- Context
- Erdoğan addressed the National Assembly of Azerbaijan on June 16, 2021, celebrating the liberation of Karabakh and reaffirming Turkey's unwavering solidarity with Azerbaijan.
- Main themes
- Liberation of Karabakh, Azerbaijan-Turkey brotherhood, regional peace and stability, Armenian-Azerbaijani conflict, Azerbaijani sovereignty and independence, historical Turkish-Azerbaijani ties, Armenian occupation and destruction, martyrdom and military heroism, accusations against Turkey, Khojaly massacre, Nuri Pasha and Caucasian Islamic Army
- Duration
- ~19 min
- Words
- 2,263
- Sentences
- 115
- Readability
- 52
- Grade
- 10.9
- Syntax
- 2.96
- Vocabulary
- 2.43
Translated from Turkish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other115 sentences in 43 paragraphs
Esteemed Speaker of the National Assembly of Azerbaijan,
Dear Members of Parliament,
Ladies and Gentlemen,
I greet you with respect and joy on behalf of your 84 million brothers in Turkey, with the understanding of "two states, one nation."
I am happy because I am in dear Azerbaijan. I am happy because I am with you in the National Assembly of brotherly Azerbaijan, which has liberated Karabakh. I am happy because I am in Azerbaijan, which has reached the 30th anniversary of its independence. The liberation of Karabakh is the most significant event in Azerbaijan's 30 years of independence. With this victory, a bleeding wound in the Caucasus has been closed, and a great opportunity for lasting peace and tranquility in the region has emerged. Not only Azerbaijan but all countries in the region, including Armenia, and indeed the whole world will benefit from peace and tranquility in the Caucasus. We are also ready to do our part with our Azerbaijani brothers for the comprehensive development of the region, the increase of prosperity, and the establishment of peace with all our sincerity.
It is well known who gained what during the crisis in Karabakh over the past 30 years, who profited from it, and who lost. The ones who suffered, who bled, who experienced pain, and who lost materially and spiritually are only the people living in Karabakh. It is not easy; for 30 years, my Azerbaijani brothers unfortunately became refugees in their own homes, and those lands were under occupation. After 30 years, thank God, these lands that were under occupation have returned to their rightful owners.
Those who stood by and watched the conflict in Karabakh remain unresolved, or rather those who made efforts for the continuation of the crisis, have always been on the winning side. We believe that the path to lasting peace lies in the cooperation developed on the basis of mutual trust among all peoples and states in the region.
I once again congratulate the Supreme Commander of the Azerbaijani Armed Forces and the President of Azerbaijan, my esteemed brother Ilham Aliyev, for demonstrating great leadership in bringing this victory and peace to Azerbaijan.
I congratulate the Azerbaijani people, who stood united as one fist and one heart to achieve victory in Karabakh, and who elevated the feelings of national unity and solidarity to the highest level. And of course, I congratulate the Azerbaijani Armed Forces, who fought heroically for the homeland, for Karabakh, and for the liberation of Karabakh without blinking an eye.
I pray for God's mercy on each of our martyrs and extend my condolences to their families.
During this blessed homeland war, Turkey, both as a state and a nation, has stood wholeheartedly by Azerbaijan. Today, we are with Azerbaijan with all our means, and let the whole world know that, God willing, we will stand by Azerbaijan tomorrow as well.
Just as during the Balkan War, when Ahmet Javad, the author of the Azerbaijani National Anthem, fought in the Ottoman Army alongside Azerbaijani youth, just as in Gallipoli, where the brave men from Azerbaijan fought together with the young men of Anatolia, walking together towards martyrdom and achieving victory, just as the lions of the Caucasian Islamic Army rushed to the aid of our Azerbaijani brothers under the command of Nuri Pasha, we will be one and together today and in the future. The brightness of Azerbaijan is our brightness, its joy is our joy, its freedom is our freedom, its fate is our fate, and its sorrow is our sorrow.
