Speech during the changes in the composition of the Council of Ministers
Andrzej Duda · President of Poland
- Context
- Duda addressed a ceremony at the Presidential Palace marking changes in the Council of Ministers, including Jarosław Kaczyński's appointment as Deputy Prime Minister in June 2023.
- Main themes
- National security, government reshuffle, Jarosław Kaczyński's appointment as Deputy Prime Minister, defense policy, law on the defense of Poland, military armaments procurement, Russia-Ukraine war, Council of Ministers composition, upcoming elections, Poland's international position
- Duration
- ~24 min
- Words
- 2,930
- Sentences
- 121
- Readability
- 42
- Grade
- 13.1
- Syntax
- 3.19
- Vocabulary
- 2.07
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other121 sentences in 35 paragraphs
Madam Marshal, Mr. Prime Minister, Esteemed Deputy Marshals of the Sejm and Senate, Mr. Deputy Prime Minister, Honorable Ministers, Distinguished Guests, Ladies and Gentlemen!
I would like to sincerely thank you for coming to the Presidential Palace to efficiently carry out these changes in the Council of Ministers, especially in these dynamic times, in light of everything that is happening today and what we are observing on the international stage, in which we are also participating. In light of the demands of the times, also here at home, in the Republic of Poland, during these difficult times. And also in light of the upcoming elections that are just a few months away.
I would like to warmly congratulate Mr. President, Prime Minister Jarosław Kaczyński, on this nomination and thank him for rejoining the government. I thank you because the previous tasks that you performed in the government not so long ago, just a few months ago, were of immense importance for the Republic. You dealt with issues related to security. Among other things – it can be boldly said – you are the absolute main author of the law on the defense of the Republic. This is a fundamental act for strengthening Poland's security in a military sense in these extremely difficult times – during a war that is taking place at our border as a result of the Russian invasion of Ukraine.
This was best seen recently when Deputy Prime Minister Mariusz Błaszczak, Minister of National Defense, implemented this law, efficiently signing contracts for the supply of armaments to Poland – supplies of armaments that are already underway. This is the result of strong preparation and implementation of these much-needed solutions. We know very well that they began to function excellently in a very short time.
We must continue to carry out this process today. I will say more: I have no doubt that at the highest level in the Council of Ministers, this process must be closely monitored – both in terms of its efficient equipment implementation and also in terms of its efficient financial implementation. So that all our rights arising from the contracts concluded, and our obligations arising from these contracts towards our contractors are fulfilled. I have no doubt that for the realization of this, Prime Minister Jarosław Kaczyński, as the leader of the most important governing party – Law and Justice – is absolutely predisposed to carry out these tasks in the best possible way.
You were also the Chairman of the Security Committee, and it can be boldly said – essentially the creator of this Committee. In fact, in these current times – and I remind you all that in my New Year's address I said that this year, 2023, which was just beginning then, would be a year marked by security, that security would be the main theme – I believe no one among you has any doubts, looking at what is happening, what surrounds us, how the situation is developing on the international stage, that security has been, is, and will certainly remain the most important theme at least until the end of this year.
And this security has many dimensions. On the one hand, it is security when we look at the situation outside our country and at what directly, clearly, and obviously affects us from the outside; but also what affects us in a way that – we can boldly say – is often not obvious, and which can manifest itself in various ways and, unfortunately, certainly manifests itself in many aspects of the daily functioning of our country. This is especially important this year.
In fact, therefore, strengthening this area of the functioning of the Council of Ministers, which is caring for security, is of fundamental and absolute importance at this moment. Hence, the decision to return to the government as Deputy Prime Minister of Mr. President Jarosław Kaczyński is, in my personal conviction as President of the Republic, absolutely correct and necessary from the perspective of the security of the Polish state. Thank you for that. Mr. Prime Minister, I wish you success in fulfilling this mission.
Esteemed Ministers!
