- Context
- Erdoğan addressed the Economic Reforms Introduction Meeting on March 12, 2021, coinciding with the 100th anniversary of Turkey's National Anthem adoption.
- Main themes
- Economic reform program, investment and production-led growth, political stability and trust, Turkey's top 10 economy goal, presidential governance system, exports and value-added production, economic independence, national anthem centenary, private sector consultation, resilience against global crises
- Duration
- ~56 min
- Words
- 6,685
- Sentences
- 339
- Readability
- 33
- Grade
- 13.6
- Syntax
- 2.95
- Vocabulary
- 2.28
Translated from Turkish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other339 sentences in 101 paragraphs
Today is a meaningful day, as we are holding the Economic Reforms Introduction Meeting on the 100th anniversary of the acceptance of our National Anthem. This will also serve as an opportunity to announce a different structure of our economic independence, God willing.
My esteemed nation,
Valued guests,
Ladies and gentlemen,
I greet you with heartfelt feelings and affection. We have come together to share with you our reform program, which we believe will shape the future of the Turkish economy. We have been preparing this program since November of last year. At the core of our work is the aim of growing the economy based on investment, production, employment, and exports. By increasing productivity in production, we will enhance our potential growth. We aim for a domestic and national economy that reduces the use of imported inputs by further strengthening the real economy and breaking new records in exports with value-added production.
During the preparation process of the program, our friends met with representatives from the private sector and civil society organizations to listen to all demands and proposals. I frequently met with my team and delegation, and we finalized the program through these evaluations. After the meeting, we will distribute booklets to you. Additionally, we have booklets that we will distribute to ambassadors in our country and the international community. Subsequently, all these topics were discussed openly with our ministries and relevant units of our party, and effective and lasting solutions were candidly debated. We have followed, guided, and finalized this process from the very beginning. The fact that our meeting coincides with the 100th anniversary of the acceptance of our National Anthem is also a source of great pride.
We see Turkey's production struggle, I emphasize these three words, as equally important as the struggle for independence and future. With this understanding, we share with our nation the new roadmap we have shaped according to the needs of the era we live in, in a manner befitting our National Anthem. God willing, we will implement this roadmap together with our nation, our institutions, our business world, and all stakeholders. We will work day and night to achieve our goals of making Turkey one of the world's top 10 economies. With God's help and the support of our nation, we sincerely believe that those days are very close.
My esteemed nation,
When we look at recent history, we see that the economies of countries are most affected by political instabilities and the deterioration of the climate of trust. Two concepts are very important: stability and trust. Based on this observation, since we took over the management of the country in 2002, we have been fighting to develop, grow, and strengthen Turkey on the basis of stability and trust.
For a long time, Turkey has paid a heavy price for the instabilities caused by coalitions, the environment of terror and chaos, and the climate of insecurity. This situation has led our country to be unprepared for international political, economic, and social crises. During the periods of our governments when we were in power alone, we were always vigilant because we saw this problem continuously. With our resilient management, we successfully weathered many political, social, and economic shocks, such as the 2009 global crisis, and managed to keep our country on the path of the 2023 targets. In fact, the most important reason behind our demand to change the country's governance system is that we have closely witnessed the dangers posed by the vulnerabilities of the old governance system. Thanks be to God, with the unity of understanding of the People's Alliance and the support of my nation, we transitioned to the Presidential Government System, permanently freeing Turkey from this fragile political climate. Now, no one in this country, no group, no faction will be able to harbor the desire to govern the state and society against the nation.
No administrator who comes to power with the support of more than half of the nation has the chance to act arbitrarily, to act against the interests of the country, or to divide or exclude our people for any reason. In other words, we have institutionalized political stability, which is one of the fundamental conditions for democratic and economic development. This has also been a step that facilitates the establishment of a climate of trust. Despite many regional and global crises, Turkey maintains its strength and can continue to pursue its goals thanks to this. We believe that our new governance system will ensure the stability and climate of trust in our country for centuries to come, and God willing, we will take some necessary steps in this direction along with a new civil constitution.
The coronavirus pandemic, which has affected our country along with the entire world, has become a test of both the strong infrastructure we have built in our country over the past 18 years and our new governance system. Thank God, we have successfully passed this test in every area, from health to production, from security to social solidarity. Of course, we have faced difficulties, and we are still facing them, but none of these are insurmountable issues. When we look at the situation in developed and developing countries, we can see more clearly how Turkey has differentiated itself positively during this crisis period. For example, in 2020, the world economy shrank by 3.5%, global trade contracted by nearly 10%, international direct investments decreased by 42%, and the total global debt reached 282 trillion dollars, marking the highest level in history. Food prices worldwide broke records for the last 6.5 years, and metal prices for the last 9.5 years.
As the destructive effects of the pandemic have not yet ended, new threats are emerging every day. Developments in vaccines and medicines are certainly increasing hopes. However, we engrave in our memories the striking example of inequality and injustice in the world, as more than 100 countries still have no access to vaccines. Moreover, analysis indicates that even by 2023, 85 poor countries will not be able to access vaccines. It is clear that as long as vaccines and medicines are not made available fairly to all countries, the wealthy in the world will not find peace, and large economies will not achieve stability.
So, what did Turkey do while all this was happening in the world, how did it differentiate itself? If you ask such a question, our answer is quite simple; first and foremost, we mobilized all the resources of our state to ensure that none of our citizens suffer. We shared the resources we had with all our friends and brothers, along with our own citizens. Thanks to our strong health infrastructure and our fair social security system that covers everyone, we did not leave any of our people helpless and alone in the face of the pandemic.
By expanding the inclusiveness of our social support programs, easing the conditions, and speeding up the processes, we stood by everyone in need, thus demonstrating a strong resilience against the economic and social threats posed by the pandemic.
With the coordination and management capacity provided by the Presidential Government System, we implemented proactive, flexible, and effective policies, successfully differentiating Turkey positively from many countries. Most importantly, we showed the whole world that Turkey is prepared for all kinds of different scenarios and can act quickly.
Despite the pandemic, we grew by 1.8% in 2020. We became one of the two countries among the G-20 that managed to grow its economy in real terms, ranking second after China.
Especially in the second half of the year, thanks to the measures we took and our support packages aimed at revitalizing the economy, we managed to be one of the rare countries in the world that could grow its economy.
The diversity of production in our industry, our ability to adapt to changes, and our qualified human resources are our greatest advantages.
On the other hand, we also know that there are issues we need to focus on more strongly. Just as we have persistently approached every problem we faced during our governments with a solution-oriented mindset, we are doing the same today. We are taking steps without hesitation to implement the reforms that will strengthen our country.
In recent weeks, we announced our Human Rights Action Plan, and today we present our economic reforms, which contain elements that encourage the private sector and discipline the public side, to the public's appreciation.
While reinforcing our strengths with our reform program, we are also bringing realistic and solid solutions to the areas we see as problematic. We have never swept any problem under the rug or ignored it. We believe that change, transformation, development, and evolution are realities of life, and therefore, they contain continuity. We have always worked with this understanding, and now we are before our nation with the same sentiment.
We consider 2021, in which we are determined to win the fight against the pandemic, as a preparatory year for entering a period of qualified growth in the medium term. Turkey will undoubtedly achieve sustainable, strong, and quality growth during this period after the pandemic. It is essential that growth occurs in a direction that increases the welfare of all segments of society. In this process, we are implementing all our policies with a transparent and predictable management approach that will strengthen macroeconomic stability and support competitive investments and production based on productivity.
My esteemed nation,
The path to a strong, solid, and resilient economy against all shocks passes through the establishment and continuity of macroeconomic stability. To maintain stability, a series of structural measures and transformations must be implemented alongside macro policies. For this reason, the backbone of the reforms we will announce is formed by macroeconomic and structural policies. Within the scope of macroeconomic stability, we have focused on public finance, inflation, the financial sector, the current account deficit, and employment. On the structural policy side, we have included strengthening the institutional structure, promoting investments, facilitating domestic trade, competition policies, and market oversight and regulation in our reform scope. Our first area of reform will be to create a stronger public finance structure against risks. As it has been for the past 18 years, financial discipline based on trust and stability will be our top priority in the upcoming period. They keep saying price stability, price stability; we have set that aside now. The new period, as I just explained, will actually be built on four foundations: investment, employment, production, and exports. For this purpose, we are now implementing new policies that encompass spending discipline, public debt management, tax regulations, public procurement tenders, public-private partnerships, and public economic enterprises.
In terms of spending discipline, we prioritize budget policies, which are the most important tool for serving the citizens. While expanding the scope of the Parliament's budget rights, we are increasing transparency and accountability. For this, we are making two important policy changes. First, we are reviewing revolving funds, closing the inefficient ones, and gradually bringing the others under the central government budget, thus including them in the scope of parliamentary oversight.
Secondly, we are limiting special account practices carried out outside the budget to those that are urgent and necessary, and we are gradually eliminating those that do not meet these criteria. Thus, we are strengthening the principle of unity in the budget. Since we have absolutely no tolerance for waste, we are implementing important regulations that will spread the understanding of thrift in public administrations. We are imposing restrictions on areas of expenditure such as vehicle purchases and rentals, representation, and hospitality in the public sector. We will announce the details of these to the public later and will closely monitor them. As a requirement of the Presidential Government System, we are strengthening the organization of public institutions within the framework of the principles of management efficiency and effectiveness. We ensure that all business and processes related to public personnel are carried out by a single administration. With the understanding that public administration is a whole, we aim to create a frugal perspective not only in central government but also in local administrations. We are making regulations that will strengthen financial discipline in local administrations and prevent the increase of debt stock. With the capacity increase that will be achieved from here, we will also alleviate the financial burdens on the central government. One of our most fundamental sensitivities in the area of expenditure is that there should be no injustice in reaching social assistance provided by our state to families in need. For this, we are integrating the social assistance data of central and local administrations into a unified social assistance information system to ensure data sharing. With the aim of increasing transparency, we share budget results, policy developments, and our targets with our nation every three months through a public finance report. We ensure that our people can closely follow the financial policy implementations so that they can see much more clearly where every penny of tax they pay is spent.
