. Until that day, everything said on March 8th will be incomplete, and everything done will be fruitless.
On our part, we will continue to discuss and debate the issues of humanity and women within the boundaries indicated by our civilization and culture, which regard them as the most honorable of created beings. We will continue to seek the best for all humanity, male and female, by correcting the shortcomings in practice, completing the deficiencies, and rectifying the wrongs, with the understanding that we love the created for the sake of the Creator. I express my gratitude to all the women with whom we walk, work, and stand in solidarity on this issue.
Dear Brothers and Sisters,
As long as you are with us, do not worry at all. No one will be able to tear apart our unity, our togetherness, our brotherhood, and we will walk confidently on our path.
Among the reforms we have implemented during my tenure as Prime Minister and President, those related to solving the issues of our women hold a very important place. We have made very serious regulations in our entire legislation, from our Constitution to our laws, aimed at protecting women's rights and eliminating discriminatory practices. In this context, we have given special importance to protecting our family structure. We have taken effective measures to prevent violence against women, which we see as one of the greatest threats to our family structure. We will also take additional steps to prevent the abuse of these measures and to ensure that the main purpose is achieved if necessary.
The increasing participation of our women in working life has been a development that strengthens our country, not weakens it. Indeed, the rate of women in employment has increased by nearly 45% from 2002 to 2019, approaching the 9 million mark. Thus, the rate of women's participation in the workforce has risen from 27.9% to 34.9%; the rate of women in total employment has increased from 25.3% to 28.8%. We have made the necessary arrangements in every area, from maternity leave to nurseries, for our women who want to fulfill their responsibilities at home and participate in working life.
Thank God, there is no longer any difference between our girls and boys in education. We have also reached the highest level in our Republic's history in terms of participation in political life and decision-making mechanisms. While having 104 women among our 600 members of parliament is not enough, it is still a significant proportion. The rate of women in universities and the banking sector has surpassed that of men.
In the upcoming period, we will continue to work towards the goal of "happy women, harmonious families, prosperous society." I see a family-centered, fair, and harmonious social structure in terms of both women and men as the guarantee of our future. The path to sustainable development passes through here. Insha'Allah, we will lead our nation, with its women and men, as a whole to our goal of a great and strong Turkey. In this regard, we expect more support and effort from you, our women. Otherwise, like every job that does not have the touch of a woman's hand, this effort of ours will also remain incomplete, falter, and fail to reach its goal. We are constantly raising our targets and elevating the bar of struggle because we trust the women of Turkey.
Dear Brothers and Sisters,
As I stated at the beginning of my speech, a large part of the problems we face is related to humanity beyond being male or female. With this understanding, I would like to share my views on current developments with our nation and with the citizens watching us on their screens. A historic transformation is taking place in our region, just as it is at the global level. Turkey is the country at the very center of this process. We are fighting to achieve our own goals, as well as to solve the humanitarian crises in our region and to ensure stability. We have had to bear a significant portion of the burden arising from the humanitarian crisis in Syria over the past nine years on our own. Of course, we would not turn our backs on the people in this geography, with whom we have deep historical and cultural ties, during such a troubled period. However, I hope to receive much more support from the international community on this issue.
Now, I have a meeting tomorrow with the officials of the European Union in Belgium, and I will be attending that meeting. We will address and discuss these issues there as well. I hope that we will return from Belgium with different results, God willing.
Of course, our concern is to achieve a significant outcome beyond expressions of sorrow and goodwill. We have fulfilled our obligations under the agreement we made with the European Union. In return, the European Union has not fulfilled its commitments, except for some contributions that are aimed at stalling and are hardly worth mentioning. We are now discussing this with the new team. I hope we will achieve different results with this new team. No one can deny that we have provided humanitarian standards at a level that cannot be found anywhere else in the world for the nearly four million refugees. We have provided support of over 40 billion dollars. But unfortunately, we have only received 3 billion euros from the European Union. Where is 40 billion dollars, and where is 3 billion euros?
Following the recent developments in Idlib, we have actually taken a step that we should have taken long ago. We have granted foreigners in our country the opportunity to go wherever they wish, in accordance with the Universal Declaration of Human Rights, the Geneva Convention, and other international agreements. Greece is resorting to beating, killing, torturing, and trying to drown refugees by puncturing their boats to stop those seeking refuge on land and at sea. No one is raising their voice against these inhumane actions; on the contrary, they are supporting Greece. This situation reminds us of the lines of the late Mehmet Akif: “The civilization you call is a one-toothed monster.” As Turkey, we will continue to bring this brutality to the agenda on all international platforms and to defend the rights of the oppressed.