Gentlemen – let’s say titularly – Deputy Prime Ministers, as is customary. Thank you very much for performing this function of Deputy Prime Minister. Perhaps for two sentences to explain to the public: in fact, apart from gaining a new member in the Council of Ministers in the person of Prime Minister Jarosław Kaczyński, the Council of Ministers does not lose any member. All of you remain in the Council of Ministers. In fact, what has just happened – the handing over of the nomination – is a decision to limit certain tasks that you have been performing outside of your normal ministerial duties, which you mostly performed on a daily basis and which you will continue to perform exactly in the same places, in the same positions in the Council of Ministers. You had additional responsibilities related to directly supporting Prime Minister Mateusz Morawiecki in performing his functions as Prime Minister, while also being Deputy Prime Ministers. This role is coming to an end today. In fact, there is a certain limitation of the tasks that you have been performing until now.
Is this understandable from my perspective – as President of the Republic? If we take into account the current temporal conditions in which we are functioning, it is absolutely understandable. First of all, most of the tasks that have so far rested on the government in the areas that you deal with on a daily basis can be boldly said to have already been accomplished. In a few months, we have elections – elections in which all of you will participate, also actively as campaign leaders. Because – as far as I know – you will all most likely also be candidates for the Polish parliament. In fact, you are also facing an election campaign.
If we take this into account, each of you – apart from your obligations arising from membership in a political party – will also be conducting your own campaign. This obviously requires time. I understand that you will have a little more time, albeit in a small scope, because – which is clear and fundamental to me – you must perform your functions within the Council of Ministers as constitutional ministers. I wish you all the best in this regard. I am convinced that you will excellently fulfill the government tasks. I also wish you success in fulfilling those other tasks that you set for yourselves.
Thank you very much for everything you have done in the government so far, also while serving as Deputy Prime Ministers. The assistance you provided daily to the Prime Minister, especially in your areas of action, certainly contributed to the government being able to carry out its tasks efficiently, often complementarily. And for carrying out these tasks, I sincerely thank you – for bringing your experiences to the daily benefit of the Republic. I am immensely grateful for that.
Ladies and Gentlemen!
I said that this year is a year of security. Ahead of us is a whole series of challenges related to this security. We must act to build this security. I will not hide: in my deepest conviction, the campaign period is also a time when we must particularly oversee the security of the Republic. For none of you – as experienced politicians engaged in constant analysis of the international situation – is it a secret that one of the world powers, which is not far from us, has most likely attempted at least several times in recent years to interfere in the electoral processes in various countries around the world – even in other powers, as reported by the media and suggested by politicians from various countries.
In this regard, I believe that none of us has any doubts that such attempts at interference from that side may occur in the coming months also here with us. In very different ways. Therefore, internal security in the Republic today, security of our democracy against various attempts to distort electoral processes and influence the election campaign, the outcomes of elections – is a real danger. Hence the necessity to intensify the actions of the government and all authorities of the Republic in the area of security.
I emphasize this very strongly because we have already worked on the security of the Republic immediately after the Russian aggression against Ukraine in an extremely intensive manner, we worked efficiently, certainly implementing these tasks of state authorities in an effective manner. I am convinced that we will be able to work just as efficiently in the near future. I ask in particular Mr. Minister of the Interior and Administration, Mr. Mariusz Kamiński, to pay special attention to the heads of the services under his supervision, so that the Republic of Poland, also from their activities, is kept under special scrutiny. Prime Minister Jarosław Kaczyński, in his governmental role, will certainly also strengthen this oversight decisively.
But I want to mention one more issue – namely, I believe that the times we live in today require the best possible cooperation of the state authorities of the Republic. These state authorities are not only the government, the Sejm, and the Senate. These state authorities also include the other part of the executive power, which is the President of the Republic. This cooperation can be arranged in a very good way, and it is then extremely efficient for the Republic.
We have experienced this, both we and our compatriots, many times over the past years, when we celebrated successive successes on the international stage, the first of which was the NATO summit in Warsaw in 2016, when, as a result of our joint actions, our influence on the international stage, and discussions with our allies – the decision was made that allied troops, NATO troops would be relocated to the eastern flank, including to Poland. Today, we have Enhanced Forward Presence in Poland, we have it in the Baltic states, we also have the presence of U.S. Army troops, which clearly and unequivocally strengthens the security of the Republic today.