Dear Brothers,
During the time Nuri Pasha came to the Caucasus, Armenians massacred more than 12,000 Turks and Muslims; a massacre that will be written in the dark pages of history occurred in the Caucasus. Those who slander the Turkish nation with unfounded accusations should first look here, to the Caucasus, to Azerbaijan. They should not only look back 100 years but also at what happened in Karabakh 30 years ago, at what happened in Khojaly. Then, if their conscience allows, we can sit down and discuss the accusations they direct at us. But their eyes are blind, their ears do not hear, and their hearts have already hardened.
Those who do not see the destruction caused by those who burned and ravaged Karabakh for 30 years, and who, while leaving, set everything they left behind on fire, mobilized to obstruct the struggle for freedom. Now let them come and see Fuzuli, how the right and left of these lands have been burned, destroyed, and devastated. Let them come and see Karabakh; everything is evident. Just yesterday, we saw the state of these lands along the way. We saw Kelbajar. What condition they have left these places in, how they bombed, burned, and destroyed them? They were invaders when they came, and they were destroyers when they left. Just this behavior is enough to show whose homeland Karabakh is. When Azerbaijanis were forced to leave Karabakh 30 years ago, they did not destroy anything, nor did they set any houses on fire. Because a person cannot destroy their own home, they cannot set their own homeland on fire. But since Karabakh was not their homeland, they left by burning everything. The villages they burned and the cities they destroyed are now being rebuilt by Azerbaijan, and together, God willing, we will reconstruct these places and create a new Karabakh.
My brothers,
Those who want to see the difference between civilization and vandalism should look at the difference between the two periods in Karabakh. Geographically, Karabakh is one of the most beautiful regions in the world, and culturally and civilizationally, it was one of the most accumulated places. God willing, it will be so again. As Turkey, we will continue to stand by our brother Azerbaijan in this process.
Dear Brothers,
Yesterday, I was in Shusha with my brother Ilham Aliyev and our delegations. We personally experienced the joy of seeing the Azerbaijani flag proudly waving in the liberated lands of Karabakh. Shusha has been a city where music, literature, and art have thrived and been preserved at the highest level since the time of Penah Khan, the founder of the Karabakh Khanate. Starting with Molla Penah Vagif, whose poems are still loved and read today, Shusha has maintained its status as the center of literature. Due to its location on rocky cliffs like an eagle's nest, Shusha has always been a source of inspiration for culture, art, and literature. This city is also the homeland of composers like Uzeyir Hajibeyov, Bulbul, Khurshid Banu Natevan, Rashid Behbudov, and many other artists and poets. Shusha, the home of intellectuals like Ahmet Agaoglu, who have influenced not only Azerbaijan but also Turkey and the Turkish world with their ideas, is rising again with culture and civilization, so do not worry. The declaration of Shusha as the cultural capital of Azerbaijan and the Har-ı Bulbul Music Festival held recently in Cıdır Düzü is a clear message to the world in this direction. I am pleased to hear that preparations for the Vagif Poetry Festival are also ongoing. We would be pleased to see Shusha, the cultural capital of Azerbaijan this year, as the cultural capital of the Turkish World next year. The gathering of cultural and artistic experts from all over the Turkish world in this beautiful city will be the most beautiful salute to Shusha's ancient history.
Of course, not only Shusha or Karabakh but every corner of Azerbaijan and the Turkish world has produced great poets and artists. For example, this year marks the 880th anniversary of the birth of Nizami Ganjavi. For centuries, poets have considered it a virtue to compete with him and reach him.
In the work of Fatih Sultan Mehmet Han, who wrote poems under the pen name Avni, we find the same sentiment:
“If Nizami hears this word,
Sa’di and Selman will envy you tonight.”
This year also marks the 850th anniversary of Ahi Evran's birth, the 580th anniversary of Ali Shir Nevai's birth, the 750th anniversary of Haji Bektash Veli's death, and the 700th anniversary of Yunus Emre's death. Last year was the 1300th anniversary of Farabi's birth. There are very few nations in the world with such rich and high cultural values. We must convey these values to both our new generations and the whole world. Remembering all the names I have mentioned and those I have not, they are pillars of our civilizations as well as values of world culture. As humanity becomes aware of the secrets of the wisdom in their works, it will become easier to solve the issues in the world. It is in our hands to elevate our civilization to the place it deserves by building a bridge from the past to the future. The tighter we hold our unity, solidarity, friendship, and brotherhood, the quicker we will reach this goal.
