Speech Delivered at the Honorary Doctorate Ceremony at Addis Ababa University
Recep Tayyip Erdoğan · President of Turkey
- Context
- Erdoğan addressed Addis Ababa University on January 22, 2015, upon receiving an honorary doctorate during his first state visit to Ethiopia as President.
- Main themes
- Turkey-Ethiopia relations, tolerance and coexistence, Islamic history and migration to Abyssinia, Ottoman-Ethiopian historical ties, TİKA humanitarian aid, multicultural harmony, colonialism resistance, religious freedom, honorary doctorate ceremony, lessons for the modern world
- Duration
- ~19 min
- Words
- 2,274
- Sentences
- 115
- Readability
- 41
- Grade
- 12.4
- Syntax
- 2.96
- Vocabulary
- 2.24
Translated from Turkish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other115 sentences in 40 paragraphs
Mr. Admasu Segaye, President of Addis Ababa University,
Esteemed Faculty Members,
Dear Students,
Ladies and Gentlemen,
I greet you with love and respect, and I want to express my great pleasure in addressing you during this first visit to Ethiopia in my capacity as President.
Of course, it has also pleased and made me happy to receive this honorary doctorate from my counterpart, who served as ambassador in Turkey for seven years. I would like to thank you, Mr. President, for the warm hospitality you have shown to the esteemed faculty and students of Addis Ababa University.
Additionally, I would like to express my excitement for being awarded the honorary doctorate once again and extend my gratitude.
Dear Friends,
Ethiopia has a truly unique and exceptional place both on the African continent and in the world. I see that more than eighty languages, different cultures, various beliefs, and ethnic origins coexist in complete harmony and unity under the Ethiopian identity. Moreover, this harmony and unity have been deeply rooted in these lands for centuries, even millennia. Ethiopia, with its own calendar and alphabet, is one of the oldest centers of civilization in Africa and the world. Furthermore, Ethiopia has never been colonized, and its struggle and leadership against colonialism place it in a truly different position on the African continent.
Ethiopia has taught humanity many lessons and continues to do so today. Of course, Ethiopia holds a special place in the history of Turkey and in Turkey today. The relations between Turkey and Ethiopia began 500 years ago in the 16th century, when the Mamluk Turkish State and the Ottoman State established their first contacts with this vast region known as Abyssinia, and these contacts continued for centuries. Currently, there are still many Turkish-origin families living in Harar. We have never forgotten and will never forget the aid sent by the Ethiopian Turks to the Ottoman State during World War I.
As a sign of loyalty to both the Harar Turks and our friendly Ethiopia, we are successfully implementing numerous humanitarian aid and cultural projects through TİKA. TİKA opened its first office in Africa here in Ethiopia, and it continues to work successfully for the friendship and solidarity of the two countries.
We also thank the Ethiopian government and the Ethiopian people for their support in TİKA's activities. I would especially like to recall and remind you of the cooperation between one of the most important sultans of the Ottoman State, Sultan Abdulhamid, and Emperor Menelik II of Abyssinia. Emperor Menelik II made requests to Sultan Abdulhamid regarding the freedom of Ethiopian priests to practice their religion in Jerusalem. Sultan Abdulhamid met these requests and provided the opportunity for Ethiopian priests to freely practice their faith in Jerusalem.
Similarly, Emperor Menelik ensured that Muslims in Ethiopia could live freely. I believe that this beautiful relationship between the two states serves as a significant example for all humanity today and provides beautiful lessons for everyone. Of course, I must also specifically address Ethiopia's place in our religion, that is, Islam, and among Muslims. I believe it is very important to remember this beautiful event in history and to reflect on it repeatedly today.
As you know, in Mecca, the Prophet Muhammad, peace be upon him, and his companions were subjected to severe torture. When the torture reached an unbearable point, the Prophet Muhammad, peace be upon him, advised some of his companions to migrate to Abyssinia. Fifteen of the first Muslims crossed the sea by boat and sought refuge with the then King Negus. Although the Meccans requested Negus to return these Muslims, he did not return those who sought refuge with him, acting with his characteristic trustworthiness and justice, and said they could remain in his land as long as they wished.