We have had many such successes. For instance, when we entered the United Nations Security Council in such a remarkable manner as a non-permanent member of this Council for a period of almost two years. In that vote, no country voted against Poland. It was a wonderful success of our diplomacy, but also of that carried out at the highest levels of state authorities by its representatives: by the former Prime Minister, then by the current Prime Minister, by me, by our ambassadors, by you, the Ministers – by all who worked to ensure that support was given.
I have no doubt that we need to regulate and strengthen this cooperation through legislative processes. Not long ago, I submitted a draft law concerning our cooperation in the implementation of Poland's tasks also in the European Union – as a member of the European Union. Also regarding the nominations that the Republic, the authorities of the Republic, make to the European Union and its institutions.
Ladies and Gentlemen!
I can say this: I prepared and grew up for serious politics in difficult times, alongside President Prof. Lech Kaczyński, here in the Presidential Palace, serving as Undersecretary of State in his Chancellery. I witnessed the moment when cohabitation occurred between the President and the then newly formed government of Prime Minister Donald Tusk.
I saw what happened later when changes occurred beyond our borders, also among allies, when the issues of the missile defense shield for Poland were uncertain, when on July 10, 2009, President Lech Kaczyński delivered a dramatic statement – joining the voices of the Presidents of Central Europe, while also being its true inspirer – to the President of the United States to prevent the collapse of U.S. support for our part of Europe; and indeed for Europe as a whole. When he spoke of the strength of transatlantic ties, when he spoke of how much we need cooperation with America and how extremely important a strong American presence in our part of Europe is in the years of developing Russian imperialism.
Therefore, one of the priorities of my law – this project that has been submitted to the Sejm – is that we, within our presidency in the Council of the European Union, should propose as one of the priorities of this presidency the tightening of Euro-Atlantic ties between the European Union and the United States in both directions. In both directions! We are today in a situation where it is not only us who care about the presence of the United States here. We already have enough potential – including economic potential – that we are also able to spread our economic activities in the United States. The goal is for this to happen. And for the European Union to carry this out in the most efficient manner for the benefit of the Union as a community, but also for an important part of that community, which is undoubtedly our country – Poland.
But this also means strengthening European security, but also – of course – our own. This energy security – on one hand, which is also mentioned in the priorities contained in the act; but also the security that consists of expanding the number of members of the community. Even with our great neighbor, Ukraine, which today is struggling with Russian aggression and which, as a member of the European Union, would be an invaluable ally and neighbor for us, providing great opportunities for economic cooperation, strengthening the security of our part of Europe, offering completely new developmental perspectives for the entire European community, considering that it is a country that is geographically twice the size of ours.
Ladies and Gentlemen!
And finally, the third demand: energy issues. So absolutely security, security, and once again security. Europe must draw lessons from the mistakes made regarding Nord Stream 1, Nord Stream 2, and this hopeless policy of energy dependence on Russia, which, due to mistakes caused by an absolutely one-sided, selfish view of intra-European interests, it allowed itself to commit. We have always said that this is a wrong policy. We were not listened to. Today, we must push with all our strength for this policy within the European community to change. This is precisely what our third priority for the presidency in the European Union serves, which, by the way, we announced among these priorities with the Prime Minister on May 1 of this year, announcing this idea and this proposal, which – I hope – will be implemented efficiently in a year and a half.
But for us to be able to do this well, a law is needed. A law that will also tighten cooperation between Polish authorities and which, among other things, will also give the President – in my personal conviction – a completely natural competence resulting from the constitution, which is also participation in the selection of individuals who are to represent the Republic of Poland in European institutions. Even in the European Commission.
Ladies and Gentlemen!
No one in Poland doubts that in our constitution, it is the President of the Republic who appoints and dismisses its most important representatives abroad, namely ambassadors. Of course, he does this in agreement – as expressly stated in the constitution – in cooperation with the Prime Minister, with the Minister of Foreign Affairs. I believe that this same natural role is somehow inscribed in connection with other important functions that individuals sent by Poland could perform, as indicated by Poland in the institutions of the community in which we are. This is something absolutely natural for me. I speak about this with full responsibility.