My esteemed nation,
Many countries are currently grappling with the burden of debts that far exceed their national income. The ratio of Turkey's public debt to our national income stands at 41 percent. In contrast, do you know what the average debt ratio is for European Union countries? It is nearly 90 percent. Thanks to the tradition of fiscal discipline we have implemented for years, we have a strong debt management framework. We manage debt not only through borrowing for budget financing but also by overseeing the structure of the debt stock. In this context, we are reducing the share of foreign currency debts within the total debt stock to decrease its sensitivity to external shocks. We will primarily borrow in our own currency, using Turkish Lira-denominated securities. We are increasing the average maturity of our borrowing in line with market conditions. We are also strengthening the Treasury's cash management. To achieve this, we are consolidating the accounts of institutions outside the Treasury into a single Treasury institutions account system to ensure efficiency in cash management.
We are reinforcing policies that will lower our borrowing costs by reducing our country risk premium. We are simplifying tax policies that constitute the revenue side of public finance and taking steps to increase predictability. I would like to share a good piece of news with my fellow tradespeople. We know the difficulties our tradespeople faced during the pandemic. Our reform package includes a tax exemption for low-income small tradespeople. We are exempting approximately 850,000 tradespeople, such as barbers, plumbers, haberdashers, carpenters, lathe operators, tea house operators, tailors, and repairers, who are taxed under the simple taxation method from income tax and eliminating their declaration obligations. I hope this decision, which I believe will significantly relieve the tradespeople covered by this exemption, will be beneficial from now on.
We are updating the Tax Procedure Law to reduce informality and encourage tax compliance.
After the update, the obligations of our taxpayers regarding notary certification, preservation, and notification will be significantly eased. We are expanding the scope of settlement in tax penalties.
By gradually increasing the use of electronic ledgers and electronic documents, we are reducing tax losses and evasion.
To enable our citizens to carry out their transactions digitally without having to go to the tax office in person, we are launching the Turkey Digital Tax Office application, which will provide service 24/7. We are implementing a digital tax assistant system to ensure taxpayer satisfaction and improve service quality.
We have also included the issues faced by international investors regarding taxes within the scope of our reforms. In this context, we are revising double taxation prevention agreements to prevent potential problems that may arise. We will use the mutual agreement method more intensively in tax matters involving multiple countries. To increase investor confidence and predictability in taxation, we are expanding advance pricing agreements.
By ensuring that unpaid debts to the public are collected by a single administration, we are providing a solution to one of the problems frequently encountered by our citizens. We are transitioning to models in tax audits that are standard, predictable, and prevent unfair competition. This way, we are eliminating different practices that may arise in tax examinations by sectors and subjects.
Especially by taking advantage of the speed brought by digitalization, we are also addressing the problems faced by our taxpayers due to prolonged audits. By developing a digital tax audit system that includes electronic notifications, electronic examinations, electronic minutes, and electronic reports, we are shortening tax examination periods.
One of the most important reforms related to public expenditures is being made in public procurement tenders. We are transitioning to a new and digital system in public procurement tenders. We are also putting the exceptions in public procurement tenders, which we will significantly reduce, under discipline. Additionally, we are starting preparations to enact a sectoral public procurement law. We are objectively determining and sharing the qualifications and competencies of firms that will participate in public tenders before the tender process. This certification system, which will operate digitally, will be open to everyone. We ensure that tenders conducted through this system are carried out more quickly, easily, and at a lower cost.
We want to maximize the public's ability to create scale in the economy. In this context, we are directing public procurements towards domestic products to contribute to the development, diversification, and growth of domestic industry.
We are paving the way for purchase guarantees that will increase local production and facilitate technology transfer for products in strategic sectors.
To reduce the public's use of imported products, we are establishing a central monitoring system under the umbrella of our Industrialization Executive Committee. With the tender specification pools we will create, we are standardizing public procurements.
My esteemed nation,
The success of our public-private partnership projects, of which city hospitals are the most concrete example, has gained the appreciation of the entire world. To elevate this practice to a higher level, we plan to enact a public-private partnership law. Thus, we aim for investors to engage with a single law, strengthen the legal infrastructure of projects, prioritize sectors and projects, and make processes more predictable.
We are initiating a study to reform our public economic enterprises in light of current needs. Our goal is to create strong and competitive global companies from our existing public economic enterprises.
As you may recall, we achieved a success that was appreciated worldwide with the policies we implemented in the period following the 2009 global crisis. With the public cost reforms we will implement during this period, we are determined to write a new success story, once again differentiating positively from many countries. We will achieve the budget deficit target we revised from 4.3 percent to 3.5 percent this year without compromising fiscal discipline.
At the same time, we certainly do not overlook the risk of the pandemic continuing. We will expand the fiscal space available in the budget sufficiently to meet the needs arising from the pandemic and similar extraordinary situations.
One of our priority agenda items will also be the fight against inflation. Our goal is to achieve single-digit low inflation rates. We are not fighting inflation for the first time, which reduces predictability in investments and negatively affects our citizens' daily lives. We are a government that has reduced inflation, which once exceeded 100 percent, down to single digits from around 30 percent. The rise in inflation has both structural and temporary causes. I just mentioned the increase in global food prices. Countries are inclined to increase their food stocks this year due to the expected drought and the ongoing pandemic worldwide. This situation reduces predictability in food prices, and we are establishing an early warning system to ensure that the Food Committee can shape policy recommendations and that the market can operate effectively.
Through the early warning system, the entire food chain, especially at the production, wholesale, and retail stages, will be monitored and reported in real-time. The instantaneous data flow required by the system will increase our decision-making speed. We are also taking action to reduce loss and waste in food. I must express with great sadness that our country wastes 19 million tons of food annually. At least 25 percent of the vegetables and fruits produced are wasted in various areas. In the service sector, waste per establishment exceeds four tons annually. We are taking action to put an end to this trend. We are developing mechanisms to bring fresh fruits and vegetables left in the fields and markets to the market. By including these products in the digital agricultural market, we are ensuring they quickly meet buyers. Thanks to the digital agricultural market, farmers of all sizes will be able to find a market for their products, and consumers and tradespeople will be able to procure products of the desired quality. We are supporting cold chains that reduce waste in fruits and vegetables even more.
We are making the food banking system attractive and widespread. We are developing contract farming mechanisms to increase predictability in agricultural production and prevent price fluctuations. We are also rapidly completing the work related to the wholesale law, which will contribute to reducing intermediation costs in unprocessed food prices. If we can reduce the waste in the food sector, which has an annual turnover of 500 billion lira, by just 2 percent, we will achieve a saving of 10 billion lira. This development will also prevent artificial price fluctuations.
Undoubtedly, we do not view the fight against inflation solely from the perspective of food prices. We are establishing a price stability committee to assess structural shocks that pose risks to inflation, determine necessary policies, and manage them. I believe this committee, which will include the Ministries of Treasury and Finance, Industry and Technology, Energy and Natural Resources, Trade, and Agriculture, will enhance the effectiveness of the fight against inflation. Especially in the fight against inflation, managing expectations and breaking inflation inertia is of particular importance. For this purpose, increases in prices managed and directed by the public will be made according to target inflation rather than actual inflation.
My esteemed nation,
Ensuring financial stability and developing the financial sector are also among our priority issues. The Turkish banking system has a strong appearance in terms of financial soundness indicators such as capital adequacy, liquidity, profitability, and asset quality compared to many countries.
We want to maintain the strength of the sector and further strengthen its immunity. We are taking some measures to eliminate the negative effects of the pandemic that may be delayed and to further improve the asset quality of the banking sector. At the forefront of these measures is the proper guidance of companies that have troubled loans but still have a chance to survive. We are encouraging the establishment of operational restructuring and company rehabilitation functions in the banking sector to ensure that struggling companies can survive.
Additionally, we are creating a legislative framework for the establishment of venture capital funds for troubled loans. To enable asset management companies to operate in a competitive and institutional structure, we are making the exemption from stamp duty, fees, and resource utilization support fund deductions applicable to these companies permanent. Thus, while improving the asset quality of the banking sector, we are also ensuring that faster, more flexible, and lower-cost solutions are produced for borrowers.
On the other hand, we are preparing a uniform legal regulation that will accelerate the development of the participation finance sector. With this regulation, the participation finance sector will be consolidated under a single roof, and a central advisory board for the sector will also be established. We are establishing a participation finance arbitration mechanism that meets international standards. We are taking a series of steps to improve the institutional infrastructure of the financial sector. For this purpose, we are restructuring the risk center where all credit and risk data of our country are collected.
We are placing TROY, our country's brand in card payment systems, under a separate company structure. Our goal is to create a strong domestic brand that can compete with its counterparts in this field, thereby reducing the commissions we pay abroad. We are taking steps to establish the economic, technological, and legal infrastructure for digital currency. By establishing a monitoring mechanism that will protect consumers, we are making the relationships between banks and their customers more transparent.
We will also have significant regulations in the field of capital markets, which is another pillar of the financial system. We are facilitating the public offering processes by encouraging companies to meet their financing needs through equity. We are completing regulations related to project financing funds and project-based securities to increase product diversity in capital markets. Thus, we are ensuring that projects in infrastructure, transportation, energy, communication, and health are financed through capital markets. We are even making it possible for our citizens to participate in these investments.
We are diversifying financing opportunities for environmentally friendly investments. By establishing the infrastructure for the green bond market, which is in high demand in international financial markets, we are also encouraging these issuances. Investments such as renewable energy, clean drinking water, and electric or hybrid transportation vehicles that reduce carbon emissions can be financed with such needs. We are establishing a bond guarantee fund to encourage our real sector companies to issue bonds. This fund will guarantee investors a portion of their money in the event of any default. Thanks to the provided guarantee, both companies issuing bonds will be able to issue bonds at lower costs, and investor demand will increase. We expect our companies to make the best use of the opportunities I have briefly summarized and to develop their businesses, grow, and increase employment. Without neglecting the insurance aspect of the financial sector, we are contributing to the deepening and development of the individual retirement system. The performance the sector has shown over 18 years has strengthened the system's position among our people. The period we are going through shows us that the time has come for new reforms in this area.
We are expanding the Individual Retirement System to much broader segments of society. We are removing the barriers that prevent our children under the age of 18, who make up 25% of our population, from entering the system. In this way, we are encouraging the acquisition of saving habits and financial literacy awareness from a young age. To secure the future of our children, we are supporting this process with a 25% state contribution, fulfilling the responsibility of the public. We are enabling the transfer of retirement savings from organizations such as funds, foundations, and associations to the individual retirement system by the end of 2023. Additionally, we are integrating the system with various savings products such as education, health, and life insurance, offering them to our citizens with affordable costs and state support.