On the other hand, it is clear that the problem in Syria cannot be solved merely by taking care of the displaced people. More comprehensive and result-oriented approaches are needed. As Turkey, we have had to take concrete steps on the ground to ensure our border security, fulfill our humanitarian duties, and support a political solution. The operations of Euphrates Shield, Olive Branch, Peace Spring, and Spring Shield are aimed at this purpose. I believe we have achieved significant successes in breaking the terrorist corridor that is being attempted to be established at our borders and in stopping the regime that is massacring its people. If it were not for Turkey's intervention, the number of civilians who have lost their lives in Syria would have increased by at least the same number in Idlib, which has already reached one million. With our struggle, which we have carried out alone, we have once again provided a lesson in humanity to the whole world by preventing this tragedy. Of course, we are now faced with a new and significant burden due to the 1.5 million new refugees approaching our borders and the potential 2.5 million civilians waiting behind. We have had to take a more active military position in Idlib to stop the influx of refugees and to prevent the regime's aggression, which also targets our territory. As the situation in Idlib shows a tendency to escalate due to the regime's aggression and Russia's persistent stance regarding the region's status, we have also accelerated our search for a diplomatic solution.
My brothers and sisters,
I find it useful to reiterate once again; Turkey has never had the aim of occupying or annexing Syrian territory. Our sole aim is to establish an environment that will allow the 3.6 million Syrians living in our country and the 1.5 million people from Idlib who are at our borders to return home safely. The Syrian people are already fighting against the regime and terrorist organizations for their land and freedom. We desire to support this struggle and to ensure the territorial integrity and political unity of Syria as soon as possible. The fact that a regime, whose one-third of the country is under the occupation of the PKK-YPG terrorist organization, directs all its power and resources to a relatively small area like Idlib shows that there is another issue at hand. If the regime's aim were to reclaim its territory, it would first take action against the real threat, which is the terrorist formation in the east of the country. Unfortunately, instead of that, the regime has attempted to annihilate the oppressed people of Idlib. It has done this with barrel bombs and bombs, unfortunately. In the face of the dire situation that has emerged, we have increased our forces on the ground and have taken action to stop the regime. In this process, the regime, which has faced heavy losses it has never seen in its history with every attack on our soldiers, has continued to escalate tensions due to its bloodthirsty character.
As Turkey, in the last month during which we have been actively conducting operations in Idlib, we have lost a total of 59 martyrs, including 34 on the Night of Regaip. In return, we have neutralized 3,400 elements of the regime. Additionally, we have destroyed 3 of the regime's planes, 8 helicopters, 8 air defense systems, 156 tanks, 108 artillery pieces, howitzers, and multiple rocket launchers, 24 armored vehicles, 49 DShK machine guns and DShK-mounted pickups, 99 military vehicles, 10 ammunition depots, and 2 airports. Of course, our aim is neither to kill more people nor to destroy more equipment. Our sole aim is to resolve the humanitarian crisis in Idlib as quickly and effectively as possible. Since we are pursuing the goal of eating grapes rather than beating the vine, we have continuously sought diplomatic solutions. The background of the agreement we reached with Russia on Thursday is based on this. Any solution that will ensure the safety of the people of Idlib and the security of Turkey's borders is acceptable to us. I hope that the agreement we reached in Moscow will serve our goals.
In any matter, especially those involving human lives, including the lives of our soldiers, we cannot afford to act irresponsibly or carelessly. Our nation and the oppressed people of Syria can be at ease. Turkey will continue its efforts to resolve the humanitarian crisis and political deadlock in Syria in a more persistent and multifaceted manner. We stand behind everything we have said so far, both in Idlib and at our Syrian border, and we are determined to implement all of it.
We reserve the right to cleanse the areas on the right and left of our region if the promises made regarding them are not fulfilled.
Until the presence of the separatist terrorist organization in this country is completely eradicated, Syria's territorial integrity and political unity will be achieved. As long as all Syrians, especially those in Turkey, who have fled the regime do not return to their homes, lasting peace cannot be established in Syria. If the regime violates the agreement we made with Russia regarding the establishment of calm in Idlib, we will once again strike fiercely against these tyrants; this must be known. I also clearly stated this at the press conference we held after the meetings in Moscow. It should not be forgotten that we made this agreement with the hope of resolving the crisis in Idlib without further bloodshed. God willing, in the upcoming process, all parties will adhere to their commitments, and we will achieve our goal. Otherwise, we will continue to walk the path we have determined, as we have always done.
With these feelings, I once again congratulate you on International Women's Day, March 8. I extend my love and respect to all of you. Stay healthy.
The original Turkish. The tags above are read on the English translation's sentences.
“Yol onun, varlık onun, gerisi hep angarya.
Yüz üstü çok süründün, ayağa kalk Sakarya.”
Hep beraber ayağa kalkıyor muyuz?
Annelerimizi hayırla yâd ediyor muyuz?
Şehitlerimizi hayırla yâd ediyor muyuz?