I think that at least some of you remember that in the aforementioned year of 2009, I was one of those who defended the prerogatives and competencies of the President of the Republic, Lech Kaczyński, against the attempt to deprive him of these competencies by the then Prime Minister Donald Tusk, who submitted a request to the Constitutional Tribunal regarding a competence dispute. Later, when he scandalously tried to deprive the President of the opportunity for his active participation in European politics by not providing a government plane for the President to fly to Brussels. President Lech Kaczyński then realized his presence in Brussels in another way, managing together with his then associates.
In fact – despite the then political situation, despite the attacks on the President from various so-called elites, not only journalistic – even the then Constitutional Tribunal recognized that the President has the right to co-lead foreign policy. Although – of course – he must take into account the leading role of the government, which is also inscribed in the constitution. I would like us to regulate this legislatively, and I greatly count on your support as representatives of the parliamentary majority. I believe that these solutions are needed for Poland's future precisely to prevent such compromising situations as those that occurred in 2009 – to protect Poland from this. And I believe that our entire society deserves this as well.
I wish you all the best. Thank you for your presence today at the Presidential Palace. I am convinced that all the tasks that have been divided by today's decisions will be carried out excellently for the security and success of the Republic.
May God keep our homeland in His care! Thank you.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Szanowna Pani Marszałek, Szanowny Panie Premierze, Szanowni Panowie Wicemarszałkowie Sejmu i Senatu, Szanowny Panie Wicepremierze, Szanowni Panie i Panowie Ministrowie, Wszyscy Dostojni Przybyli Goście, Wielce Szanowni Państwo!
Bardzo serdecznie dziękuję za przybycie do Pałacu Prezydenckiego po to, żeby bardzo sprawnie przeprowadzić te zmiany w Radzie Ministrów, zwłaszcza w obecnych dynamicznych czasach, wobec wszystkiego, co dzisiaj dzieje się i co obserwujemy na arenie międzynarodowej, także w czym uczestniczymy. Wobec wymagań czasów także u nas na miejscu, w Rzeczypospolitej Polskiej, czasów trudnych. A także i wobec zbliżających się wyborów, które za kilka miesięcy przed nami.
Bardzo serdecznie gratuluję Panu Prezesowi, Panu Premierowi Jarosławowi Kaczyńskiemu tej nominacji i dziękuję za ponowne wstąpienie do rządu. Dziękuję z uwagi na to, że wcześniejsze zadania, jakie Pan Premier w rządzie wykonywał nie tak dawno, jeszcze kilka miesięcy temu, miały ogromne znaczenie dla Rzeczypospolitej. Zajmował się Pan Premier kwestiami związanymi z bezpieczeństwem. Między innymi – śmiało można powiedzieć – jest Pan absolutnie głównym autorem ustawy o obronie Rzeczypospolitej. To fundamentalny akt dla wzmacniania bezpieczeństwa Polski w tym znaczeniu militarnym w obecnych, niezwykle trudnych czasach – w czasie wojny, która toczy się za naszą granicą na skutek rosyjskiej inwazji na Ukrainę.
Najlepiej było to widać w ostatnim czasie, kiedy Pan Wicepremier Mariusz Błaszczak, Minister Obrony Narodowej, wykonywał tę ustawę, sprawnie podpisując kolejne kontrakty na dostawy uzbrojenia do Polski – dostawy uzbrojenia, które już trwają. To właśnie efekt w zdecydowany sposób, mocny przygotowania i przeprowadzenia tych jakże potrzebnych rozwiązań. Doskonale wiemy o tym, że w bardzo szybkim czasie zaczęły one znakomicie funkcjonować.