My brothers,
The value of the benefits that the Victory of Karabakh will bring to Azerbaijan, the Caucasus, and the world will be better understood as time passes. Let no one be disturbed by this victory, for it is a victory of construction, not destruction; of justice, not oppression; of elegance, not rudeness; of peace, not war; of heart, not blood.
Indeed, when we look at what has been done and what will be done after this victory, it will be seen how the picture we have drawn has taken shape. First and foremost, peace, tranquility, and hope have prevailed in every corner of Karabakh. The path has been opened for our Azerbaijani brothers, who have been separated from their homes and lands for 30 years, to return to their homes. God willing, during our next visit, we will also experience the joy of seeing the people of these lands settled in their homes. I also make this call from the Azerbaijani Parliament to them: we are eagerly waiting for you to settle in your homes, which are being built and will be built as soon as possible.
The exhausting tension arising from the constant state of conflict caused by the occupation has been eliminated. Right now, roads are being rapidly constructed, viaducts are being built, power plants are being established and opened; I have seen these with my own eyes, that is why I say this. On one side, God willing, infrastructure facilities are being built, and we will also strive to construct schools, hospitals, and many similar projects in the region with our TOKI.
The relief and wealth that the Zangezur Corridor, which will connect Nakhchivan to Baku, will bring to our region cannot be described. It has been seen by everyone that the oppression of the oppressor in our region and the whole world is not eternal, and one day, the truth, justice, and fairness will prevail.
Karabakh is also the place where the calculations of those who see the world as an arena for their political and economic ambitions have been disrupted.
Moreover, all these developments mark the beginning of a new era for Armenia as well as Azerbaijan. For example, with the railway that will start operating in the Zangezur Corridor, Armenians will also be able to easily reach Moscow and the whole world, thus escaping the blockade they have imposed on themselves. Together with my brother, we made our proposal. What was our proposal? Let’s create a platform with six countries: Russia, Turkey, Azerbaijan, Iran, Armenia, and Georgia, so that tranquility can prevail in the region and hostilities can be eliminated. Of course, Georgia had some specific questions during my last visit to Turkey, and I spoke with the Prime Minister again, saying that this would also be beneficial for Georgia, so let’s take this step. Look, we know the difficulties between us and Armenia, but we also want the difficulties of my Azerbaijani brothers to be resolved, and this platform will facilitate overcoming your difficulties with Russia as well. He said he would work on it, and we agreed, because this region needs peace, and we must achieve this.
As we resolve the problems with Armenia and Azerbaijan, we will also take the necessary steps as Turkey. The benefits that opening the borders will bring to Armenia are countless. In short, it is in our hands to make this victory a common victory for everyone. We must evaluate the opportunities that arise before us in the best way so that no one can impose chains of captivity on the neck of the Caucasus again.
We are fighting this struggle together with our friends, declaring that the world is greater than five, on a global level. I just came from the NATO Summit, where we discussed these matters and evaluated them. Thank God, we returned with positive discussions, but the world's problems are not over; we have many more issues to resolve. But if we stand firm, if we stand strong, if we are one and together, with God's permission, we will solve these. God willing, the days are near when we will raise the sun of our civilization to the highest point, establishing peace and justice in our region and the world.
I would like to conclude my words with the following verses of the great poet Bahtiyar Vahapzade:
"Two sons of a mother,
Two arms of a purpose.
This one is great, that one is great,
Azerbaijan-Turkey.
Our religion is one, our language is one,
Our moon is one, our year is one,
Our love is one, our path is one,
Azerbaijan-Turkey."
I greet you all with respect and affection, stay healthy.
The original Turkish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Azerbaycan Milli Meclisi’nin Değerli Sedri,
Aziz Milletvekilleri,
Hanımlar ve Cenaplar,
Sizleri, muzaffer Meclisin tüm üyelerini Türkiye’deki 84 milyon kardeşinizin adına “iki devlet, tek millet” anlayışıyla saygı ve bahtiyarlıkla selamlıyorum.