Ruhları için el Fatiha.
…
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığımızın kıymetli mensupları,
Çok Değerli Şehit Yakınlarımız,
Gazilerimiz ve Aileleri,
Saygıdeğer Hanımefendiler,
Değerli misafirler,
Sizleri en kalbi duygularımla, muhabbetle selamlıyorum. Yücel kardeşime ve ekibine çok teşekkür ediyorum. Ülkemizin ve dünyanın tüm kadınlarının 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü tebrik ediyorum. Şehitlerimizin annelerine, eşlerine ve çocuklarına buradan hassaten sevgilerimi, saygılarımı sunuyorum.
Az önce ekranda, perdede onların o duygu dolu tespitlerini, duygu dolu ifadelerini dinledik, izledik. Ne mübarek anneler ve ne güzel ifadeler. Rabbim hepimizi sevgililer sevgilisi Peygamberimizin o Liva-ül Hamd ismiyle müsemma sancağı altında haşru cem eylesin.
Bizim inancımızda şehadet nasıl en yüksek mertebe ise, şehit annesi, eşi ve çocuğu olmak da aynı şekilde özel bir statüdür. Rabbimiz şehitlerimizi Cennetle müjdeliyor. Bize düşen görev de; şehitlerimizin geride bıraktıkları emanetlerine devlet ve millet olarak en iyi şekilde sahip çıkmaktır.
Hamdolsun ülkemizde bu konuda oldukça güçlü bir sistem kurduk. Şehitlerimizin özellikle yakınlarının istihdamdan eğitim-öğretime kadar tüm meselelerini çözmeye çalışıyoruz. Bu ülkenin, milletimizin her bir ferdinin, özellikle de şehitlerimizin ailelerinin, annelerinin, babalarının, eşlerinin ve çocuklarının dualarıyla ayakta durduğuna tüm kalbimle inanıyorum. Hep söylerim; toprak normalde baktığınız zaman tarladır, arazidir. Ama şehit kanlarıyla yoğrulduğu zaman onun adı vatandır.
İşte üzerinde bulunduğumuz bu vatanı vatan yapan o şehitlerimizin kanlarıdır. Ve Arif Nihat Asya’nın mısralarında ifade ettiği gibi, az önce de Yücel kardeşimizden dinlediğimiz gibi, şehitler tepesini bekleyen kahramanlarımız varoldukça bu ülkede bayrağımızı indirmeye, ezanlarımızı susturmaya, istiklalimizi elimizden almaya, istikbalimizi karartmaya kimsenin gücü yetmeyecektir.
Biz göremesek de şehitlerimizin diri olduğunu ve onlarla tekrar biraraya geleceğimizi, ruz-i mahşere kadar bizimle yol yürüyeceklerini biliyoruz. Bu vesileyle tüm şehitlerimizi bir kez daha rahmetle yad ediyorum. Şehitlerimizin mekânları zaten belli, Cennet. Cennetteki makamlarının ali olmasını Rabbimden niyaz ediyorum.
Değerli Misafirler,
Her 8 Mart olduğu gibi bugün de tüm dünyada ve ülkemizde kadın meselesi enine boyuna konuşulacak, tartışılacaktır. Bizim kadına bakışımız çok açık ve nettir. İlk insandan beri insanlığın yarısı erkek, yarısı kadındır. Bunlardan hangisini çıkartırsanız çıkartın geriye insanlıktan eser kalmaz. Yüce Kitabımız Kur’an-ı Kerim’de verilen mesajlar mümin erkekler ve mümin kadınlar denilerek, insanlığın tamamına teşmil edilmektedir. Annelerimize, kız kardeşlerimize, eşlerimize, kız evlatlarımıza, tüm kadınlarımıza göstereceğimiz saygı, muhabbet aslında tüm insanlık adınadır. Dolayısıyla erkek olarak kendimiz için ne düşünüyor, istiyor, ne bekliyorsak, kadınlar için de aynı duygular içinde olmamız gerekiyor. Nerede kadınlara, yeni doğan kız çocuklarına yönelik bir ayrımcılık, bir husumet, bir aşağılama varsa, orada helak vakti yakın demektir. Kadını insan değil meta olarak gören, sırf cinsiyetinden dolayı zulmeden hiçbir toplumun geleceği aydınlık olamaz.