Trzeba dzisiaj nadal realizować ten proces. Mało, powiem więcej: nie mam żadnych wątpliwości, że na poziomie właśnie tym najwyższym w Radzie Ministrów trzeba tego procesu ze wszech miar pilnować – i od strony jego sprawnej realizacji sprzętowej, ale także i od strony jego sprawnej realizacji finansowej. Tak aby wszystkie i nasze prawa wynikające z zawartych kontraktów, i nasze obowiązki wynikające z tych kontraktów wobec naszych kontrahentów były dopełnione. Nie mam żadnych wątpliwości, że właśnie dla realizacji tego Pan Premier Jarosław Kaczyński jako lider także i najważniejszego spośród rządzących ugrupowań – Prawa i Sprawiedliwości – jest osobą absolutnie predystynowaną do tego, aby właśnie te zadania jak najlepiej wykonać.
Był Pan Premier też Przewodniczącym Komitetu Bezpieczeństwa, śmiało można powiedzieć – w zasadzie twórcą tego Komitetu. W istocie więc w obecnych czasach – a przypomnę wszystkim Państwu tylko, że w moim orędziu noworocznym powiedziałem, że ten rok, rok 2023, który wtedy właśnie się zaczynał, to będzie rok, który będzie nam upływał pod znakiem bezpieczeństwa, że bezpieczeństwo będzie tym głównym hasłem – chyba nikt z Państwa nie ma wątpliwości, patrząc na to, co się dzieje, co nas otacza, jak rozwija się sytuacja na arenie międzynarodowej, że bezpieczeństwo tym właśnie najważniejszym hasłem było, jest i będzie z całą pewnością co najmniej do końca tego roku.
I to bezpieczeństwo w wielu wymiarach. Z jednej strony to bezpieczeństwo, kiedy patrzymy na sytuację na zewnątrz naszego kraju i na to, co na nas z zewnątrz oddziałuje w sposób bezpośredni, czytelny, oczywisty; ale również co oddziałuje w ten sposób, który – możemy śmiało powiedzieć – często jest nieoczywisty, a który na różne sposoby może przejawiać się i, niestety, z całą pewnością przejawia się także w wielu aspektach funkcjonowania na co dzień naszego kraju. Zwłaszcza w tym roku jest to ważne.
W istocie więc wzmocnienie tego właśnie zakresu funkcjonowania Rady Ministrów, jaką jest dbanie o kwestię bezpieczeństwa, ma w tym momencie fundamentalne i absolutne znaczenie. Stąd ta decyzja o powrocie do rządu na urząd wicepremiera Pana Prezesa Jarosława Kaczyńskiego jest decyzją z punktu widzenia bezpieczeństwa polskiego państwa – w moim osobistym przekonaniu jako Prezydenta Rzeczypospolitej – absolutnie trafna i potrzebna. Dziękuję za to. Panie Premierze, życzę powodzenia w realizacji tej misji.
Szanowni Panowie Ministrowie!
Panowie – powiedzmy tytularnie – Wicepremierzy, jak się zwykło mówić. Bardzo dziękuję za wykonywanie tej funkcji wicepremiera. Może dla dwóch zdań wytłumaczenia opinii publicznej: w istocie poza zyskaniem przez Radę Ministrów jej nowego członka w postaci Pana Premiera Jarosława Kaczyńskiego Rada Ministrów żadnego członka nie traci. Wszyscy Panowie nadal pozostają w Radzie Ministrów. W istocie tak naprawdę to, co stało się przed momentem – to wręczenie nominacji – to decyzja o pewnym ograniczeniu zadań, które Panowie do tej pory wykonywali poza swoimi normalnymi ministerialnymi zadaniami, które w większości na co dzień wykonywali, które nadal będą wykonywali dokładnie na tych samych miejscach, w tych samych pozycjach w Radzie Ministrów. Mieli dodatkowe obowiązki związane z bezpośrednim wsparciem dla Pana Premiera Mateusza Morawieckiego w wykonywaniu jego funkcji premiera, będąc zarazem wicepremierami. Ta rola dzisiaj dobiega końca. W istocie więc dochodzi do pewnego ograniczenia tych zadań, które do tej pory wykonywali.