We are taking another important step in capital and financial markets for our young entrepreneurs. Turkey has serious potential in technology-focused ventures. We have such dynamic young people who are developing promising technologies in many fields, from gaming to biotechnology, from fintech to cybersecurity, and are signing innovative projects. To ensure that these projects, which make us proud, do not falter and that the entrepreneurship ecosystem reaches a certain maturity, we are launching crowdfunding platforms.
My esteemed nation,
We will follow three fundamental policies in the fight against the current account deficit. First, we are focusing on the structural current account deficit. Our second priority is to encourage SMEs that have potential but have never exported by ensuring that exports are spread across the base.
Our third and final area is to support the green transformation in industry. Before delving into the details of these fundamental policies, I would like to draw your attention to our country's export journey from 1962 to the present. The area you are currently observing is called the product space. Here, we can track which goods we export, the sectors, and even the relationships between these sectors. If you pay attention, in 1962, we were mostly exporting a limited number of agricultural products and some minerals. When we look at the change in the quality of exports over the years, we do not see much dynamism in the 1960s and 1970s. Subsequently, in the post-1980 period, the diversity in exports begins to increase. During this period, textiles, base metals, and some chemical products are included in our export basket. In the 1990s, when political instability prevailed, our exports shared the same fate. However, with our government, starting from 2002, an unprecedented dynamism in our exports begins. Machinery exports, white goods exports, and equipment exports are rapidly increasing. Yes, after more than 60 years, we are finally witnessing significant development in industry and a remarkable diversification in production and exports during this period. As you can see right behind me, we can observe Turkey's product space. While we appreciate this success, we do not find it sufficient.
Due to our high dependence on imported intermediate goods in industry and the lack of desired levels of technology intensity, the value of our exports per kilogram is low. This is why fighting the structural current account deficit is important and necessary. We are taking steps that will increase capacity in our industry and elevate our competitiveness to a higher level. In particular, we are providing long-term attractive credit support for investments that will enable import substitution based on manufacturing in the fifth and sixth regions, backed by the Credit Guarantee Fund.
We are implementing support programs specific to target countries to integrate our manufacturing industry more strongly into global value chains.
To develop an innovative and strong health industry, we are establishing the Presidency of Health Industries, which is a new step.
The development and production of many strategic materials, from pharmaceuticals to vaccines, from medical devices to biotechnological products, will be carried out under the responsibility of this presidency.
Similarly, we want to have a say in emerging technologies. As is known, software is at the core of all technologies based on digital transformation and artificial intelligence. We also need software technologies to gain competitive power in the economy, access accurate data, analyze data, and develop the most suitable solutions. To enhance our country's capabilities in this area, promote youth employment, and gain global competitiveness, we are establishing a presidency for software and hardware industries under the auspices of the Presidency. These two new structures will contribute to increasing the domestic production rates in health and software, just as they do in the defense industry, nourishing the domestic ecosystem and providing our country with new areas of superiority.
It is evident that we are not a raw material-rich country in the energy sector, which is another factor that drags our current account deficit, especially triggering it. Therefore, we will continue to effectively implement policies that reduce dependence on foreign energy.
We are expanding the scope of energy efficiency support. We are completing the legal infrastructure for the establishment of electricity energy storage facilities. We are restructuring the natural gas market to develop this area on a competitive basis. We are improving the investment environment in mining, oil, and natural gas exploration and production, increasing investment security. We are establishing logistics centers abroad for faster and lower-cost access of our export products to markets.
By activating new generation specialized free zones, we are promoting clustering in the production of high-tech goods and services. We are restructuring Eximbank by considering needs and international practices.
Similarly, we are developing the Credit Guarantee Fund to support high value-added production and qualified employment with cost-effective selective credits.
My esteemed nation,
Turkey is a country that derives its strength from its young and qualified human resources. We have a dynamic, productive, capable, and energetic youth who can extract water from a stone. We are rolling up our sleeves to increase the employment of these children and develop their talents. To make vocational training centers attractive for young people, we are raising the wages they receive during their apprenticeship period. We are covering the wages of students receiving education in these centers as the public, lifting the burden on industry.
To direct our workforce towards the fields of the future from today, we are creating sectoral skill maps for each province. We are revising the support provided by İŞKUR to create new job opportunities in future professions. We are supporting long-term internship programs where young people can develop their digital skills.
By reviewing the effectiveness of existing employment incentives, we are identifying practices that cause redundancy and simplifying the system.
To address the damage caused by the pandemic in employment markets, we are introducing a new support model called additional employment financing support, which our micro and small-scale firms suffering from liquidity shortages can benefit from. Accordingly, firms will be able to use a 100,000 lira loan with a 24-month maturity, with the first 6 months being interest-free, guaranteed by the Credit Guarantee Fund for each additional person they employ. In this application, which covers up to 5 people, firms that fulfill their commitments will be able to deduct the social security and unemployment insurance premiums they paid for additional employment throughout the year from the financing costs of the loan. In other words, firms that create employment will have the opportunity to obtain loans at much lower financing costs than banks.
Employers who benefit from cash wage support and reintegrate their employees into employment will also be able to use the additional employment financing support if they meet the necessary conditions.
My esteemed nation,
We are completing our reforms related to macroeconomic stability with structural policies. The first of our structural reforms is to strengthen the institutional structure in the public sector. With this understanding, we are establishing two new structures to closely monitor and manage all developments in the economy.
The first is the economic coordination board, which will work under the chairmanship of our Vice President. The second is the financial stability committee, which will operate under the chairmanship of our Minister of Treasury and Finance. With these new structures we will establish, we are enhancing transparency, predictability, and coordination in our economic and financial policies, strengthening communication mechanisms.
We are strengthening the professional experience requirements sought in appointments to the highest public positions to raise the trust in public administration to the highest level and improve the quality of decisions made. Public officials will be able to serve on the boards of management or supervision of at most one institution, apart from positions tied to public servant positions. We are transforming the Turkish Statistical Institute into an affiliated organization.
On the other hand, we are taking steps to strengthen predictability in the private sector to ensure an increase in productive investments.
We are minimizing the risks that investors may face from public practices, allowing them to focus on their core business, namely investment, production, employment, and exports.
To facilitate and accelerate private sector investments, we are activating the investment dispute institution. With this new system we will create, contentious issues that investors face with the administration will be resolved quickly.
We are transforming our investment incentive system into a simple, understandable, and much more attractive structure. In the new incentive system, we are providing more support for investments that are high value-added and in line with regional clustering priorities, carried out with equity capital.
We are increasing the duration of social security institution premium support applied in investment incentives in the case of employment of young people and women. We are also moving towards selective and more effective flexible supports for cash incentives. By providing more intense support to entrepreneurs, especially during the investment period, we are paving the way for projects to be realized more quickly.
In large investments, we are providing the opportunity to revalue the investment contribution amount earned with partial completion, thus preserving the value of the incentive that our investors will benefit from.
Additionally, we are creating a system where the state-financed portion of investments is met more quickly. In this context, we are ensuring that the state contribution obtained based on the investment can be offset against other taxes at certain rates.
To increase the effectiveness and efficiency of public resources in state supports, we are creating a framework legislation that allows for the impact assessment of all support applications, determining the principles and fundamentals.
We are rapidly implementing practices that will increase competitiveness in domestic trade and facilitate trade. We are making new regulations in line with European Union legislation to eliminate unfair trade practices in retail trade. By digitizing trade registry services, we are enabling the rapid completion of company establishments and allowing companies to make decisions quickly. We are making regulations in the Cooperative Law to ensure that cooperatives and their higher organizations have a more transparent and professional management structure.
By creating a competitive and fair environment in digital markets, we are preventing large platforms from abusing their powers. We are taking measures to prevent the data held on these platforms from being used for purposes other than intended or in a way that restricts competition.
We are making specific regulations to protect the rights of firms that offer their products for sale on digital marketplace platforms, ensuring that even the smallest entrepreneurs can safely conduct their activities in digital markets.
We are making changes to the personal data protection law in accordance with European Union regulations on the transfer of data abroad.
We are also taking a very innovative step in the field of market supervision and inspection. The distribution of the responsibility for supervision and inspection among different administrations leads to both redundant processes and hinders rapid action. Therefore, we are establishing an independent market supervision and inspection institution to protect consumers, increase registration, and effectively prevent unfair competition in the market. This institution will also have the authority to conduct independent regulation and inspection to ensure a fair and competitive environment in the market. Additionally, we are creating a market supervision and inspection coordination board under this institution, which will also represent the private sector and consumers.
My esteemed nation,
As can be seen, our economic reform package contains concrete and solution-oriented policies that will carry Turkey confidently into the future. We will complete all the reforms that I have briefly expressed here and scheduled within the timeframes we have set. We will evaluate the implementation success of the program through reform follow-up meetings that we will hold every three months. Turkey will enter the post-pandemic period as a much stronger global actor, God willing. We know that the path to this goal passes through a structure that has strengthened its economic foundations, gained resilience and immunity against shocks, and where property rights, supported by the public to empower the private sector, are strongly protected, focusing on productivity, competition, and free market principles.
The economic reforms we shared with you today and the human rights action plan we announced last week are steps that will facilitate our achievement of our goals. These reforms will neither be the first nor the last for us. We will continue to do whatever is necessary according to the changing conditions of the world and our country, and according to the expectations and demands of our nation. Of course, there will be criticisms regarding our reform documents.
We have taken into account and will take into account all constructive criticisms. We sincerely believe that this program, which we prepared through consultation by openly discussing the views of all parties during the preparation process, is Turkey's program.
In such a difficult period when the global economy is going through one of the toughest times in history, the way to survive is through unity, togetherness, brotherhood, and solidarity. We will produce together, share together, and strengthen together. May our endeavors be fruitful, our path be clear, and our future be bright.
I extend my love and respect to you all, stay healthy.
The original Turkish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Bugün anlamlı bir gün, zira İstiklal Marşımızın kabulünün 100. Yıldönümü’nde aynı zamanda Ekonomi Reformları Tanıtım Toplantısı’nı yapıyoruz. Zira bu da bizim ekonomik bağımsızlığımızın inşallah değişik bir yapısının açıklamasına vesile olacak.