Bahtiyarım, çünkü can Azerbaycan’dayım. Bahtiyarım, çünkü Karabağ’ı azat etmiş kardeş Azerbaycan’ın Milli Meclisi’nde sizlerle beraberim. Bahtiyarım, çünkü bağımsızlığının 30. yılına ulaşan Azerbaycan’dayım. Karabağ’ın azat edilmesi, Azerbaycan’ın bağımsız geçen 30 yılının en önemli hadisesidir. Bu zaferle Kafkaslarda kanayan bir yara kapanmış, bölgede kalıcı barış ve huzur için büyük bir fırsat doğmuştur. Kafkaslardaki barış ve huzurdan yalnız Azerbaycan değil, Ermenistan da dâhil olmak üzere tüm bölge ülkeleri, hatta tüm dünya kazançlı çıkacaktır. Biz de Azerbaycanlı kardeşlerimizle bölgenin topyekûn kalkınması, refahın artması, huzurun kökleşmesi için üzerimize düşenleri yapmaya tüm samimiyetimizle hazırız.
Geçtiğimiz 30 yılda Karabağ’da yaşanan kriz döneminde kimlerin eline ne geçtiği, kimlerin bu işten kazançlı çıktığı, kimlerin de kaybettiği gayet iyi biliniyor. Canı yananlar, kanı dökülenler, acı çekenler, maddi ve manevi olarak kaybedenler sadece Karabağ’da yaşayan insanlardır. Kolay değil, 30 yıl ve 30 yıl benim Azeri kardeşlerim kendi meskenlerinde ne yazık ki kaçkın hale geldiler ve oralar işgal halindeydi. 30 yılsonunda hamdolsun işgal altında olan bu topraklar tekrar sahiplerine kavuştu.
Karabağ’da 30 yıldır süren ihtilafın çözümsüz kalmasına seyirci olanlar, daha doğrusu krizin sürmesi yönünde gayret gösterenler ise hep kazanan tarafta olmuşlardır. Kalıcı barışa giden yolun bölgedeki tüm halkların ve devletlerin karşılıklı güven temelinde geliştirecekleri iş birliklerinden geçtiğine inanıyoruz.
Büyük bir liderlik göstererek bu zaferi ve barışı Azerbaycan’a kazandıran Azerbaycan ordularının âli Başkomutanı ve Azerbaycan Cumhurbaşkanı, hörmetli kardeşim İlham Aliyev’i bir kez daha tebrik ediyorum.
Liderlerin yanında Karabağ’da zafere ulaşmak için tek yumruk, tek yürek olan, milli birlik ve beraberlik duygularını en yükseğe taşıyan Azerbaycan halkını tebrik ediyorum. Ve elbette gözlerini kırpmadan vatan için, Karabağ için, Karabağ’ın azatlığı için kahramanca mücadele eden Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri’ni tebrik ediyorum.
Şehitlerimizin her birine Allah’tan rahmet, yakınlarına başsağlığı diliyorum.
Bu kutlu vatan savaşı döneminde Türkiye hem devlet, hem de millet olarak tüm kalbiyle Azerbaycan’ın yanında yer almıştır. Bugün de bütün imkânlarımızla Azerbaycan’ın yanındayız, bütün dünya bilsin ki inşallah yarın da yanında yer alacağız.
Nasıl ki Balkan Harbi sırasında Azerbaycan Milli Marşı’nın yazarı Ahmet Cevad beraberdeki Azerbaycanlı gençlerle Osmanlı Ordusu’nda savaşmışsa, nasıl ki Çanakkale’de Azerbaycan’dan gelen yiğitlerle Anadolu’nun delikanlıları birlikte mücadele edip hep birlikte şehadete yürüyüp zafer kazanmışlarsa, nasıl ki Kafkas İslam Orduları’nın aslanları Nuri Paşa’nın askerleri o gün Azerbaycanlı kardeşlerimizin yardımına koşmuşlarsa, biz de bugün ve gelecekte bir ve beraber olacağız. Azerbaycan’ın aydınlığı aydınlığımız, sevinci sevincimiz, azatlığı azatlığımız, kaderi kaderimiz, kederi kederimizdir.