This event holds great significance in Islamic history. However, what is truly important here is that a Christian state, a Christian king, took in the first Muslims with great tolerance. It is extremely important that such a rapprochement and solidarity between Muslims and Christians occurred in the year 615, that is, in the seventh century.
Since that time, from the seventh century onward, Ethiopia has always been a country of tolerance, respect for differences, and coexistence. That is why Ethiopia is a safe country, a reliable country. If the world had taken Ethiopia as an example, I believe that a tragedy like the Holocaust would not have occurred in Germany. If Ethiopia had been taken as an example, innocent people would not have been slaughtered in Iraq and Syria due to religious and sectarian differences. If Ethiopia had been taken as an example, I believe that there would be no discrimination against Muslims in Palestine, Europe, and other countries today, and that humanity would not suffer from the pains that wound its conscience. Look, fourteen centuries ago, only fifteen Muslims sought refuge in Ethiopian lands, and the king of the time did not expel them, did not return them, did not mock their beliefs, did not insult their sacred values, did not interfere with their worship, and did not surrender those innocent people to the oppressors who wanted them back.
If you were to ask some countries, societies, and intellectuals that claim to be civilized today, they would say that the seventh century was a dark age, a backward and primitive age. However, what the so-called civilized people are doing today was not done in the seventh century, which they label as backward and dark.
That is why we do not call that seventh century a dark age at all; we do not call it a primitive, regressive age. It was truly a bright age, a prosperous age, a golden age for some Muslims and Christians.
Dear Friends,
Look, in those so-called dark and primitive centuries, there was indeed an ethics of war; women were not touched, children were not harmed, the elderly and the disabled were not harmed. There was no such barbarity as the mass slaughter of people, genocide. Today, the barbarity of atomic bombs, nuclear weapons, chemical or conventional weapons that kill people en masse did not exist in those times.
Is humanity progressing? Or is it regressing? This needs to be seriously discussed today. Is humanity moving towards a more civilized place? Or is it becoming more barbaric? This needs to be sincerely talked about today. If humanity is behind the great tolerance and coexistence culture that Ethiopia displayed in the seventh century, it is clear that there is something wrong. Look, in recent weeks, a terrorist attack occurred in Paris, the capital of France, against a magazine, and people were killed. Unfortunately, immediately after this terrorist attack, intolerance towards all Muslims began to manifest throughout Europe and the world. Attacks on mosques, places of worship, and Muslims were already present, but after this incident, these attacks increased even more.
Terror has no religion, no sect, and no human value: Terror is murder, and whether it is committed by someone who claims to be a Muslim, a Christian, or a Jew, they are terrorists; they are murderers, they are barbarians.
For forty years, we have been fighting terrorism in our country, and the separatist terrorist organization, as well as the ISIS terror that is currently shedding blood in Iraq and Syria, and the state terrorism of Israel against the Palestinians, are all primarily murder organizations. However, I must also emphasize that terrorism and violence are not only carried out with weapons; attacks on sacred values are also a form of terrorism, a violent act. Attacks on beliefs, racism, and discrimination are acts of terrorism, acts of violence, and all countries of the world must see this and take a common stance against all forms of terrorism and violence. Of course, we will strongly condemn the terrorists who attacked a magazine in Paris, and we will fight against them together, but we must also condemn the head of the terrorist organization in Syria, which has caused the deaths of 350,000 people and continues to kill. It is our humanitarian and moral duty to take a stance against them as well. 350,000 people, and currently, there are 1.7 million refugees in my country, about 1.7 million refugees in Lebanon, and 1 million refugees in Jordan.