Aziz Milletim,
Değerli Misafirler,
Hanımefendiler,
Beyefendiler,
Sizleri ne kalbi duygularımla, muhabbetle selamlıyorum. Türkiye ekonomisinin yarınlarını şekillendireceğine inandığımız reform programımızı sizlerle paylaşmak üzere biraraya gelmiş bulunuyoruz. Bu programın hazırlıklarını geçtiğimiz yılın Kasım ayından beri yürütüyoruz. Çalışmamızın özünde ekonomiyi yatırım, üretim, istihdam ve ihracat temelinde büyütme amacı bulunuyor. Üretimde verimlilik artışı sağlayarak potansiyel büyümemizi artıracağız. Reel ekonomiyi daha da güçlendirerek ithal girdi kullanımını azaltmış, katma değerli üretimle ihracatta yeni rekorlar kıran yerli ve milli bir ekonomi hedefliyoruz.
Programın hazırlıkları sürecinde arkadaşlarımız, özel sektör temsilcileri ve sivil toplum kuruluşlarıyla biraraya gelerek tüm talepleri ve teklifleri dinledik. Sık sık ekibimle, heyetimle biraraya geldim ve değerlendirmeleri bu şekilde yaparak son şeklini verdik. Toplantının akabinde sizlere kitapçıklar dağıtacağız. Ayrıca, ülkemizdeki büyükelçilere, uluslararası camiaya da yine dağıtacağımız kitapçıklarımız var. Ardından bakanlıklarımız ve partimizin ilgili birimleriyle tüm bu başlıklar masaya yatırıldı, etkili ve kalıcı çözüm yolları açık yüreklilikle tartışıldı. Biz de bu süreci en başından itibaren takip ettik, yönlendirdik ve nihai şeklini verdik. Toplantımızın İstiklal Marşımızın kabulünün 100. yılına denk gelmiş olması da ayrı bir gurur verilesidir.
Türkiye’nin, bu 3 kelimenin altını özellikle çiziyorum, Türkiye’nin istihsal mücadelesini, istiklal ve istikbal mücadelesi kadar önemli görüyoruz. İşte bu anlayışla tam da İstiklal Marşımıza yakışır şekilde ve aynı ruhla yaşadığımız devrin ihtiyaçlarına göre şekillendirdiğimiz yeni yol haritasını milletimizle paylaşıyoruz. İnşallah bu yol haritasını milletimizle, kurumlarımızla, iş dünyamızla, tüm paydaşlar hep birlikte hayata geçireceğiz. Türkiye’yi dünyanın en büyük 10 ekonomisinden biri haline getirmek için her halde gece-gündüz çalışarak hedeflerimize mutlaka ulaşacağız. Allah’ın yardımı ve milletimizin desteğiyle o günlerin çok yakın olduğuna yürekten inanıyoruz.
Aziz Milletim,
Yakın tarihe baktığımızda ülkelerin ekonomilerinin en çok siyasi istikrarsızlıklardan ve güven ikliminin bozulmasından etkilendiğini görüyoruz. İki kavram çok çok önemli, bu istikrardır ve güvendir. Biz de bu tespitten hareketle 2002 yılında ülkenin yönetimini devraldığımızdan beri Türkiye’yi istikrar ve güven esasına göre geliştirmenin, büyütmenin, güçlendirmenin mücadelesini veriyoruz.
Türkiye uzunca bir dönem, koalisyonların yol açtığı istikrarsızlıkların, terör ve kaos ortamının tetiklediği, güvensizlik ikliminin ağır bedellerini ödemiştir. Bu tablo ülkemizin uluslararası siyasi, ekonomik, sosyal krizlere de hazırlıksız yakalamasına yol açmıştır. Tek başımıza iktidarda bulunduğumuz hükümetlerimiz döneminde de bu sıkıntıyı hep gördüğümüz için sürekli tetikte olduk. Dirayetli yönetimimizle 2009 küresel krizi gibi 2013 sonrasındaki pek çok siyasi, sosyal, ekonomik, bütün bu sarsıntıları başarıyla göğüslemeyi ve ülkemizi 2023 hedeflerinin rotasında tutmayı başardık. Esasen ülkemizin yönetim sistemini değiştirme talebimizin gerisindeki en önemli sebep, eski yönetim sisteminin kırılganlıklarının yol açtığı tehlikeleri yakından görmüş olmamızdır. Hamdolsun, Cumhur İttifakı’nın anlayış birliği ve milletimin desteğiyle Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ne geçerek Türkiye’yi bu kırılgan siyasi iklimden kalıcı olarak kurtardık. Artık bu ülkede hiç kimse, hiçbir kesim, hiçbir odak millete rağmen devleti ve toplumu yönetme hevesine kapılamayacaktır.
Milletin yarısından fazlasının desteğini alarak göreve gelen hiçbir yöneticinin de layüsel davranma, ülkenin çıkarlarına aykırı hareket etme, insanlarımıza herhangi bir sebeple ayrışma, dışlama şansı yoktur. Bir başka ifadeyle, demokratik ve ekonomik kalkınmanın temel şartlarından biri olan siyasi istikrarı kurumsallaştırdık. Bu aynı zamanda güven ikliminin tesisini de kolaylaştıran bir adım olmuştur. Türkiye, bölgesel ve küresel nice krize rağmen gücünü koruyor, hedeflerine yürümeyi eğer sürdürebiliyorsa işte bu sayededir. Yeni yönetim sistemimizin gerektiğinde geliştirilmek suretiyle asırlar boyunca ülkemizde istikrar ve güven ikliminin teminatı olacağına inanıyoruz. İnşallah yeni ve sivil anayasayla birlikte bu yönde ihtiyaç duyulan bazı adımları atacağız.
Dünyanın tamamıyla birlikte ülkemizi de etkileyen koronavirüs salgını hem 18 yılda ülkemizde kurduğumuz güçlü altyapının, hem de yeni yönetim sistemimizin adeta bir sınamasına dönüşmüştür. Hamdolsun, sağlıktan üretime, güvenlikten sosyal dayanışmaya kadar her alanda bu sınamayı başarıyla verdik. Elbette sıkıntılar yaşadık, yaşıyoruz, ama bunların hiçbiri de üstesinden gelinemeyecek hususlar değildir. Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki tabloya baktığımızda, Türkiye’nin bu kriz sürecinde olumlu yönde nasıl ayrıştığını daha iyi görebiliyoruz. Mesela 2020 yılında dünya ekonomisi yüzde 3,5 küçüldü, küresel ticaret yüzde 10’a yakın daraldı, uluslararası doğrudan yatırımlar yüzde 42 azaldı, küresel borç toplamı 282 trilyon dolara ulaşarak, tarihin en yüksek seviyesini gördü. Gıda fiyatları dünya çapında son 6,5 yılın, metal fiyatları ise son 9,5 yılın rekorunu kırdı.
Salgının yıkıcı etkileri henüz sona ermediği gibi, her geçen gün yeni tehditler ortaya çıkıyor. Aşı ve ilaç alanındaki gelişmeler elbette umutları arttırıyor. Bununla birlikte, 100’ün üzerinde ülkenin hâlâ aşıya erişememiş olmasını dünyadaki eşitsizliğin ve adaletsizliğin çarpıcı bir örneği olarak hafızalarımıza nakşediyoruz. Üstelik yapılan analizden 2023 yılına kadar dahi 85 yoksul ülkenin aşıya ulaşamayacağına işaret ediyor. Halbuki aşı ve ilaç adil bir şekilde tüm ülkelerin kullanımına açılmadıkça dünyanın zenginlerinin de huzur bulamayacağı, büyük ekonomilerin istikrar kazanamayacağı ortadadır.
Peki, dünyada bunlar yaşanırken Türkiye ne yaptı, kendini nasıl farklılaştırırdı? Eğer böyle bir şey sorarsanız cevabımız gayet basittir; öncelikle hiçbir vatandaşımızın mağdur olmaması için devletimizin tüm imkânlarını seferber ettik. Elimizdeki imkanları kendi vatandaşlarımızla birlikte tüm dostlarımız ve kardeşlerimizle de paylaştık. Güçlü sağlık altyapımız ve herkesi kapsayan adil sosyal güvenlik sistemimiz sayesinde hiçbir insanımızı salgın karşısında çaresiz ve tek başına bırakmadık.
Sosyal destek programlarımızın kapsayıcılığını genişleterek, şartlarını kolaylaştırarak, işlemlerini hızlandırarak ihtiyaç sahibi herkesin yanında olduk, böylece salgının ortaya çıkardığı ekonomik ve sosyal tehditlere karşı güçlü bir direnç sergiledik.
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin sağladığı koordinasyon ve yönetim kapasitesiyle proaktif, esnek ve etkili politikaları hayata geçirerek, Türkiye’yi pek çok ülkeden olumlu yönde ayrıştırmayı başardık. Hepsinden önemlisi Türkiye’nin her türlü farklı senaryoya hazırlıklı olduğunu ve hızlı hareket edebildiğini tüm dünyaya gösterdik.
Salgına rağmen 2020 yılında yüzde 1,8 oranında büyüdük. G-20 ülkeleri arasında ekonomisini reel olarak büyütmeyi başaran iki ülkeden biri olduk ve Çin’in ardından ikinci sırada yer aldık.
Özellikle yılın ikinci yarısında aldığımız tedbirler ve ekonomiyi canlandırmaya yönelik destek paketlerimiz sayesinde dünyada ekonomisini büyütebilen nadir ülkelerden biri olmayı başardık.
Sanayimizdeki üretim çeşitliliği, değişikliklere adapte olabilme kabiliyetimiz ve yetkin insan kaynağımız en büyük avantajlarımızdır.
Diğer yandan üzerine daha güçlü biçimde odaklanmamız gereken hususlar olduğunu da biliyoruz. İktidarlarımız döneminde karşılaştığımız her problemin üzerine nasıl çözüm odaklı bir şekilde ısrarla gitmişsek bugün de aynısını yapıyoruz. Ülkemizi güçlendirecek reformları hayata geçirecek adımları hiç tereddüt etmeden atıyoruz.
Geçtiğimiz haftalarda İnsan Hakları Eylem Planımızı açıklamıştık, bugün de hem özel sektörü teşvik edici, hem de kamu tarafını disipline edici unsurlar taşıyan ekonomik reformlarımızı kamuoyunun takdirine sunuyoruz.