Artık biz o cahiliye döneminin kız çocuklarını diri diri toprağa gömen bir asrı, bir zamanı asla yaşamak istemiyoruz. Bugün de benzeri var mı? Bazı toplumlarda ne yazık ki var, ama bunu yaşamak istemiyoruz, yaşamayacağız ve yaşatmayacağız. Hamdolsun bizim inancımızın da, kültürümüzün de özünde böyle bir ayrımcılık yoktur. Elbette cinsiyetinden bağımsız olarak nasıl her insanın farklı özellikleri, farklı sınırları, farklı kabiliyetleri varsa, aynı durum erkekle kadın arasında ve kadınların kendi arasında da mevcuttur. Temel haklar dışında insanların tamamını tornadan çıkmış gibi tek bir ölçüyle değerlendirmek eşitlikçi değil zorba, faşizan, sapkın bir yaklaşım olur. İnsanın maalesef zalim bir tarafı olduğunu kabul etmek durumundayız. Tarih boyunca olduğu gibi bugün de çeşitli saiklerle ve yöntemlerle insanın insana yaptığı ve tasvibi mümkün olmayan zulümlere şahit oluyoruz. Bu konuda her gün dünyanın dört bir yanından gelen pek çok haberlerle, görüntüyle karşılaşıyoruz. Kökenden, inancından, konumundan dolayı ezilen, horlanan, dövülen, sürülen, hatta öldürülen milyonlarca insanın yürekleri yakan trajedisi karşısında gerçekten üzüntülüyüz.
Elbette bu kötü manzaradan kadınlar da nasibini alıyor. Tabii afetlerden savaşlara, kıtlıklardan toplumsal kargaşalara kadar her krizin en ağır faturasını çocuklarıyla birlikte kadınlar ödüyor. Mesela Suriye’de uzun yıllardır süren insani krizin yol açtığı yıkıntılara baktığınızda altında çoğunlukla kadınları ve çocukları göreceksiniz. Evlerinden edilen insanların sığındığı kamplarda aynı manzarayı göreceksiniz. Sınırlarımız içinde yaşayan Suriyeli kardeşlerimizin önemli bir bölümü yine kadınlar ve çocuklardan oluşuyor. İdlib’de bunu görmedik mi? Atme Kampında bunları görmedik mi? Bütün bunları görürken, bizim yüreklerimiz dağlanırken insanlık buna karşı maalesef sessiz kalıyor. Avrupa’ya gitmek umuduyla kara ve deniz sınırlarına yığılan mülteciler arasında en çok sıkıntıyı kadınlar ve yavruları çekmiyor mu? Hatta botlarda, o botları Yunan askerleri şişlemek suretiyle Ege’nin o azgın dalgalarına bırakırken anneler ve çocuklar orada ölümle baş-başa bir mücadeleyi vermiyor mu? Peki, Batı bütün bunlar karşısında ne yapıyor? Batının bütün bunlar karşısında acaba yüreği yanıyor mu? Hayır. Sesi çıkıyor mu? Hayır. Bu tablo karşısında yüreği yanmayanın, kalbi titremeyenin, zihni karıncalanmayanın insanlığından şüphe etmek gerekir, ben şüphe ediyorum. Maalesef karşımızda sadece kendi konforunu, kendi güvenliğini, kendi refahını korumak adına bu manzaraya sırtını dönen koskoca bir dünya vardır.
Değerli Kardeşlerim,
8 Mart’ın kadınlara özel bir gün haline gelmesinin hikâyesini herhalde bilmeyen yoktur. Yaklaşık 1,5 asır önce Amerika’da yaşanan bir grev sırasında hayatını kaybeden kadın işçiler anısına 1977 yılında o günden bugüne başlatılan 8 Mart Dünya Kadınlar Günü kutlamaları elbette önemlidir. Kadınların sorunlarına dikkat çekmeyi gaye edinen bu günün günümüzdeki yaşanan krizler için de bir hassasiyet olmasını dilerdim. Ancak Suriye’de 9 yıldır süren insani krizde hayatını kaybeden 1 milyona yakın insandan çok önemli bir bölümü kadın ve çocuk olduğu halde bu konuya kimsenin güçlü bir şekilde dikkat çektiğini görmedik, duymadık, bilmiyoruz. İşin içindeyim, ne olduğunu ne bittiğini gayet iyi biliyorum. Ama ne yazık ki hiçbir ülkenin bu konuda hassasiyeti yok. Sadece laf laf laf, başka bir şey yok. Avrupa kapılarına dayanan yüzbinlerce insan içindeki kadınlara yapılan eziyetleri, önlerine dikilen tel örgüleri, dövülerek ve hatta vurularak geri gönderilme çabalarını kimsenin kınadığını da işitmedim. Kınasa ne olacak?