Look, right now here in Ethiopia, there are 500,000 refugees from Somalia. Why are these people coming here? To save their lives. Look, today there was another terrorist act in Somalia; everything is very clear. In whose name are they doing this? If they say they are doing it in the name of Islam, I am a Muslim, and there is no such thing in Islam. A Muslim cannot commit suicide. Who are the people they kill? They are also Muslims. There is absolutely no such Islam in our religion that says go and kill such people.
It is essential to display the same common and sincere struggle against the ISIS terrorist organization and other terrorist organizations. It is also necessary to show the same common stance and struggle against the systematic terror that Israel applies against the Palestinians, as well as against anti-Semitism, Islamophobia, racism, discrimination, and attacks on sacred values.
If this sincere and common stance is not taken, then, as we see today, consciences are wounded, and the sense of justice in consciences is damaged.
Dear Friends,
As Turkey, our stance against terrorism is very clear. No matter where it comes from, no matter what guise or mask it hides behind, we, as a country, are completely against terrorism. We are against the extremely misleading labeling of Islamic terrorism; no one can associate Islam with terrorism. Because Islam is peace, and the word itself comes from the root 'silm,' which means peace. "Whoever kills a person, it is as if he has killed all of humanity," this is the decree of Islam. "Whoever saves a life, it is as if he has saved all of humanity," this is also the decree of Islam.
Therefore, such terrorist attacks and attacks against different beliefs unfortunately destroy the culture of coexistence in the world. As Turkey, we see this and continue to make our warnings to the whole world, calling for peace tirelessly and without getting weary.
I am also very pleased to share the same sensitivity and thoughts regarding our regions with Ethiopia. During my tenure as Prime Minister, I visited your beautiful country several times and had comprehensive discussions with my dear friend, the late Prime Minister Zerawi. His services to his country are beyond all praise. On this occasion, I respectfully remember the late Prime Minister Zerawi.
During this visit, I had very productive discussions with my dear friend, Prime Minister Hailemariam, and it brought me great joy to meet with Mr. Mulatu, who served as ambassador in Turkey for many years, now as President in his own country.
I hope that Turkey and Ethiopia will continue to be exemplary countries in their resolute struggle against terrorism, poverty, exploitation, and injustice.
I believe that the cooperation between the country of tolerance, Ethiopia, and the country of tolerance, Turkey, will provide unique contributions to world peace. We see Ethiopia as an important political power in establishing stability and peace on the continent due to its responsibilities regarding issues concerning Africa and its influence on regional matters.
We are closely following Ethiopia's constructive role in the African Union and the Intergovernmental Authority on Development. We particularly value your contributions to ensuring regional stability, especially in Somalia and South Sudan. I believe we need to further develop our partnership in efforts towards the stability and development of Somalia, and we discussed these issues today.
The businesspeople in our delegation also met with their counterparts in Addis Ababa today, and we held a business forum. I believe that the economic cooperation between Turkey and Ethiopia will intensify even further.
I would like to emphasize here that Turkey is a country that, in addition to economic partnership, rushes to the aid of its African brothers without hesitation whenever needed. The scholarships provided by our country fill a very important and vital gap in this area. Currently, 3,095 African students are in our country at the undergraduate, graduate, and doctoral levels thanks to these scholarships. From Ethiopia, 181 students are continuing their education at Turkey's highest quality universities without paying any expenses. I told the Prime Minister today that if we have more students in this regard, we are ready to accept them. In the upcoming period, we hope to increase this number and provide more Ethiopian students with educational opportunities as much as possible.
We are doing everything we can to stop the Ebola outbreak in West Africa, which we see as a global health issue. We are delivering the $5 million contribution we have allocated for the fight against the Ebola outbreak and various medical supplies to the affected countries.
The Turkish Cooperation and Coordination Agency, TİKA, is supporting numerous projects in various fields in Ethiopia through its Addis Ababa Office, contributing to development activities.