Reform programımızla güçlü yönlerimizi perçinlerken, sorun gördüğümüz alanlar için de gerçekçi ve ayakları yere sağlam basan çözümler getiriyoruz. Biz bugüne kadar hiçbir problemi halının altına süpürmedik, görmezden gelmedik. Değişimin, dönüşümün, gelişmenin ve tekamülün hayatın bir gerçeği olduğuna, dolayısıyla süreklilik içerdiğine inanıyoruz. Yıllardır hep bu anlayışla çalıştık, şimdi de aynı hissiyatla milletimizin huzurundayız.
Salgınla mücadeleyi kazanmakta kararlı olduğumuz 2021’i orta vadede nitelikli büyüme dönemine girişin de hazırlık yılı olarak değerlendiriyoruz. Türkiye salgın sonrası özellikle bu dönemin ekonomik yapılanmasını uygun şekilde sürdürülebilir, güçlü ve kaliteli bir büyümeyi mutlaka, ama mutlaka yakalayacaktır. Büyümenin toplumun her kesimine refahını arttıracak istikamette gerçekleşmesi olmazsa olmazımızdır. Bu süreçte tüm politikalarımızı makroekonomik istikrarı güçlendirecek, verimliliği temel alan rekabetçi yatırımları ve üretimi destekleyecek şeffaf ve öngörülebilir bir yönetim anlayışıyla hayata geçiriyoruz.
Aziz Milletim,
Güçlü, sağlam ve her türlü şoklara karşı dirençli bir ekonomiye giden yol makroekonomik istikrarın tesisinden ve devamlılığından geçiyor. İstikrarı sürdürmek için makro politikalar yanında bir dizi yapısal tedbirin ve dönüşümün gerçekleştirilmesi şart. Bu sebeple açıklayacağımız reformların omurgasını makroekonomik ve yapısal politikalar oluşturuyor. Makroekonomik istikrar kapsamında kamu maliyesi, enflasyon, finansal sektör, cari açık ve istihdam alanlarına odaklandık. Yapısal politikalar tarafında ise kurumsal yapının güçlendirilmesi, yatırımların teşvik edilmesi, iç ticaretin kolaylaştırılması, rekabet politikaları, piyasa gözetimi ve denetimini reform kapsamımıza aldık. İlk reform alanımız risklere karşı daha güçlü bir kamu maliyesi yapısını oluşturmak olacaktır. Son 18 yıldır hep olduğu gibi önümüzdeki dönemde de güven ve istikrara dayalı mali disiplin en temel önceliğimizdir. İkide bir fiyat istikrarı, fiyat istikrarı, diyorlar ya, biz onu artık bir kenara koyduk. Şimdi yeni dönem az önce anlattığım gibi aslında dört temelin üzerinde bina edilecek. Yatırım, istihdam, üretim, ihracat. Bu amaçla harcama disiplini, kamu borç yönetimi, vergi düzenlemeleri, kamu alım ihaleleri, kamu özel işbirlikleri ve kamu iktisadi teşebbüsleri gibi hususları kapsayan yeni politikaları şimdi bu dönem de hayata geçiriyoruz.
Harcama disiplini konusunda önceliği vatandaşa hizmet etmenin en önemli aracı olan bütçe politikalarına veriyoruz. Meclis’in bütçe hakkının kapsamını genişletirken şeffaflık ve hesap verebilirliği artırıyoruz. Bunun için iki önemli politika değişikliğine gidiyoruz. İlk olarak döner sermayeleri gözden geçiriyor, verimli olmayanları kapatıyor ve diğerlerini de kademeli şekilde merkezi yönetim bütçesine dolayısıyla, Meclis denetimi kapsamına alıyoruz.
İkinci olarak, bütçe dışında gerçekleştirilen özel hesap uygulamalarını acil ve zorunlu olanlarla sınırlandırarak bu kriterleri karşılamayanları yine kademeli olarak kaldırıyoruz. Böylece bütçede birlik ilkesini güçlendirmiş oluyoruz. İsrafa kesinlikle tahammülümüz olmadığı için kamu idarelerinde tasarruf anlayışını yaygınlaştıracak önemli düzenlemeleri hayata geçiriyoruz. Kamuda taşıt alımı ve kiralanması, temsil ve ağırlama gibi harcama alanlarına sınırlamalar getiriyoruz. Bunların ayrıntılarını bilahare kamuoyuna duyuracak ve takibini de yakından yapacağız. Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin bir gereği olarak kamu kurumlarının teşkilâtlanmasını, yönetim verimliliği ve etkinliği ilkeleri çerçevesinde güçlendiriyoruz. Kamu personeliyle ilgili iş ve işlemlerin tek bir idare tarafından yürütülmesini sağlıyoruz. Kamu idaresinin bir bütün olduğu anlayışıyla merkezi yönetimin yanı sıra, yerel yönetimlerle de tasarrufçu bir bakış açısının oluşmasını hedefliyoruz. Mahalli idarelerde mali disiplini güçlendirecek ve borç stokunun artmasını önleyecek düzenlemeler yapıyoruz. Buradan sağlanacak kapasite artışıyla merkezi yönetim üzerindeki finansal yükleri de hafifletmiş olacağız. Harcama alanında en temel hassasiyetlerimizden birisi de devletimizin sunduğu sosyal yardımların ihtiyaç sahibi ailelere ulaşmasında en ufak bir adaletsizliğin yaşanmamasıdır. Bunun için merkezi ve yerel yönetimlerin sosyal yardım verilerini bütünleşik sosyal yardım bilgi sistemine entegre ederek veri paylaşımını sağlıyoruz. Şeffaflığı artırmak gayesiyle bütçe sonuçlarını, politika gelişmelerini ve hedeflerimizi üç ayda bir kamu maliyesi raporu ile milletimizle paylaşıyoruz. Halkımızın ödediği her bir kuruş verginin nerelere harcandığını çok daha net görebilmesi için maliye politika uygulamalarını yakından takip edebilmesini temin ediyoruz.
Aziz Milletim,
Bugünlerde pek çok ülke milli gelirinin katbekat üzerine çıkan borçlarının sıkıntısıyla uğraşıyor. Türkiye’nin kamu borcumuzun milli gelirine oranı ise yüzde 41 seviyesindedir. Buna karşılık Avrupa Birliği ülkelerinin borçluluk ortalaması ne biliyor musunuz? Yüzde 90’na yakın. Yıllardır uyguladığımız mali disiplin geleneği sayesinde güçlü bir borç yönetimi çerçevesine sahibiz. Borç yönetimini bütçe finansmanı için borçlanmanın yanında borç stokunun yapısını da idare etme yaklaşımıyla yürütüyoruz. Bu çerçevede borç stokunun dış şoklara karşı duyarlılığını azaltabilmek için döviz cinsi borçların toplam borç stoku içerisindeki payını düşürüyoruz. Ağırlıklı olarak kendi paramızla borçlanacak, Türk Lirası cinsi senetleri kullanacağız. Borçlanmanın ortalama vadesini piyasa şartları ile uyumlu olarak artırıyoruz. Hazine nakit yönetimini de daha güçlü hale getiriyoruz. Bunun için Hazine’nin kullanımı dışında kalan kurumların hesabını tek Hazine kurumlar hesabı sisteminde toplayarak nakit yönetiminde verimliliği sağlıyoruz.
Ülkemizin risk primini düşürerek borçlanma maliyetlerimizi aşağıya çekecek politikaları tahkim ediyoruz. Kamu maliyesinin gelir tarafını oluşturan vergi politikalarını hem sadeleştiriyor hem de öngörülebilirliği artıran adımlar atıyoruz. Esnaf kardeşlerime buradan güzel bir müjde vermek istiyorum. Salgın döneminde esnafımızın ne gibi zorluklarla mücadele ettiğini biliyoruz. Reform paketimizde dar gelirli küçük esnafımıza yönelik bir vergi muafiyeti de yer alıyor. Basit usulde vergilendirilen kuaför, tesisatçı, tuhafiyeci, marangoz, tornacı, çay ocağı işletmecisi, terzi ve tamirci gibi yaklaşık 850 bin esnafımızı Gelir Vergisinden muaf tutuyor, beyan yükümlülüklerini de kaldırıyoruz. Kapsama giren esnafımızı çok ciddi olarak rahatlatacağına inandığım bu kararın şimdiden hayırlı olmasını diliyorum.
Vergi Usul Kanunu’nu kayıt dışılığı azaltacak ve vergiye uyumu teşvik edecek şekilde güncelliyoruz.
Güncelleme sonrasında mükelleflerimizin noter tasdiki, muhafaza ve bildirim gibi yükümlülükleri önemli ölçüde hafifletilmiş olacak. Vergi cezalarında uzlaşma kapsamını genişletiyoruz.
Elektronik defter ve elektronik belge kullanımını uygulamasını kademeli olarak yaygınlaştırarak, vergi kayıp ve kaçağını azaltıyoruz.
Vatandaşlarımız vergi dairesine bizzat gitmeden işlemlerini dijital ortamda yapabilsinler diye 7 gün 24 saat hizmet verecek Türkiye Dijital Vergi Dairesi uygulamasını başlatıyoruz. Mükellef memnuniyetini sağlamak ve hizmet kalitesini artırmak için dijital vergi asistanı sistemini devreye alıyoruz.
Uluslararası yatırımcıların vergi hususunda karşılaştıkları sorunları da reform kapsamına aldık. Bu çerçevede ortaya çıkabilecek muhtemel sıkıntıları engellemek amacıyla çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarını revize ediyoruz. Birden fazla ülkeyi ilgilendiren vergi meselelerinde karşılıklı anlaşma yöntemini daha yoğun şekilde kullanacağız. Yatırımcı güvenini ve vergideki öngörülebilirliği artırmak amacıyla peşin fiyatlandırma anlaşmalarını yaygınlaştırıyoruz.
Kamuya süresinde ödenmeyen borçların tek bir idare tarafından tahsil edilmesini sağlayarak vatandaşlarımızın sıklıkla karşılaştıkları problemlerden birine daha çözüm getiriyoruz. Vergi denetiminde standart, öngörülebilir ve haksız rekabeti önleyen modellere geçiyoruz. Bu sayede vergi incelemelerinde sektörler ve konular itibariyle ortaya çıkabilen farklı uygulamaları ortadan kaldırıyoruz.
Özellikle dijitalleşmenin getirdiği hızdan faydalanarak mükelleflerimizin uzun süreye yayılan denetimlerden kaynaklanan sıkıntılarını da çözüyoruz. Elektronik tebligat, elektronik inceleme, elektronik tutanak ve elektronik raporu içeren dijital vergi denetimi sistemini geliştirerek vergi inceleme sürelerini kısaltıyoruz.