Değerli Kardeşlerim,
O, 3-5 yaşındaki yavruları görüyorsunuz değil mi? O, Yunanistan sınırına doğru giderken o tarlalar içerisinde herhalde ekranlarda izlemişsinizdir, düşe kalka o, 3 yaşındaki yavrunun nasıl sınıra doğru yürüdüğünü herhalde izlemişsinizdir. Ben torunuma da onu gösterdim, bak dedim yavrum, bak senin gibi. Ama bak düşüyor kalkıyor, düşüyor kalkıyor. Niye biliyor musun dedim, o kötü amcalardan kurtulmak için. Ortada böyle bir zulüm var, böyle bir zulüm var. Tabii o da bana soruyor, bunlar kötü amcalar mı? Evet oğlum, bunlar kötü amcalar, bunu yaptılar. İnanın ellerinden gelse onları bile süngülerler. Bunlarda vicdan yok, bunlarda insaf yok, bunlarda insanlıktan nasibini almak yok. Ey Yunanistan, ya bu insanlar sende gelip kalmayacak ya, senden gelip geçecek ve Avrupa’nın bir başka ülkesine gidecek, niye rahatsız oluyorsun?
Evet, biz size dedik; bak bu böyle giderse biz bu kapıları açacağız. Siz inanmadınız. Ey Yunanistan, şimdi sana da sesleniyorum; sen de kapılarını aç ki açtılar, sen de kapılarını aç bu yükten kurtul, gitsinler Avrupa’nın diğer ülkelerine. Başka bu işin çıkışı yok. Adil bir yük paylaşımı diyorsak, bu adil yük paylaşımına biz de ortak arıyoruz. Şu anda bizde hala 3,5 milyon mülteci var ve bir de kapımıza dayanmış olan 1,5 milyon var. Ama hamdolsun geçici de olsa şimdi biliyorsunuz bir ateşkes imzaladık. Temenni ederim ki bu burada kalır.
Tabii vicdanları nasır tutmuş bir dünyanın 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü kutlaması, kelimenin tam anlamıyla riyakârlıktır. Terör örgütünün katlettiği kadınları, çocuk yaşta ailelerinden kopartarak, her türlü istismarı yaptığı ve ölüme sürdüğü kız çocuklarını görmeyenlerin 8 Mart kutlaması yapması riyakârlıktan da öte bir durumdur. Diyarbakır’da HDP’nin kapısı önünde gözleri yaşlı annelerin 6 ayı aşkın bir zamandır dağa kaçırılan yavrularını beklemelerini acaba Dünya Kadınlar Günü’nü kutlayanlar, gelip de orada bu anneleri ziyaret ettiler mi? Etmediler. Onlarda edecek zaten yüz de yok. Onların etmelerinin de bazı şartları var, hep onlar o şartların oluşmasını beklerler. Ve şu anda peyderpey 11, 12, 13 kaçıp annelerine-babalarına kavuşanlar oluyor.
Aynı şekilde Filistin’de kendi evlerini ve topraklarını savunan kadınların üzerine buldozerler süren, sokakta yürüyen kız çocuklarını kurşunlayan, her fırsatta masum insanların üzerine dipçikle, köpekle, gazla saldıranları görmezden gelen bir dünya için söylenecek söz bulmakta zorlanıyoruz. İsrail aynısını orada yapmıyor mu? Aynısını yapıyor. O anneleri yerlerde nasıl sürüklediğini görmüyor muyuz? Onlar yavrularına sarılayım derken onları yerlerde nasıl sürüklediklerini görmüyor muyuz? Ama ne diyorlar; işte İsrail’e bu kadar acaba sizler ifadelerde bulunursanız, bu ilişkiler noktasında pek hayra alamet olmaz. Biz şu anda hakla beraberiz batılla değil, bunu bir defa iyi ayırt etmemiz lazım.
Kadın bedenini şatafatlı ambalajlar altında köle ticaretinden daha beter bir şekilde metalaştıran 8 Mart’ı da aynı amaçla kullanmasındaki ironiyi de ben sizlerin takdirine bırakıyorum. Ağızlarından kadın haklarını düşürmeyenlerin inançlarına uygun şekilde giyinmek, yaşamak isteyen kadınlara hayat hakkı tanınmaması karşısında sergiledikleri suskunluğu da bu tabloya ilave etmemiz gerekiyor. Kadını insandan bağımsız, müstakil bir varlık olarak konumlandırma çabalarının vardığı yer işte burasıdır. Ne zaman ki 8 Mart’ı sadece belirli bir kesimin değil tüm kadınların meselelerinin konuşulduğu bir tarih haline getirirsek, işte o zaman gerçek kadınlar gününe dünyada kavuşmuş olacağız. Bu tarihe kadar 8 Mart’ta söylenen her şey eksik, yapılan her şey sonuçsuz kalacaktır.
Biz kendi adımıza insan ve kadın meselesini medeniyetimizin ve kültürümüzün işaret ettiği eşrefi mahlûkat, yani yaratılmışların en şereflisi sınırları içinde konuşmaya, tartışmaya devam edeceğiz. Yaratılanı severiz Yaradan’dan ötürü anlayışıyla uygulamadaki aksaklıkları gidererek, eksiklikleri tamamlayarak, yanlışları düzelterek, erkek-kadın tüm insanlık için en hayırlı olanı aramayı sürdüreceğiz. Bu konuda birlikte yol yürüdüğümüz, çalıştığımız, dayanışma içinde olduğumuz tüm kadınlarımıza şükranlarımı sunuyorum.