We will continue to stand by Africa, not for diamonds, coal, or oil, or for cheap labor like others, but for our brothers and friends, for those we see, especially for those we see within the bond of friendship, we will always be by the side of Africans in every situation.
Once again, I thank you for your warm hospitality. I express my gratitude for the honorary doctorate title conferred upon me. I would like to reiterate my great pleasure in being in Ethiopia and addressing you on this occasion, and I extend my love and respect to all of you.
The original Turkish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Addis Ababa Üniversitesi Başkanı Sayın Admasu Segaye,
Değerli Öğretim Üyeleri,
Sevgili Öğrenciler,
Hanımefendiler, Beyefendiler,
Sizleri sevgiyle, saygıyla selamlıyor, Cumhurbaşkanı sıfatıyla Etiyopya’ya gerçekleştirdiğim bu ilk ziyaretimde sizlere hitap etmekten büyük bir memnuniyet duyduğumu özellikle ifade etmek istiyorum.
Tabii bugün bu toplantıda, bu görüşmede mevkidaşım ve yedi yıl Türkiye’de büyükelçilik yapmış olan Sayın Cumhurbaşkanı’nın elinden bu fahri doktora unvanını almak ayrıca beni memnun etmiştir, mutlu etmiştir. Sayın Başkan’a Addis Ababa Üniversitesi’nin çok değerli hocalarına, öğrencilerine gösterdiğiniz sıcak misafirperverlik için çok teşekkür ediyorum.
Ayrıca, tekraren şahsıma tevdi edilen fahri doktora unvanından dolayı da büyük bir heyecan duyduğumu belirtiyor, şükranlarımı sunuyorum.
Değerli Dostlar,
Etiyopya’nın gerek Afrika kıtasında, gerek yeryüzünde gerçekten çok farklı, çok müstesna bir yeri var. Seksenden fazla dilin, farklı kültürlerin, farklı inanç ve etnik kökenlerin, Etiyopyalı kimliği altında tam bir uyum ve ahenk içinde varlıklarını idame ettirdiklerini görüyorum. Üstelik bu uyum ve ahenk yüzyıllardır, hatta bin yıllardır bu topraklarda çok köklü şekilde devam ediyor. Etiyopya kendi takvimiyle, kendi alfabesiyle, tüm Afrika’nın, hem de dünyanın en eski medeniyet merkezlerinden biridir. Yine Etiyopya hiç sömürge olmamış, olma vasfıyla özellikle de sömürgeciliğe karşı verdiği mücadele ve liderlikle Afrika kıtasında gerçekten farklı bir yerde durdu, duruyor.
Etiyopya, insanlığa çok şey öğretti, bugünde öğretmeye devam ediyor. Tabii Türkiye tarihinde, Türkiye’nin bugününde Etiyopya’nın farklı bir yeri var. Türkiye ile Etiyopya ilişkileri bundan 500 yıl önce 16. yüzyılda başlamış, Memluk Türk Devleti ve Osmanlı Devleti Habeşistan adı verilen bu geniş bölgeyle ilk irtibatları kurmuş, yüzyıllar boyunca da bu irtibat devam etmiştir. Şu anda halen Harar’da çok sayıda Türk kökenli aile yaşıyor. Birinci Dünya Savaşı’nda, Etiyopya Harar Türklerinin Osmanlı Devleti’ne gönderdikleri yardımı hiç unutmadık ve unutmayacağız.
Gerek Harar Türklerine, gerek dost Etiyopya’ya bir vefa göstergesi olarak TİKA aracılığıyla çok sayıda insani yardım ve kültür projesini başarıyla uyguluyoruz. TİKA, Afrika’da ilk ofisini burada, Etiyopya’da açmıştı ve bugünde iki ülkenin dostluğu ve dayanışması için başarıyla çalışmasına devam ediyor.