Değerli Kardeşlerim,
Nuri Paşa’nın Kafkaslara geldiği dönemde Ermeniler 12 binden fazla Türk’ü, Müslümanı katletmişlerdir, Kafkaslarda tarihin kara sayfalarına yazılacak bir kıyım yaşanmıştır. Türk milletine olmadık iftiralarla çamur atanlar önce buralara, Kafkaslara, Azerbaycan’a bakmalıdır. Hem de yalnız 100 yıl öncesine değil, daha 30 yıl evvel Karabağ’da yaşananlara, Hocalı’da yaşananlara bakmalıdır. Sonra vicdanları elverirse bize yönelttikleri ithamları oturur kendileriyle ayrıca konuşuruz. Ama bunların gözleri var görmez, kulakları var duymaz, kalpleri zaten nasır tutmuştur.
Karabağ’ı ve işgal altındaki Azerbaycan topraklarını 30 yıl boyunca yakıp yıkanları, giderken de geride kalan hep şeyi ateşe verenleri görmeyenler azatlık mücadelesini engellemek için seferber oldular. Şimdi gelsinler Füzuli’yi görsünler, buraların sağı-solu nasıl yakılmış, yıkılmış, tarumar edilmiştir. Gelsinler Karabağ’ı görsünler, her şey ortada. İşte dün yol boyunca buraların halini gördük. Kelbecer’i gördük. Buraları ne hale getirmişler, buraları nasıl bombalayıp yakıp yıkmışlar? Bunlar gelirken işgalci, giderken ise tarumar ediciydi. Sadece bu davranış bile Karabağ’ın kimin vatanı olduğunu göstermeye yeter. Azerbaycanlılar 30 yıl önce Karabağ’dan çıkmak mecburiyetinde kaldıklarında hiçbir yeri yıkmadılar, hiçbir evi ateşe vermediler. Çünkü insan kendi yuvasını yıkamaz, kendi vatanını ateşe veremez. Ama Karabağ onların vatanı olmadığı için her şeyi yakarak-yıkarak gittiler. Onların yaktıkları köyleri, yıktıkları şehirleri Azerbaycan şimdi tekrar yeniden inşa ediyor ve beraber inşallah buraları inşa edeceğiz ve yeni bir Karabağ meydana getireceğiz.
Kardeşlerim,
Medeniyet ile vandallık arasındaki farkı görmek isteyen gelsin Karabağ’da iki dönem arasındaki farka baksın. Karabağ coğrafya olarak dünyanın en güzel bölgelerinden biri olmanın yanında, kültür ve medeniyet olarak da en birikimli yerlerinden biriydi. İnşallah yine öyle olacak. Türkiye olarak inşallah bu süreçte de kardeş Azerbaycan’ın yanında yer almayı sürdüreceğiz.
Değerli Kardeşlerim,
Dün Gardaşım İlham Aliyev ve heyetlerimizle birlikte Şuşa’daydık. Azat Karabağ topraklarında Azerbaycan bayrağının gururla dalgalandığını görmenin bahtiyarlığını bizzat yaşadık. Şuşa, Karabağ Hanlığı’nın kurucusu Penah Han devrinden beri adeta tabii bir sanat akademisi gibi müziğin, edebiyatın, sanatın en yüksek seviyede yaşadığı ve yaşatıldığı şehir olmuştur. Penah Han’ın özellikle bu hanın şiirleri bugün de sevilerek okunan Veziri Molla Penah Vagıf’tan başlayarak Şuşa edebiyatın merkezi vasfını korumuştur. Kartal yuvası gibi kayalıkların üstünde semaya yakın kurulmasından olacak, Şuşa’ya kültürün, sanatın, edebiyatın ilhamları hep bolca gelmiştir. Bu şehir dahi bestekâr Üzeyir Hacıbeyli’nin, Bülbül’ün, Hurşid Banu Natevan’ın, Reşid Behbudov’un ve daha nice sanatçıların-şairlerin yurdudur. Ahmet Ağaoğlu gibi yalnız Azerbaycan’da değil, Türkiye ve Türk dünyasında da fikirleriyle etkili olmuş aydınların yuvası Şuşa, bugün tekrar kültürle, medeniyetle hiç endişe etmeyin ayağa kalkıyor. Şuşa’nın Azerbaycan kültür başkenti ilan edilmesi ve geçtiğimiz günlerde Cıdır Düzü’nde düzenlenen Har-ı Bülbül Musiki Festivali bu doğrultuda dünyaya verilen açık bir mesajdır. Vagıf Şiir Festivali’nin de hazırlıklarının devam ettiğini memnuniyetle duyuyorum. Bu yıl Azerbaycan’ın kültür başkenti olan Şuşa’yı gelecek yıl da Türk Dünyası kültür başkenti olarak görmekten memnuniyet duyarız. Türk dünyasının dört bir yanından gelecek kültür ve sanat ehlinin bu güzel şehirde buluşması, Şuşa’nın kadim tarihine verilen en güzel selam olacaktır.