Değerli Kardeşlerim,
Sizler bizim yanımızda olduğunuz sürece hiç endişe etmeyin. Bizim birliğimizi, beraberliğimizi, kardeşliğimizi hiç kimse parçalayamayacaktır, bölemeyecektir ve yolumuza da emin adımlarla yürüyeceğiz.
Başbakanlığım ve Cumhurbaşkanlığım döneminde ülkemizde gerçekleştirdiğimiz reformlar arasında kadınlarımızın meselelerinin çözümüyle ilgili olanlar çok önemli bir yer tutar. Anayasamızdan kanunlarımıza kadar tüm mevzuatımızda kadınların haklarını korumaya, ayrımcı uygulamaları ortadan kaldırmaya yönelik çok ciddi düzenlemeler yaptık. Bu çerçevede aile yapımızı korumaya özel önem verdik. Aile yapımıza yönelik en büyük tehditlerden biri olarak gördüğümüz kadına yönelik şiddetin önlenmesi konusunda etkin tedbirler aldık. Bu tedbirlerin istismarını engelleyecek ve gerekiyorsa asıl amacın gerçekleşmesine yönelik ilave adımlar da atacağız.
Kadınlarımızın iş hayatında giderek daha fazla yer alması, ülkemizi zayıflatan değil tam tersine güçlendiren bir gelişme olmuştur. Nitekim istihdamdaki kadın oranı 2002’den 2019’a kadar yüzde 45’e yakın artarak 9 milyon sınırına dayanmıştır. Böylece kadınların iş gücüne katılma oranı yüzde 27,9’dan yüzde 34,9’a; toplam istihdamdaki kadın oranı yüzde 25,3’den yüzde 28,8’e yükselmiştir. Ailedeki sorumluluklarını yerine getirerek iş hayatında yer almak isteyen kadınlarımız için de doğum izinlerinden kreşlere kadar her alanda gereken düzenlemeleri yaptık.
Eğitim-öğretimde hamdolsun kız çocuklarımızla erkek çocuklarımız arasında hiçbir fark kalmadı. Siyasal hayata ve karar alma mekanizmalarına katılım konusunda da Cumhuriyet tarihimizin en üst seviyesine ulaştık. Meclisimizdeki 600 milletvekilimizden 104’ünün kadınlardan oluşması yeterli değilse de önemli bir orandır. Üniversitelerde ve bankacılık sektöründe kadın oranı erkekleri geride bırakmıştır.
Önümüzdeki dönemde de “mutlu kadın, uyumlu aile, müreffeh toplum” hedefi doğrultusunda çalışmayı sürdüreceğiz. Aile merkezli, kadın ve erkek açısından adil ve uyumlu bir toplum yapısını geleceğimizin teminatı olarak görüyorum. Sürdürülebilir kalkınmanın yolu buradan geçiyor. İnşallah milletimizi kadınıyla, erkeğiyle bir bütün olarak büyük ve güçlü Türkiye hedefimize ulaştıracağız. Bu konuda siz kadınlarımızdan daha fazla destek, daha fazla gayret bekliyoruz. Aksi takdirde kadın elinin değmediği her iş gibi bu gayretimiz de eksik kalır, aksar, hedefine ulaşmaz. Türkiye’nin kadınlarına güvendiğimiz için sürekli hedef büyütüyor, mücadele çıtasını yükseltiyoruz.
Değerli Kardeşlerim,
Konuşmamın başında da ifade ettiğim gibi, karşımızdaki sorunların büyük bölümü kadın-erkek olmanın ötesinde insanlıkla ilgilidir. Bu anlayışla şimdi de güncel gelişmelerle ilgili görüşlerimi milletimizle ve ekranları başında bizleri izleyen vatandaşlarımla paylaşmak istiyorum. Küresel düzeyde olduğu gibi bölgemizde de tarihi bir dönüşüm yaşanıyor. Türkiye bu sürecin tam merkezinde yer alan ülkedir. Hem kendi hedeflerimize ulaşmanın, hem de bölgemizdeki insani krizleri çözmenin ve istikrarı sağlamanın mücadelesini veriyoruz. Suriye’de son 9 yıldır yaşanan insani krizde ortaya çıkan yükün çok büyük bir bölümünü tek başımıza üstlenmek durumunda kaldık. Derin tarihi ve kültürel bağlarımızın bulunduğu bu coğrafyadaki insanlara böylesine sıkıntılı bir dönemde elbette sırtımızı dönecek değildik. Ancak uluslararası toplumdan da bu konuda çok daha fazla destek almayı ümit ediyorum.