Kamu harcamalarıyla ilgili en önemli reformlarından birini de kamu alım ihalelerinde yapıyoruz. Kamu alım ihalelerinde yeni ve dijital bir sisteme geçiyoruz. Önemli ölçüde azaltacağımız kamu alım ihalelerindeki istisnalardan muhafaza edilecekleri de disiplin altına alıyoruz. Ayrıca, sektörel kamu alımları kanununu çıkarmak için de hazırlıklara başlıyoruz. Kamu ihalelerine katılacak firmaların liyakat ve yetkinliklerini ihaleden önce objektif şekilde tespit ederek kamuoyuyla paylaşıyoruz. Dijital olarak işleyecek bu sertifikasyon sistemi herkese açık olacaktır. Bu sistem üzerinden yapılacak ihalelerin daha hızlı, daha kolay ve daha az maliyetle gerçekleştirilmesini temin ediyoruz.
Kamunun ekonomide ölçek oluşturma gücünden azami seviyede faydalanmak istiyoruz. Bu çerçevede kamu alımlarını yerli ürünlere yönlendirerek yurt içi sanayinin gelişmesine, çeşitlenmesine ve büyümesine katkı sağlıyoruz.
Stratejik sektörlerdeki ürünler için yerliliği artıracak ve teknoloji transferini sağlayacak alım garantilerinin önünü açıyoruz.
Kamunun ithal ürün kullanımını azaltmak için Sanayileşme İcra Komitemizin çatısı altında merkezi izleme sistemi kuruyoruz. Oluşturacağımız ihale şartname havuzlarıyla kamu alımlarına standart getiriyoruz.
Aziz Milletim,
Şehir hastanelerinin en somut örneği olduğu kamu-özel iş birliği projelerimizin başarısı tüm dünyanın takdirini kazanmıştır. Bu uygulamayı bir üst seviyeye taşımak amacıyla kamu-özel iş birliği kanununun çıkarılmasını planlıyoruz. Böylece yatırımcıların tek bir kanun ile muhatap olmasını, projelerin hukuki altyapısının güçlendirilmesini, sektörler ve projeler arasında öncelikli hale getirilmesini, süreçlerin daha öngörülebilir hale gelmesini hedefliyoruz.
Kamu iktisadi teşebbüslerimizi günün ihtiyaçları ışığında reforma tabi tutmak üzere bir çalışma başlatıyoruz. Amacımız, mevcut kamu iktisadi teşekküllerimizden güçlü ve rekabetçi küresel şirketler çıkartmaktır.
Hatırlanacağı üzere 2009 küresel krizini takip eden dönemde uyguladığımız politikalarla tüm dünyada takdir edilen bir başarı elde etmiştik. Bu dönemde de hayata geçireceğimiz kamu maliyeti reformları sayesinde yine pek çok ülkeden pozitif yönde ayrışarak, yeni bir başarı hikâyesi yazmakta kararlıyız. Bu sene için yüzde 4,3’den yüzde 3,5’a revize ettiğimiz bütçe açığı hedefine mali disiplinden taviz vermeden ulaşacağız.
Bununla birlikte elbette salgının devam etme riskini göz ardı etmiyoruz. Bütçede bu amaçla var olan mali alanı yeteri kadar genişleterek, salgın ve benzeri fevkalade durumların gerektirdiği ihtiyaçları karşılamak için kullanacağız.
Öncelikli gündem maddelerimizden birisi de, enflasyonla mücadele olacaktır. Hedefimiz tek haneli düşük enflasyon oranlarına ulaşmaktır. Yatırımlarda öngörülebilirliği azaltan, vatandaşımızın günlük hayatına olumsuz etkileri olan enflasyonla mücadeleyi ilk kez vermiyoruz. Biz bir dönem yüzde 100’leri geçen enflasyonu son olarak yüzde 30’lar civarından alıp tek hanelere düşürmüş bir yönetimiz. Enflasyondaki yükselmenin hem yapısal, hem de dönemsel sebepleri vardır. Küresel gıda fiyatlarındaki yükselişe biraz önce değinmiştim. Ülkeler bu sene dünya genelinde beklenen kuraklık ve salgının sürüyor olması sebebiyle gıda stoklarını arttırma eğilimindeler. Bu durum gıda fiyatlarında öngörülebilirliği azaltıyor, Gıda Komitesinin politika önerilerini şekillendirebilmesini ve piyasanın etkin çalışabilmesini temin için veri akışını sağlayacak bir erken uyarı sistemi kuruyoruz.
Erken uyarı sistemi üzerinden özellikle üretim, toptan ve perakende aşamasında gıda zincirinin tamamı anlık olarak takip edilerek raporlanacaktır. Sistemin gerektirdiği anlık veri akışı sayesinde karar alma hızımız artacaktır. Gıda tarafında kayıp ve israfın azaltılması için de harekete geçiyoruz. Büyük bir üzüntüyle belirtmek isterim ki, ülkemiz de yılda 19 milyon ton gıda israf ediliyor. Üretilen sebze ve meyvelerin en az yüzde 25’i çeşitli sahalarda israf oluyor. Hizmet sektöründe işletme başına israf yılda dört tonun üzerindedir. Bu gidişata dur demek için harekete geçiyoruz. Tarlada ve hallerde kalan taze meyve ve sebzeleri piyasaya kazandıracak mekanizmalar geliştiriyoruz. Bu ürünleri dijital tarım pazarına dahil ederek hızla alıcılarla buluşmasını sağlıyoruz. Dijital tarım pazarı sayesinde her ölçekteki çiftçi ürünü için pazar bulabilecek, tüketici ve esnaf da istediği kalitede ürün tedarik edebilecektir. Sebze ve meyvede zayiatı azaltan soğuk zincirleri daha fazla destekliyoruz.
Gıda bankacılığı sistemini cazip hale getirerek yaygınlaştırıyoruz. Tarımsal üretimde öngörülebilirliği arttırmak ve fiyat dalgalanmalarının önüne geçmek için sözleşmeli tarım mekanizmaları geliştiriyoruz. İşlenmemiş gıda fiyatlarında aracılık maliyetlerinin düşürülmesine katkı sağlayacak hal yasasıyla ilgili çalışmaları da hızla tamamlıyoruz. Yıllık cirosu 500 milyar lira olan gıda sektöründe yaşanan israfı sadece yüzde 2 azaltsak 10 milyar liralık bir tasarruf elde etmiş olacağız. Bu gelişme suni fiyat dalgalanmalarının da önüne geçecektir.
Hiç şüphesiz enflasyonla mücadeleye sadece gıda fiyatları perspektifinden bakmıyoruz. Enflasyonda risk oluşturan yapısal şokları değerlendirmek, gerekli politikaları belirlemek ve yönetmek için fiyat istikrarı komitesini tesis ediyoruz. Hazine ve Maliye, Sanayi ve Teknoloji, Enerji ve Tabii Kaynaklar, Ticaret ve Tarım bakanlıklarının yer alacağı bu komitenin enflasyonla mücadelede etkinliği artıracağına inanıyorum. Özellikle enflasyonla mücadelede beklentilerin yönetilmesi ve enflasyon ataletinin kırılması da özel bir öneme sahiptir. Bu amaçla kamunun yönettiği ve yönlendirdiği fiyatlardaki artışlar gerçekleşen enflasyon yerine hedef enflasyona göre yapılacaktır.
Aziz Milletim,
Finansal istikrarın sağlanması ve finans sektörünün geliştirilmesi de öncelikli konularımız arasındadır. Türk bankacılık sistemi sermaye yeterliliği, likidite, karlılık ve aktif kalite gibi finansal sağlamlık göstergelerinde pek çok ülkeye kıyasla güçlü bir görünüme sahiptir.
Sektörün sahip olduğu gücü koruyup, bağışıklığını daha da kuvvetlendirmek istiyoruz. Salgının gecikmeli yansıyabilecek olumsuz etkilerini şimdiden bertaraf etmek ve bankacılık sektörünün aktif kalitesini daha da iyileştirmek üzere bazı tedbirler alıyoruz. Bu tedbirlerin başında sorunlu kredisi bulunsa da yaşama şansı olan şirketlerin doğru yönlendirilmesi geliyor. Sıkıntı yaşayan şirketlerin hayatta kalabilmelerini temin için bankacılık sektöründe operasyonel yeniden yapılandırma ve firma rehabilitasyon fonksiyonlarının oluşturulmasını teşvik ediyoruz.
Ayrıca, sorunlu kredilere yönelik girişim sermayeli fonlarının kurulması amacıyla mevzuat altyapısı oluşturuyoruz. Varlık yönetim şirketlerinin rekabetçi ve kurumsal bir yapıda faaliyet gösterebilmeleri için bu şirketlere uygulanan damga, harç ve kaynak kullanımını destekleme fonu kesintisi istisnasını süresiz hale getiriyoruz. Böylece bankacılık sektörünün aktif kalitesini iyileştirirken borçlular için de daha hızlı, esnek ve düşük maliyetli çözümler üretilmesini sağlıyoruz.
Diğer taraftan, katılım finans sektörünün gelişimini hızlandıracak, yeknesak bir kanuni düzenleme hazırlıyoruz. Bu düzenleme ile katılım finans sektörü tek çatı altında toplanırken sektöre yönelik bir merkezi danışma kurulu da hayata geçiyor. Uluslararası standartlarda bir katılım finans tahkim mekanizması kuruyoruz. Finans sektörünün kurumsal altyapısını geliştirmek için de bir dizi adım atıyoruz. Bu maksatla ülkemizin tüm kredi ve risk verilerinin toplandığı risk merkezini yeniden yapılandırıyoruz.
Kartlı ödeme sistemleri alanında ülkemizin markası olan TROY’u ayrı bir şirket çatısı altına alıyoruz. Amacımız, bu alanda muadilleriyle rekabet edebilecek güçlü bir yerli markanın oluşmasını sağlayarak dışarıya ödediğimiz komisyonları azaltmaktır. Dijital paranın ekonomik, teknolojik ve hukuki altyapısını oluşturacak adımları atıyoruz. Tüketiciyi koruyacak bir gözetim mekanizması tesis ederek bankalarla müşterileri arasındaki ilişkileri daha şeffaf bir yapıya kavuşturuyoruz.