TİKA’nın faaliyetlerinde gösterdikleri yardım içinde Etiyopya hükümetine, Etiyopya halkına ayrıca teşekkür ediyoruz. Özellikle Osmanlı Devleti’nin en önemli sultanlarından biri olan Sultan Abdülhamit ile Habeş İmparatoru II. Menelik arasındaki işbirliğini burada hatırlamak ve hatırlatmak isterim. Habeş İmparatoru II. Menelik, Sultan Abdülhamit’ten Kudüs’te ki Etiyopyalı rahiplerin dinlerini özgürce yaşamalarıyla ilgili taleplerde bulunmuştur. Sultan Abdülhamit bu talepleri karşıladı ve Kudüs’te Etiyopyalı rahiplerin inançlarını serbestçe yaşamaları imkânını getirdi.
Aynı şekilde İmparator Menelik’de Etiyopya’da Müslümanların özgürce yaşamalarını temin etmiştir. İki devlet adamı arasındaki bu güzel ilişkinin açıkçası bugün bütün insanlık için çok önemli bir örnek teşkil ettiğini, tüm insanlığa çok güzel dersler verdiğini düşünüyorum. Tabi burada Etiyopya’nın bizim dinimiz, yani İslam ve Müslümanlar nezdindeki yerine de özellikle değinmek durumundayım. Zira tarihteki bu güzel hadisenin, bugün tekrar, tekrar hatırlanmasının üzerinde tekrar, tekrar düşünülmesinin çok, çok önemli olduğuna inanıyorum.
Bildiğiniz gibi, Mekke’de İslam Peygamberi Hazreti Muhammed Aleyhissalatu Vesselam ve arkadaşları çok ağır işkenceler maruz bırakılmıştır, işkenceler dayanılmaz bir noktaya gelince Hazreti Muhammed Aleyhissalatu Vesselam bazı ashabına Habeşistan’a göç etmelerini tavsiye ediyor. İlk Müslümanlardan on beş kişi denizi tekneyle geçerek buraya ulaşıyor ve dönemin Meliki Necaşi’ye sığındılar. Mekkeliler Necaşi’den bu Müslümanları iade etmelerini istedikleri halde Necaşi, emin vasfıyla, adil vasfıyla kendisine sığınanları iade etmedi, istedikleri kadar topraklarında kalabileceklerini söyledi.
Bu hadisenin İslam tarihinde gerçekten çok büyük bir önemi vardır. Ama burada asıl önemli olan Hristiyan bir devletin, Hristiyan bir Melikin, büyük bir hoşgörü içinde ilk Müslümanlara sahip çıkmış olmasıdır. 615 yılında yani daha yedinci yüzyılda Müslümanlarla Hristiyanlar arasında böyle bir yakınlaşmanın, böyle bir dayanışmanın yaşanması son derece önemlidir.
Etiyopya, işte o tarihten itibaren yedinci yüzyıldan itibaren her zaman hoşgörünün, toleransın, farklılıklara saygının ülkesi olmuştur. Onun için Etiyopya emin bir ülkedir, güvenilir bir ülkedir, eğer dünya Etiyopya’yı kendisine örnek almış olsaydı inanın Almanya’da Holokost soykırım diye bir facia yaşanmazdı. Etiyopya örnek alınsaydı Irak’ta, Suriye’de din ve mezhep farklılıklarından dolayı masum insanlar katledilmezdi. Eğer Etiyopya örnek alınmış olsaydı, inanın şu anda Filistin’de, Avrupa’da, diğer bazı ülkelerde Müslümanlara karşı ayrımcılık yapılmaz, zulüm yapılmaz, insanlığın vicdanını kanatan acılar yaşanmazdı. Bakın bundan on dört asır önce, sadece on beş tane Müslüman Etiyopya topraklarına sığınıyor, dönemin Meliki onları kovmuyor, iade etmiyor, onların inançlarıyla alay etmiyor, onların kutsallarına hakaret etmiyor, onların ibadetlerine karışmıyor, hatta onları geri isteyen zalimlere o masum insanları teslim etmiyor.