Şimdi yarın Belçika’da Avrupa Birliği’nin yetkilileriyle bir toplantım var, o toplantıya katılacağım. Orada da bu konuları ele alacağız, görüşeceğiz. Temenni ederim ki daha farklı neticeler alarak Belçika’dan inşallah döneriz.
Tabii derdimiz, üzüntü ve iyi niyet beyanları dışında kayda değer bir görüntüyü yakalayalım. Avrupa Birliği ile yaptığımız anlaşmanın kendi tarafımıza düşen yükümlülüklerini yerine getirdik. Buna karşılık Avrupa Birliği oyalamaya dönük ve sözünü etmeye bile değmeyecek birtakım katkılar dışında taahhütlerini yerine getirmemiştir. Şimdi bu yeni ekiple görüşüyoruz. Bu yeni ekiple inşallah farklı neticeler elde ederiz. Dört milyonu bulan sığınmacılara dünyanın başka hiçbir yerinde rastlanmayacak düzeyde yüksek insani standartları sağladığımızı kimse inkâr edemez. 40 milyar doların üzerinde biz destek sağladık. Ama Avrupa Birliği’nden gelen maalesef 3 milyar avro. 40 milyar dolar nere, 3 milyar avro nere?
İdlib’de son dönemde yaşanan gelişmelerin ardından aslında çok önceden atmamız gereken bir adımı attık. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi, Cenevre Sözleşmesi ve diğer uluslararası anlaşmalara uygun şekilde ülkemizdeki yabancılara diledikleri yerlere gidebilme imkânını tanıdık. Yunanistan karadan ve denizden topraklarına yönelen sığınmacıları döverek, öldürerek, işkence ederek, denizde botlarını delip boğmaya çalışarak durdurma yoluna gidiyor. Bu insanlık dışı eylemlere karşı kimse sesini çıkarmıyor, hatta tam tersine Yunanistan’ı destekliyorlar. Bu durum bize merhum Mehmet Akif’in şu mısralarını hatırlatıyor: “Medeniyet dediğin tek dişi kalmış canavar.” Türkiye olarak bu vahşeti tüm uluslararası platformlarda gündeme getirmeye ve mazlumların hakkını savunmaya devam edeceğiz.
Diğer taraftan Suriye’deki sorunun sadece yerinden edilmiş insanlara sahip çıkmakla çözülemeyeceği açıktır. Daha kapsamlı ve sonuç alıcı yaklaşımlara ihtiyaç vardır. Türkiye olarak hem sınır güvenliğimizi özellikle sağlamak, hem insani görevlerimizi yerine getirmek, hem de siyasi çözümü desteklemek için sahada müşahhas adımlar atmak mecburiyetinde kaldık. Fırat Kalkanı, Zeytin Dalı, Barış Pınarı ve Bahar Kalkanı harekâtlarımızın gerisinde işte bu amaç vardır. Sınırlarımızda kurulmaya çalışılan terör koridorunu parçalama ve halkını katleden rejimi durdurma konusunda çok önemli başarılar elde ettiğimize inanıyorum. Eğer Türkiye’nin müdahalesi olmasaydı Suriye’de bugüne kadar hayatını kaybeden 1 milyon sivil sayısına İdlib’de en az bu kadarı daha katılacaktı. Biz tek başımıza yürüttüğümüz mücadeleyle bu trajedinin önüne geçerek tüm dünyada bir kez daha insanlık dersi verdik. Tabii burada sınırlarımıza yaklaşan 1,5 milyon yeni sığınmacı ve geride bekleyen potansiyel 2,5 milyon sivil sebebiyle yeni ve büyük bir yükle de karşı karşıya geldik. Sığınmacı akınını durdurmak ve rejimin ülkemiz topraklarını da hedef alan azgınlığının önüne geçmek için İdlib’de daha aktif bir askeri pozisyon almak mecburiyetinde kaldık. İdlib’deki durumun rejimin saldırganlığı yanında Rusya’nın bölgenin statüsüne ilişkin ısrarlı tutumu sebebiyle giderek tırmanma eğilimi göstermesi üzerine diplomatik çözüm arayışlarımızı da hızlandırdık.