Elbette sadece Şuşa veya Karabağ değil Azerbaycan’ın ve Türk dünyasının her köşesi büyük şairler ve sanatçılar yetiştirmiştir. Mesela bu yıl Nizami-i Gencevi’nin doğumunun 880. yıldönümüdür. Asırlar boyunca şairler onunla yarışmayı ve ona ulaşmayı bir meziyet saymışlardır.
Avni mahlası Şiirler yazan Fatih Sultan Mehmet Han’ın şu eserinde de aynı hissiyata rastlanır:
“Bu kelâm ile Nizâmî işidürse sözüni,
İlteler sana hased Sa’di vü Selmân bu gice.”
Bu yıl ayrıca Ahi Evran’ın doğumunun 850’inci, Ali Şir Nevai 580’inci, Hacı Bektaş-ı Veli’nin vefatının 750’inci, Yunus Emre’nin vefatının 700. yıldönümüdür. Geçen yıl Farabi’nin doğumunun 1300. yılıydı. Dünyada bu kadar zengin ve yüksek kültürel değerleri olan milletlerin sayısı çok azdır. Biz bu değerlerimizi hem yeni nesillerimize, hem de bütün dünyaya anlatmalıyız. Hepsini de rahmetle yâd ederek, burada saydığım ve sayamadığım tüm isimler bizi medeniyetlerimizin direkleri olduğu gibi, dünya kültürünün de değerleridir. İnsanlık onların eserlerindeki hikmetlerin sırrına vakıf oldukça, dünyadaki meseleleri çözmek kolaylaşacaktır. Maziden atiye kuracağımız köprüyle medeniyetimizi yeniden yükseltmek, hak ettiği yere çıkarmak bizlerin elindedir. Birliğimiz, beraberliğimizi, dostluğumuzu, kardeşliğimizi ne kadar sıkı tutarsak, birbirimize ne kadar sıkı sarılırsak bu hedefe o kadar çabuk ulaşırız.
Kardeşlerim,
Karabağ Zaferi’nin Azerbaycan’a, Kafkaslara ve dünyaya getireceği yararların kıymeti zaman geçtikçe daha iyi anlaşılacaktır. Bu zaferden kimse rahatsız olmasın, çünkü bu yıkımın değil, inşanın, zulmün değil adaletin, nobranlığın değil zarafetin, savaşın değil barışın, kanın değil kalbin zaferidir.
Nitekim bu zaferin ardından yapılanlara ve yapılacaklara baktığımızda, çizdiğimiz tablonun nasıl eteğe-kemiğe büründüğü görünecektir. Her şeyden önce, Karabağ’ın her köşesine huzur, sükûn ve umut hâkim olmuştur. Evlerinden, yurtlarından 30 yıldır ayrı olan Azerbaycanlı kardeşlerimize yuvalarına dönme yolu açılmıştır. İnşallah bir sonraki gelişimizde bu toprakların insanlarının evlerine yerleştiğini görmenin de bahtiyarlığını yaşayacağız. Onlara da şimdiden bu çağrıyı Azerbaycan Parlamentosu’ndan ben de yapıyorum, bir an önce inşallah evleriniz yapılıyor, yapılacak ve oralara yerleşmenizi bizler de hasretle bekliyoruz.
İşgalin sebep olduğu sürekli çatışma halinden kaynaklanan yorucu gerginlik ortadan kalkmıştır. Şu anda yollar süratle yapılıyor, viyadükler yapılıyor, elektrik santralleri bir taraftan kuruluyor, bir taraftan açılıyor; bunları gözlerimle gördüm onun için söylüyorum. Bir taraftan inşallah yine altyapı tesisleri yapılıyor ve bizler de inşallah TOKİ’mizle bölgede okul, hastane ve buna benzer birçok eserleri inşa etmenin gayreti içerisinde olacağız.