Bugün medeni olduğunu iddia eden bazı ülkelere, toplumlara, bazı aydınlara sorsanız yedinci asır karanlık bir asırdır, geri kalmış ilkel bir asırdır derler. Oysa bugün sözüm ona medenilerin yaptıklarını yedinci yüzyılda onların geri ve karanlık dedikleri yapmıyordu.
İşte onun için biz o yedinci asra asla karanlık çağ demiyoruz, asla ilkel, gerici çağ demiyoruz. Bazı Müslümanlar için de Hristiyanlar için de gerçekten parlak bir asırdı, aydınlık bir asırdı, gerçekten asrısaadetti.
Değerli Arkadaşlar,
Bakın o karanlık dedikleri, o ilkel dedikleri asırlarda inanın savaşın dahi bir ahlakı vardı, kadınlara dokunulmazdı, çocuklara dokunulmazdı, yaşlılara, engellilere dokunulmazdı. Öyle toplu halde insanların topyekûn katledilmesi diye, soykırım diye bir vahşet yoktu. Bugün, atom bombalarının, nükleer silahların, kimyasal ya da konvansiyonel silahların toplu halde insanları katlettiği bir vahşet, o dönemlerde asla yaşanmadı.
İnsanlık daha mı ileriye gidiyor? Yoksa daha mı geriye gidiyor? Bunun bugün gerçekten ciddi şekilde tartışılması gerekiyor. İnsanlık daha mı medeni bir yere gidiyor? Yoksa daha mı barbarlaşıyor? Bunun bugün samimi bir şekilde konuşulması lazım. Eğer insanlık yedinci yüzyılda Etiyopya’nın sergilediği o büyük hoşgörünün, o çok büyük bir arada yaşama kültürünün daha gerisindeyse, orada bir yanlışın olduğu açıktır. Bakın geçtiğimiz haftalarda Fransa’nın başkenti Paris’te, bir dergiye terörist saldırı yapıldı ve insanlar öldürüldü. Bu terör saldırısının hemen ardından ne yazık ki, tüm Avrupa’da, tüm dünyada bütün Müslümanlara yönelik bir hoşgörüsüzlük sergilenmeye başlandı. Camilere, ibadethanelere, Müslümanlara yönelik saldırılar zaten vardı, bu olaydan sonra bu saldırılar daha da arttı.
Terörün dini olmaz, terörün mezhebi olmaz, terörün hiçbir insani değeri olmaz: Terör, cinayettir, bunu adı Müslüman olan birisi de yapıyorsa teröristtir, Hristiyan olan birisi de yapıyorsa teröristtir, Musevi olan biri de yapıyorsa teröristtir, bunlar katildir, canidir, barbardır.
Kırk yıldır biz, ülkemizde terörle mücadele ediyoruz ve bölücü terör örgütü şu anda Irak ve Suriye’de kan döken DEAŞ terörü de Filistinlilere yönelik İsrail devlet terörü de dünyanın diğer bölgelerindeki tüm terör örgütleri de en başta birer cinayet örgütüdür. Ancak burada şunu da özellikle söylemek durumundayım; terör ve şiddet sadece silahla yapılmaz, kutsal değerlere saldırı da bir terördür, bir şiddet eylemidir. İnançlara saldırı, ırkçılık, ayrımcılık bir terör eylemidir, şiddet eylemidir, dünyanın tüm ülkeleri bunu görmek, terörün ve şiddetin her türüne karşı ortak tavır almak zorunda. Elbette Paris’te bir dergiye saldıran teröristleri şiddetle kınayacağız, kınıyoruz ve onlara karşı ortak mücadele vereceğiz ama aynı şekilde 350 bin insanın ölümüne sebep olan ve hala öldürmeye devam eden Suriye’nin terörist başı olan, başındaki zatı da kınamak, aynı şekilde onlara şekilde tavır belirlemek bizim insani ve vicdani görevimizdir. 350 bin insan, şu anda benim ülkemde 1 milyon 700 bin sığınmacı var, Lübnan’da yaklaşık 1 milyon 700 bin sığınmacı var. Ürdün’de 1 milyon sığınmacı var.