Kardeşlerim,
Buradan bir kez daha tekrar etmekte fayda görüyorum; Türkiye’nin Suriye topraklarını işgal ve ilhak etmek gibi bir amacı asla olmamıştır. Tek gayemiz; ülkemizde yaşayan 3,6 milyon Suriyeli ile sınırlarımıza dayanan 1,5 milyon İdlibli’nin güvenle evlerine dönüşlerini sağlayacak ortamı tesis etmektir. Suriye halkı kendi toprakları ve özgürlüğü için rejime ve terör örgütlerine karşı mücadelesini zaten veriyor. Biz bu mücadeleyi destekleyerek Suriye’nin toprak bütünlüğünün ve siyasi birliğinin bir an önce teminini arzu ediyoruz. Ülkesinin üçte biri PKK-YPG terör örgütünün işgali altında olan bir rejimin tüm gücünü ve imkânlarını İdlib gibi küçük sayılabilecek bir bölgeye yöneltmesi derdin başka olduğunu gösteriyor. Eğer rejimin amacı topraklarını kurtarmak olsaydı, önce asıl tehdide, yani ülkenin doğusundaki terör oluşumuna karşı harekete geçerdi. Maalesef rejim bunun yerine mazlum İdlib halkını yok etmeye kalkışmıştır. Varil bombalarıyla, bombalarla maalesef bunu yapmıştır. Ortaya çıkan vahim manzara karşısında sahadaki güçlerimizi artırdık ve rejimi durdurmak için harekete geçtik. Bu süreçte askerlerimize yönelik her saldırıda tarihinde görmediği ağır kayıplarla karşılaşan rejim, kandan beslenen karakteri sebebiyle gerginliği tırmandırmaya devam etmiştir.
Türkiye olarak İdlib’de fiilen operasyon sürdürdüğümüz son 1 ay içerisinde 34’ü Leyle-i Regaip’te olmak üzere toplam 59 şehit verdik. Buna karşılık rejimin 3 bin 400 unsurunu etkisiz hale getirdik. Ayrıca rejimin 3 uçağını, 8 helikopterini, 8 hava savunma sistemini, 156 tankını, 108 top, obüs ve çok namlulu roketatarını, 24 zırhlı aracını, 49 doçkasını ve doçkalı pikabını, 99 askeri aracını, 10 mühimmat deposunu, 2 havaalanını da imha ettik. Elbette bizim amacımız, ne daha çok insan öldürmek, ne de daha çok araç-gereç imha etmektir. Bizim tek gayemiz; İdlib’deki insani krizi olabilecek en hızlı ve etkin şekilde çözüme kavuşturmaktır. Bağcıyı dövmenin değil üzüm yemenin peşinde olduğumuz için de diplomatik çözüm yollarını sürekli zorladık. Rusya ile Perşembe günü vardığımız uzlaşmanın gerisinde işte böyle bir arka plan vardır. İdlib halkının can emniyetini ve Türkiye’nin sınırlarının güvenliğini sağlayacak her çözüm bizim için ehvendir, kabul edilebilirdir. Moskova’da vardığımız anlaşmanın da bu hedeflerimize hizmet edeceğini umuyorum.
İçinde özellikle insan canının, kendi askerimizin hayatının bulunduğu hiçbir konuda layüsel davranma, sorumsuz hareket etme lüksümüz olamaz. Milletimiz de, mazlum Suriye halkı da müsterih olsun. Türkiye, Suriye’deki insani krizin ve siyasi çıkmazın çözümü yolundaki gayretlerini daha ısrarcı ve çok yönlü bir şekilde sürdürecektir. Gerek İdlib’de, gerek Suriye sınırımızda, diğer alanlarda bugüne kadar ne söylediysek hepsinin de arkasındayız, hepsini de hayata geçirmekte kararlıyız.
Bahar Halkanı Harekâtı, bölgemizin sağı ve solundaki yerlerle ilgili verilen sözlerin tutulmaması halinde buraları kendi yöntemlerimizle temizleme hakkımızı saklı tutuyoruz, bunu da söylüyorum.
Bölücü terör örgütünün bu ülkedeki varlığını tamamen sona erdirene kadar, Suriye’nin toprak bütünlüğü ve siyasi birliği tamamlanmış olacak. Türkiye’dekiler başta olmak üzere rejimden kaçarak evlerini terk eden tüm Suriyeliler yerlerine dönmedikçe Suriye’de kalıcı huzur sağlanamaz. Rejimin İdlib’de sükûnun sağlanması ile Rusya ile yaptığımız anlaşmayı bozması halinde bir daha şiddetli bir şekilde bu zalimlerin üzerine gideceğiz; bunun da bilinmesi lazım. Bunu Moskova’daki görüşmelerin ardından yaptığımız basın toplantısında da açıkça ifade ettim. Unutulmamalıdır ki biz bu anlaşmayı sadece İdlib’deki krizin daha fazla kan dökülmeden çözümünü sağlamak umuduyla yaptık. İnşallah önümüzdeki süreçte tüm taraflar taahhütlerine riayet eder ve biz de bu amacımıza ulaşmış oluruz. Aksi takdirde her zaman yaptığımız gibi kendi belirlediğimiz yolda yürümeyi sürdüreceğiz.
Bu duygularla bir kez daha 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nüzü tebrik ediyorum. Hepinize sevgilerimi, saygılarımı sunuyorum. Kalın sağlıcakla.