Nahçıvan’la Bakü’yü birbirine bağlayacak Zengezur Koridorunun bölgemize getireceği rahatlamanın ve zenginliğin tarifi mümkün değildir. Bölgemizde ve tüm dünyada zalimin zulmünün ebedi olmadığı, bir gün mutlaka hakkın, hakkaniyetin, adaletin tecelli edeceği herkes tarafından görülmüştür.
Karabağ, aynı zamanda dünyayı kendi siyasi ve ekonomik hırslarının arenası olarak görenlerin hesaplarının bozulduğu yerdir.
Üstelik tüm bu gelişmeler Azerbaycan’la birlikte Ermenistan için de yeni bir dönemin başlangıcıdır. Mesela Zengezur Koridorunda çalışmaya başlayacak demir yoluyla Ermeniler de kolayca Moskova’ya ve tüm dünyaya ulaşabilecekler, böylece kendi kendilerine uyguladıkları ablukadan kurtulabileceklerdir. Gardaşımla birlikte teklifimizi yaptık. Neydi teklifimiz? Gelin 6 ülke bir platform oluşturalım, Rusya, Türkiye, Azerbaycan, İran, Ermenistan ve Gürcistan, bu platformla birlikte artık bölgede bir sükûnet meydana gelsin, bölgede düşmanlıklar ortadan kalksın. Tabii burada hemen hemen bir Gürcistan’ın bazı kendine has sualleri vardı, son Türkiye ziyaretinde kendisiyle ben tekrar Sayın Başbakanla da konuştum, dedim bu Gürcistan’ın da lehine olacaktır, bu adımı atalım. Bak biz Ermenistan’la aramızdaki sıkıntıları biliyoruz, ama biz bütün bunlara Azerbaycanlı kardeşlerimin sıkıntılarının da giderilmesi istiyoruz, aynı şekilde sizin de Rusya’yla olan sıkıntıları aşmanıza bu platform vesile olacaktır. Çalışayım dedi, iyi olur dedik, çünkü bu bölgenin barışa ihtiyacı var, bunu başarmamız lazım.
Ve Ermenistan-Azerbaycan’la problemlerini çözdükçe Türkiye olarak biz de gereken adımları atacağız. Türkiye sınırlarının açılmasının Ermenistan’a sağlayacağı faydalar saymakla bitmez. Velhasıl, bu zaferi herkesin ortak zaferi haline getirmek bizlerin elindedir. Bir daha Kafkasya’nın boynuna kimsenin esaret zinciri vuramaması için önümüze çıkan fırsatları hep birlikte en iyi şekilde değerlendirmeliyiz.
Biz bu mücadeleyi kendimiz ve dostlarımızla birlikte dünya 5’ten büyüktür diyerek küresel düzeyde de veriyoruz. Ben buraya NATO Zirvesinden geldim, NATO Zirvesinde de işte bunları konuştuk, bunların değerlendirmesini yaptık. Hamdolsun olumlu görüşmelerle buraya döndük, ama dünyanın sorunları bitmiyor, dünya çözülecek daha çok sorunlarımız var. Ama dik durursak, sağlam durursak, bir olur, beraber olursak Allah’ın izniyle bunları çözeriz. İnşallah medeniyet güneşimizi yeniden en tepeye çıkartarak barışı ve adaleti bölgemizde ve dünyada hâkim kılacağımız günler yakındır.
Sözlerime büyük şair Bahtiyar Vahapzade’nin şu mısralarıyla son vermek istiyorum:
“Bir ananın iki oğlu,
Bir emelin iki kolu.
O da ulu, bu da ulu,
Azerbaycan-Türkiye.
Dinimiz bir, dilimiz bir,
Ayımız bir, yılımız bir,
Aşkımız bir, yolumuz bir
Azerbaycan-Türkiye.”
Hepinizi saygıyla, muhabbetle selamlıyorum, kalın sağlıcakla.