Finans sisteminin bir diğer sacayağı olan sermaye piyasaları alanında da önemli düzenlemelerimiz olacaktır. Şirketlerin finansman ihtiyaçlarını öz kaynakla yapmalarını teşvik ederek halka arz süreçlerini kolaylaştırıyoruz. Sermaye piyasalarında ürün çeşitliliğini arttırmak için proje finansmanı fonu ve projeye dayalı menkul kıymetlere ilişkin düzenlemeleri tamamlıyoruz. Böylece alt yapı, ulaşım, enerji, haberleşme ve sağlık alanlarındaki projelerin sermaye piyasaları yoluyla da finanse edilmesini sağlıyoruz. Hatta bu yatırımlara vatandaşlarımızın da iştirak edebilmesini mümkün hale getiriyoruz.
Çevreye duyarlı yatırımların finansman imkanlarını çeşitlendiriyoruz. Uluslararası finans piyasalarında yoğun talep gören yeşil tahvil piyasasına dönük altyapıyı oluşturarak bu ihraçları da teşvik ediyoruz. Yenilenebilir enerji, temiz içme suyu, karbon emisyonunu azaltan elektrikli ya da hibrit ulaşım araçları gibi yatırımlar bu tür ihtiyaçlarla finanse edilebilecektir. Reel sektör şirketlerimizin tahvil ihraçlarını özendirmek için tahvil garanti fonu kuruyoruz. Bu fon herhangi bir temerrüt durumunda yatırımcılara paralarının bir kısmını alma garantisi verecektir. Sağlanan garanti sayesinde hem tahvil ihraç eden şirketler daha düşük maliyetle tahvil çıkarabilecek hem de yatırımcı talebi artacaktır. Şirketlerimizden kısaca özetlediğim bu imkanlardan en iyi şekilde faydalanarak işlerini geliştirmelerini, büyütmelerini ve istihdamı artırmalarını bekliyoruz. Finansal sektörün sigortacılık ayağını da ihmal etmeyerek bireysel emeklilik sisteminin derinleşmesine ve gelişmesine katkı sağlıyoruz. Sektörün 18 senede gösterdiği performans sistemin halkımız nezdindeki konumunu güçlendirmiştir. İçinden geçtiğimiz dönem bize bu alanda yeni reformların vaktinin geldiğini gösteriyor.
Bireysel Emeklilik Sistemi’ni çok daha geniş kesimlere yaygınlaştırıyoruz. Nüfusumuzun yüzde 25’ni oluşturan 18 yaş altındaki çocuklarımızın sisteme girebilmesinin önündeki engelleri kaldırıyoruz. Böylece tasarruf alışkanlığının ve finansal okuryazarlık bilincinin küçük yaşlardan itibaren kazandırılmasını teşvik ediyoruz. Çocuklarımızın geleceğini güvence altına almak için bu süreci yüzde 25 devlet katkısıyla destekleyerek, kamunun üzerine düşen sorumluluğu da yerine getiriyoruz. Sandık, vakıf ve dernek gibi kuruluşlardaki emeklilik birikimlerinin 2023 yılı sonuna kadar bireysel emeklilik sistemine aktarımına imkân veriyoruz. Ayrıca sistemi eğitim, sağlık ve hayat sigortaları gibi çeşitli tasarruf ürünleriyle entegre ederek uygun maliyetler ve devlet destekleriyle vatandaşlarımızın hizmetine sunuyoruz.
Sermaye ve finans piyasalarında bir diğer önemli adımı genç girişimcilerimiz için atıyoruz. Türkiye teknolojiyi odağına alan girişimlerde ciddi bir potansiyele sahiptir. Öyle cevval gençlerimiz var ki, oyundan biyoteknolojiye, fintechten siber güvenliğe kadar pek çok alanda gelecek vaat eden teknolojiler geliştiriyor, yenilikçi işlere imza atıyorlar. Gururumuzu kabartan bu gibi projeler aksamasın ve girişimcilik ekosistemi belirli bir olgunluğa erişsin diye kitle fonlaması platformlarını hayata geçiriyoruz.
Aziz Milletim,
Cari açıkla mücadelede üç temel politikayı takip edeceğiz. İlk olarak, yapısal cari açığa odaklanıyoruz. İkinci önceliğimiz, ihracatın tabana yayılmasını sağlayarak potansiyeli olup hiç ihracat yapmamış KOBİ’leri ihracata teşvik etmektir.
Üçüncü ve son alanımız ise, sanayide yeşil dönüşümü desteklemektir. Bu temel politikaların detaylarına girmeden önce dikkatinizi 1962 yılından bugüne ülkemizin ihracat serüvenine çekmek istiyorum. Şu anda görüntüde takip ettiğiniz alanın adı ürün uzayıdır. Hangi malları ihraç ettiğimizi, sektörleri ve hatta bu sektörlerin birbirleriyle ilişkisini buradan izleyebiliyoruz. Dikkat ederseniz 1962’de biz çoğunlukla tarım ürünleriyle sınırlı sayıda maden ihraç ediyorduk. Yıllar itibariyle ihracatın niteliğindeki değişime baktığımızda 1960’larda ve 1970’lerde pek bir dinamizm göremiyoruz. Devamında 1980 sonrası dönemde ihracatta çeşitlilik artmaya başlıyor. Bu dönemde ihracat sepetimize tekstil, ana metaller ve bazı kimyasal ürünler dahil oluyor. Siyasi istikrarsızlığın hakim olduğu 1990’larda ihracatımız da aynı kaderi paylaşıyor. Bizim iktidarımızla birlikte 2002’den sonra ise ihracatımızda görülmemiş bir hareketlilik başlıyor. Makine ihracatı, beyaz eşya ihracatı, ekipman ihracatı hızla artıyor. Evet, 60 kusur sene sonra nihayet bu dönemde sanayide büyük bir gelişime, üretimde ve ihracatta kayda değer bir çeşitlenmeye şahitlik ediyoruz. Hemen arkamda malum Türkiye’nin ürün uzayını izleyebiliyoruz. Bu başarıyı takdir etmekle birlikte yeterli görmüyoruz.
Sanayide ithal ara malına bağımlılığımızın yüksekliği ve teknoloji yoğunluğunun arzu ettiğimiz seviyelerde olmaması sebebiyle ihracatımızın kilogram başına değeri düşüktür. Yapısal cari açıkla mücadele işte bu yüzden önemli, işte bu yüzden gereklidir. Sanayimizde kapasite artışı sağlayacak ve rekabet gücümüzü bir üst basamağa taşıyacak adımlar atıyoruz. Özellikle Kredi Garanti Fonu teminatıyla beşinci ve altıncı bölgelerde yapılacak imalata dayalı ithal ikamesini sağlayan ve ihracatı önceleyen yatırımlara uzun vadeli cazip kredi destekleri veriyoruz.
İmalat sanayimizi küresel değer zincirlerine daha güçlü bir şekilde entegre etmek üzere hedef ülkeler özelinde destek programlarını uygulamaya koyuyoruz.
Yenilikçi ve güçlü bir sağlık endüstrisinin geliştirilmesi amacıyla Cumhurbaşkanlığına bağlı Sağlık Endüstrileri Başkanlığı kuruyoruz, bu yeni bir adım.
İlaçtan aşıya, medikal cihazlardan biyoteknolojik ürünlere kadar pek çok stratejik malzemenin yurt içi imkanlarla rekabetçi bir şekilde geliştirilmesi ve üretilmesi çalışmaları bu başkanlığın sorumluluğunda yürütülecektir.
Benzer şekilde yeni gelişen teknolojilerde de söz sahibi olmak istiyoruz. Bilindiği gibi dijital dönüşüm ve yapay zeka temelli tüm teknolojilerin tabanında yazılım bulunuyor. Ekonomide rekabet gücü kazanma, doğru veriye ulaşma, veriyi analiz etme ve en uygun çözümleri geliştirme konusunda da yine yazılım teknolojilerine ihtiyaç duyuyoruz. Ülkemizin bu alandaki kabiliyetleri geliştirmek, genç istihdamını teşvik etmek ve küresel rekabet gücü kazanmak için Cumhurbaşkanlığı himayesinde bir de yazılım ve donanım endüstrileri başkanlığı kuruyoruz. Bu iki yeni yapı tıpkı savunma sanayinde olduğu gibi sağlıkta ve yazılımda yerlilik oranların artmasına hizmet ederek yurt içi ekosistemi besleyecek ve ülkemize yeni üstünlük alanları kazandıracaktır.
Cari açığımızı sürükleyen, özellikle tetikleyen faktörlerden bir diğeri olan enerji alanında ham madde zengini bir ülke olmadığımız ortadadır. Bunun için enerjide dışa bağımlılığı azaltan politikaları etkin şekilde uygulamayı sürdüreceğiz.
Enerji verimliliği desteklerinin kapsamını genişletiyoruz. Elektrik enerjisi depolama tesislerinin kurulmasına yönelik yasal altyapıyı tamamlıyoruz. Doğal gaz piyasasını yeniden yapılandırarak bu alanı rekabetçi bir temelde geliştiriyoruz. Madencilik, petrol ve doğal gaz arama ve üretiminde yatırım ortamını iyileştiriyor, yatırım güvencesini artırıyoruz. İhraç ürünlerimizin daha hızlı ve daha düşük maliyetle pazarlara erişimi için yurt dışında lojistik merkezleri kuruyoruz.
Yeni nesil ihtisas serbest bölgelerini faaliyete geçirerek yüksek teknolojili mal ve hizmet üretiminde kümelenmeyi teşvik ediyoruz. Eximbank’ı ihtiyaçları ve uluslararası uygulamaları dikkate alarak yeniden yapılandırıyoruz.
Aynı şekilde Kredi Garanti Fonu’nu da katma değeri yüksek üretimi ve nitelikli istihdamı uygun maliyetli selektif kredilerle destekleyecek şekilde geliştiriyoruz.
Aziz Milletim,
Türkiye gücünü genç ve nitelikli insan kaynağından alan bir ülkedir. Taşı sıksa suyunu çıkartacak enerjiye sahip, dinamik, üretken, kabiliyetli ve kıpır kıpır bir gençliğimiz var. Bu evlatlarımızın istihdamını artırmak ve yeteneklerini geliştirmek için kolları sıvıyoruz. Mesleki eğitim merkezlerini gençler için cazip kılmak amacıyla çocuklarımızın kalfalık döneminde aldıkları ücretleri yükseltiyoruz. Bu merkezlerde eğitim gören öğrencilerin ücretlerini kamu olarak üstleniyor ve sanayi üzerindeki yükü kaldırıyoruz.