Bakınız şu anda burada, Etiyopya’da, 500 bin Somali’den sığınmacı var, bu insanlar buraya niye geliyor? Canlarını kurtarmak için. Bakın bugün yine bir terör eylemi oldu Somali’de, her şey çok açık ortada, ne adına yapıyorlar? Eğer İslam adına yapıyoruz diyorlarsa, ben bir Müslümanım, İslam’da böyle bir şey yok, bir Müslüman bir defa intihar edemez. Öldürdüğü insan kim? Onlarda Müslüman, böyle bir İslam kesinlikle yok bizim dinimizde de böyle bir insanları git öldür, böyle bir şey yok.
DEAŞ terör örgütüne, diğer terör örgütlerine karşı aynı ortak ve samimi mücadelenin sergilenmesi şart. İsrail’in, Filistinlilere karşı uyguladığı sistematik teröre karşıda aynı ortak tavrı, aynı ortak mücadelenin sergilenmesi şart, antisemitizme olduğu kadar, İslamofobi’ye, ırkçılığa, ayrımcılığa, kutsal değerlere saldırıya karşı da insanlığın ortak tavır takınması şart.
Eğer bu samimi ve ortak tavır takınılmazsa işte bugün olduğu gibi vicdanlar yaralanır, vicdanlarda adalet duygusu zedelenir.
Değerli Arkadaşlar,
Türkiye olarak terör karşısında bizim tavrımız nettir, son derece. Kimden gelirse gelsin, nereden gelirse gelsin, hangi bahanenin, hangi maskenin arkasına saklanırsa saklansın, biz ülke olarak terörün tamamen karşısındayız. Biz İslami terör gibi son derece yanlış bir isimlendirmeye karşıyız, kimse İslam ile terörü bir arada anamaz. Zira İslam barıştır, kelime itibariyle de ‘silm’ kökünden gelmek suretiyle barıştır. ‘Bir insanı öldüren tüm insanlığı öldürmüş gibidir’, bu İslam’ın hükmüdür. ‘Bir insanın yaşamasına vesile olan da tüm insanlığın yaşamasına vesile olmuş gibidir’, bu İslam’ın hükmüdür.
Dolayısıyla bu tür terör saldırıları da farklı inançlara yönelik bu tür saldırılarda ne yazık ki dünyada birlikte yaşama kültürünü yok ediyor. Biz Türkiye olarak bunu görüyor, bütün dünyaya da bu noktada uyarılarımızı yapıyor, barış çağrılarımızı hiç bıkmadan, usanmadan yapmaya devam ediyoruz.
Etiyopya ile bölgelerimize ilişkin aynı hassasiyeti, aynı düşünceleri taşıyor olmaktan da bu noktada büyük bir memnuniyet duyuyorum. Başbakanlığım sırasında güzel ülkenizi birkaç kez ziyaret etmiş ve Değerli Dostum Müteveffa Başbakan Zeravi ile kapsamlı görüşmelerde bulunmuştum. Kendisinin ülkesi için yaptığı hizmetler her türlü takdirin üzerindedir. Bu vesileyle müteveffa Başbakan Zeravi’yi saygıyla anıyorum.
Bu ziyaretimde de değerli dostum Sayın Başbakan Hailemariam ile çok verimli görüşmeler yaptık, Türkiye’de büyükelçi olarak uzun yıllar görev yapmış Sayın Mulatu ile bu defa ülkesinde Cumhurbaşkanı olarak bir araya gelmemiz, bana ayrı bir mutluluk verdi.
Umuyorum ki Türkiye ile Etiyopya gerek teröre karşı, gerek yoksulluğa, sömürüye, adaletsizliğe karşı kararlı mücadele verecek ve dünyaya örnek ülkeler olmaya devam edeceklerdir.
Özellikle hoşgörü ülkesi Etiyopya ile hoşgörü ülkesi Türkiye’nin işbirliği, dünya barışına, inanıyorum ki eşsiz katkılar sağlayacaktır. Biz, Etiyopya’yı Afrika kıtasını ilgilendiren meselelerde üstlendiği sorumluluklar ve bölgesel konulardaki etkisiyle kıtada istikrarın ve barışın tesisinde önemli bir politik güç olarak görüyoruz.
Afrika Birliği Örgütü ve Hükümetlerarası Kalkınma Otoritesi Örgütünde Etiyopya’nın üstlendiği yapıcı rolü takdirle takip ediyoruz. Somali ve Güney Sudan başta olmak üzere bölgesel istikrarın teminine verdiğiniz katkılara, bilhassa önem veriyoruz. Özellikle Somali’nin istikrarı ve kalkınmasına yönelik çalışmalardaki ortaklığımızı daha da geliştirmemiz gerektiğini düşünüyorum, bu konuları da bugün ele aldık.
Heyetimizdeki iş adamları da bugün Addis Ababa’da muhataplarıyla görüştüler, iş forumunu gerçekleştirdik, gerçekleştirdiler. İnanıyorum ki, ekonomik anlamda da Türkiye ve Etiyopya’nın işbirliği daha da yoğunlaşacaktır.
Şunu da burada özellikle vurgulamak isterim, Türkiye ekonomik ortaklığının yanı sıra, her ihtiyaç duyduğunda, tereddüt etmeksizin Afrikalı kardeşlerinin yardımına koşan bir ülkedir. Ülkemizin tahsis ettiği Türkiye bursları bu alanda çok önemli, çok hayati bir boşluğu dolduruyor. Hâlihazırda 3095 Afrikalı öğrenci, lisans, yüksek lisans ve doktora seviyesinde bu burslar sayesinde ülkemizde bulunuyorlar. Etiyopya’dan da 181 öğrenci bu kapsamda Türkiye’nin en kaliteli üniversitelerinde, hiçbir masraf ödemeden eğitim hayatlarına devam ediyor. Bugün Sayın Başbakana da söyledim, bu noktada daha da gelecek öğrencilerimiz olursa bunları da kabule hazırız dedim. Önümüzdeki dönemde yine imkânlar nispetinde bu sayıyı artırarak daha fazla Etiyopyalı öğrenciye inşallah eğitim fırsatı sunacağız.
Küresel bir sağlık meselesi olarak gördüğümüz Batı Afrika’daki ebola salgınının bir an önce durdurulması için elimizden gelen her türlü katkıyı sağlıyoruz. Ebola salgınıyla mücadele için ayırdığımız beş milyon dolarlık katkıyı ve muhtelif tıbbi malzemeyi, salgından etkilenen ülkelere ulaştırıyoruz.
Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı TİKA, Addis Ababa Ofisi aracılığıyla Etiyopya’da da muhtelif alanlarda çok sayıda projeyi destekliyor, kalkınma faaliyetlerine katkıda bulunuyor.
Her zaman Afrika’nın yanında olmaya devam edeceğiz, başkaları gibi elmas için, kömür için, petrol için ucuz iş gücü için değil, kardeşimiz, dostumuz, gördüğümüz, yani özellikle o dostluk bağı içinde gördüğümüz, Afrikalıların her durumda yanlarında olacağız.
Bir kez daha sıcak misafirperverliğiniz için sizlere teşekkür ediyorum. Şahsıma tevdi edilen fahri doktora unvanından dolayı sizlere şükranlarımı sunuyorum. Etiyopya’da bulunmaktan ve bu vesileyle sizlere hitap etmekten büyük bir memnuniyet duyduğumu bir kez daha belirterek, hepinize sevgilerimi, saygılarımı sunuyorum.