İş gücümüzü geleceğin alanlarına bugünden yönlendirmek için il-il sektörel beceri haritaları oluşturuyoruz. Geleceğin mesleklerinde yeni iş imkânları oluşturmak için İŞKUR desteklerinde revizyona gidiyoruz. Gençlerin dijital yetkinliklerini geliştirebileceği uzun dönem staj programlarını destekliyoruz.
Mevcut istihdam teşviklerinin etkinliklerini gözden geçirerek mükerrerliğe sebep olan uygulamaları belirliyor, sistemde sadeleştirmeye gidiyoruz.
Salgının istihdam piyasalarında oluşturduğu tahribatı gidermek için ilave istihdam finansman desteği adıyla yeni bir destek modeli getiriyoruz, yeni destek likidite sıkıntısını çeken mikro ve küçük ölçekli firmalarımız bunlardan faydalanabilecek. Buna göre, firmalar istihdama kattıkları her bir ilave kişi için Kredi Garanti Fonu kefaletiyle 24 ay vadeli, ilk 6 ayı ödemesiz 100 bin liralık kredi kullanabilecektir. En fazla 5 kişiye kadar olan bu uygulamada taahhüdünü yerine getiren firma, ilave istihdam için yıl boyunca ödediği sosyal sigorta ve işsizlik sigortası primlerini kredi finansman maliyetinden düşebilecektir. Bir başka ifadeyle, istihdam oluşturan firmalar bankalardan çok daha düşük finansman maliyetiyle kredi kullanma imkânına kavuşacaklardır.
Nakdi ücret desteğinden yararlanıp çalışanına tekrar istihdama dahil eden işverenler gereken şartları taşımaları durumunda ilave istihdama finansman desteğini de kullanabileceklerdir.
Aziz Milletim,
Makroekonomik istikrara ilişkin reformlarımızı yapısal politikalarla tamamlıyoruz. Yapısal reformlarımızın ilkini kamuda kurumsal yapının güçlendirilmesi oluşturuyor. Bu anlayışla, ekonomideki tüm gelişmeleri yakından izlemek ve yönetmek amacıyla iki yeni yapı kuruyoruz.
Bunlardan birincisi, Cumhurbaşkanı Yardımcımızın başkanlığında çalışacak ekonomi koordinasyon kuruludur. İkincisi ise Hazine ve Maliye Bakanımızın başkanlığında faaliyetlerini yürütecek finansal istikrar komitesidir. Yeni oluşturacağımız bu yapılarla ekonomi ve finans politikalarımızda şeffaflığı, öngörülebilirliği ve koordinasyonu arttırarak iletişim mekanizmalarını güçlendiriyoruz.
Kamu yönetimine olan güveni en üst seviyeye çekmek ve alınan kararların kalitesini arttırmak için en üst düzey kamu görevlerine atanmada aranan mesleki tecrübe şartlarını güçlendiriyoruz. Kamu görevlileri kadrolarına bağlı pozisyonları dışında en fazla bir kurumun yönetim veya denetim kurullarında görev alabileceklerdir. Türkiye İstatistik Kurumu’nu ilişkili kuruluş haline dönüştürüyoruz.
Diğer yandan, üretken yatırımların artmasını sağlamak için özel sektörde öngörülebilirliği güçlendirecek adımlar atıyoruz.
Yatırımcıların kamu uygulamalarından kaynaklanabilecek risklerini en aza indirerek asli işlerine, yani yatırıma, üretime istihdama ve ihracata odaklanmalarını sağlıyoruz.
Özel kesim yatırımlarını kolaylaştırmak ve hızlandırmak için yatırım uyuşmazlığı kurumunu faaliyete geçiriyoruz. Oluşturacağımız bu yeni sistem sayesinde yatırımcının idareyle karşılaştığı ihtilaflı konular hızlı bir şekilde çözüme kavuşturulacaktır.
Yatırım teşvik sistemimizi sade, anlaşılır ve çok daha cazip bir yapıya dönüştürüyoruz. Yeni teşvik sisteminde öz sermaye ağırlıklı gerçekleştirilen yüksek katma değerli ve bölgesel kümelenme öncelikleriyle uyumlu yatırımlara daha fazla destek sağlıyoruz.
Yatırım teşviklerinde uygulanan sosyal güvenlik kurumu prim desteği sürelerini gençlerin ve kadınların istihdamı durumunda arttırıyoruz. Nakdi teşvikler için de seçici ve daha etkin esnek desteklere yöneliyoruz. Girişimcilere özellikle yatırım döneminde daha yoğun destek sağlayarak projelerin daha çabuk hayata geçmesinin önünü açıyoruz.
Büyük yatırımlarda kısmi tamamlamayla birlikte hak kazanılan yatırıma katkı tutarına yeniden değerleme yapma imkanı veriyoruz, böylece yatırımcımızın yararlanacağı teşvikin değerini koruyoruz.
Ayrıca, yatırımların devletçe finanse edilen kısmının daha hızlı karşılandığı bir sistem oluşturuyoruz. Bu kapsamda yatırıma bağlı olarak elde edilen devlet katkısının diğer vergilerden de belirli oranlarda mahsup edilmesini sağlıyoruz.
Devlet desteklerinde kamu kaynaklarının etkinliğini ve verimliliğini arttırmak için tüm destek uygulamalarının ilke ve esaslarını belirleyen etki değerlendirmesini yapılmasını mümkün kılan bir çatı mevzuat oluşturuyoruz.
İç ticarette rekabetçiliği arttıracak ve ticareti kolaylaştıracak uygulamaları da hızla hayata geçiriyoruz. Perakende ticarette haksız ticaret uygulamalarının ortadan kaldırılması amacıyla Avrupa Birliği mevzuatına uygun yeni düzenlemeler yapıyoruz. Ticaret sicili hizmetlerinde dijitalleşmeyi gerçekleştirerek şirket kuruluşlarının süratle tamamlanabilmesini, şirketlerin hızla karar alabilmesini sağlıyoruz. Kooperatiflerin ve üst kuruluşlarının daha şeffaf ve profesyonel bir yönetim yapısına kavuşması için Kooperatifçilik Kanununda düzenlemeler yapıyoruz.
Dijital piyasalarda rekabetçi ve adil bir ortam oluşturarak büyük platformların güçlerini kötüye kullanmalarının önüne geçiyoruz. Bu platformlarda tutulan verilerin amacı dışında ya da rekabeti kısıtlayacak şekilde kullanılmasını önleyecek tedbirleri alıyoruz.
Dijital pazar yeri platformlarında ürünlerini satışa sunan firmaların haklarını koruyacak özellikle düzenlemelere gidiyoruz, böylece en küçük girişimcinin dahi dijital piyasalarda faaliyetlerini güvenle yürütebilmesini temin ediyoruz.
Yurt dışına veri aktarılmasına yönelik Avrupa Birliği düzenlemeleriyle uyumlu olarak kişisel verilerin korunması kanununda değişiklikler yapıyoruz.
Piyasa gözetimi ve denetimi alanında da çok yenilikçi bir adım atıyoruz. Gözetim ve denetim sorumluluğunun farklı idarelere dağılmış olması hem mükerrer işlemlere yol açıyor, hem de hızlı hareket edilmesine engel oluyor. Bunun için tüketicinin korunması, kayıtlılığın artması ve piyasada haksız rekabetin etkin bir biçimde önlenmesi amacıyla bağımsız bir piyasa gözetim ve denetim kurumu kuruyoruz. Piyasada adil ve rekabetçi bir ortam oluşmasını temin edecek bu kurum bağımsız düzenleme ve denetim yapma yetkisine de sahip olacaktır. Ayrıca, bu kurum çatısı altında özel sektörün ve tüketicilerin de temsil edildiği bir piyasa gözetimi ve denetimi koordinasyon kurulu da oluşturuyoruz.
Aziz Milletim,
Görüldüğü gibi ekonomik reform paketimiz Türkiye’yi geleceğe güvenle taşıyacak, somut ve çözüm odaklı politikalar içeriyor. Burada özetle ifade ettiğim ve takvimlendirdiğimiz tüm reformları belirlediğimiz sürelerde tamamlayacağız. Her üç ayda bir gerçekleştireceğimiz reform takip toplantılarıyla programın uygulama başarısını değerlendireceğiz. Türkiye salgın sonrası döneme inşallah çok daha güçlü bir küresel aktör olarak girecektir. Bu hedefe giden yolun ekonomik temelleri güçlenmiş, şoklara karşı direnç ve bağışıklık kazanmış, kamunun özel sektörü güçlendirerek destek olduğu mülkiyet haklarının güçlü bir şekilde korunduğu, verimliliği, rekabeti ve serbest piyasa ilkelerini odağına almış bir yapıdan geçtiğini biliyoruz.
Bugün sizlerle paylaştığımız ekonomi reformları ve geçen hafta açıkladığımız insan hakları eylem planı gibi belgeler hedeflerimize ulaşmamızı kolaylaştıracak adımlardır. Bu reformlar bizim için ne ilktir, ne de son olacaktır. Dünyanın ve ülkemizin değişen şartlarına, milletimizin beklenti ve taleplerine göre ne gerekiyorsa yapmayı, hangi adımlara ihtiyaç varsa atmayı sürdüreceğiz. Elbette reform belgelerimizle ilgili tenkitler olacaktır.
Biz yapıcı her türlü eleştiriyi dikkate aldık, alırız. Hazırlık sürecinde tüm tarafların görüşlerini açık yüreklilikle tartışmak suretiyle istişareyle hazırladığımız bu programın Türkiye’nin programı olduğuna samimiyetle inanıyoruz.
Küresel ekonominin tarihin en zorlu dönemlerinden geçtiği böylesine zor bir dönemde ayakta kalabilmenin yolu birlikten, beraberlikten, kardeşlikten, dayanışmaktan geçiyor. Birlikte üretecek, birlikte bölüşecek ve hep birlikte güçleneceğiz. İşlerimiz bereketli, yolumuz açık, geleceğimiz aydınlık olsun.
Hepinize sevgilerimi, saygılarımı sunuyorum, kalın sağlıcakla.