Czy jest to z punktu widzenia mojego – jako Prezydenta Rzeczypospolitej – zrozumiałe? Jeżeli bierzemy pod uwagę to, w jakich obecnie funkcjonujemy uwarunkowaniach czasowych, jest to absolutnie zrozumiałe. Po pierwsze, gros zadań, które do tej pory spoczywały na rządzie w zakresach, którymi Panowie na co dzień się zajmujecie, śmiało można powiedzieć, że zostały już zrealizowane. Za kilka miesięcy mamy wybory – wybory, w których Panowie wszyscy będziecie uczestniczyli, także w sposób czynny jako prowadzący kampanię wyborczą. Albowiem – o ile mi wiadomo – najprawdopodobniej będziecie wszyscy kandydowali również i do polskiego parlamentu. W istocie więc czeka Panów także i kampania wyborcza.
Jeżeli brać to pod uwagę, każdy z Panów – poza swoimi obowiązkami wynikającymi z członkostwa w ugrupowaniu politycznym – będzie również realizował swoją własną kampanię. To w oczywisty sposób wymaga czasu. Rozumiem, że będziecie mieli tego czasu odrobinę więcej, w niewielkim i tak zakresie, albowiem – co dla mnie jest jasne i podstawowe – musicie realizować swoje funkcje w ramach Rady Ministrów jako konstytucyjni ministrowie. Życzę w tym zakresie wszelkiego powodzenia. Jestem przekonany, że zadania rządowe zrealizujecie znakomicie. Życzę także i powodzenia w realizacji tych innych zadań, które Panowie sobie stawiacie.
Bardzo dziękuję za wszystko, co Panowie do tej pory w rządzie zrobili, także właśnie pełniąc urzędy wicepremierów. Ta pomoc, którą na co dzień nieśliście Panu Premierowi, zwłaszcza w obszarach swojego działania, z całą pewnością przyczyniała się do tego, że rząd był w stanie sprawować swoje zadania w sposób sprawny, bardzo często komplementarny. I za realizowanie tych zadań z całego serca ogromnie Panom dziękuję – za dawanie tych swoich doświadczeń także i codziennemu pożytkowi Rzeczypospolitej. Jestem za to ogromnie wdzięczny.
Szanowni Państwo!
Powiedziałem, że ten rok jest rokiem bezpieczeństwa. Przed nami cały szereg wyzwań z tym bezpieczeństwem związanych. Musimy działać tak, aby to bezpieczeństwo budować. Nie będę ukrywał: w moim najgłębszym przekonaniu czas kampanii także jest czasem, w którym bezpieczeństwo Rzeczypospolitej musimy nadzorować w sposób szczególny. Dla nikogo z Państwa – jako doświadczonych polityków na co dzień zaangażowanych w stałą analizę także i sytuacji międzynarodowej – nie jest tajemnicą, że jedno ze światowych mocarstw, które znajduje się wcale niedaleko od nas, najprawdopodobniej co najmniej kilkakrotnie w ciągu ostatnich lat przynajmniej próbowało ingerować w procesy wyborcze w różnych krajach na całym świecie – nawet również i w innych mocarstwach, jak informują media i sugerują politycy z różnych krajów.
W związku z powyższym chyba nikt z nas nie ma wątpliwości, że takie próby ingerencji z tamtej strony mogą wystąpić w ciągu najbliższych miesięcy również i u nas. Na bardzo różne sposoby. To bezpieczeństwo w związku z tym dzisiaj wewnętrzne Rzeczypospolitej, bezpieczeństwo także i naszej demokracji właśnie przed próbami różnego rodzaju zniekształcenia procesów wyborczych i wpływania na kampanię wyborczą, na losy wyborów – jest realnym niebezpieczeństwem . Stąd też konieczność intensyfikacji działań rządu i wszystkich władz Rzeczypospolitej w zakresie bezpieczeństwa.
Podkreślam to tak bardzo mocno, dlatego że pracowaliśmy już w zakresie bezpieczeństwa Rzeczypospolitej zaraz po agresji rosyjskiej na Ukrainę w sposób niezwykle intensywny, pracowaliśmy wydajnie, z całą pewnością właśnie w sprawny sposób realizując te zadania władz państwowych. Jestem przekonany, że będziemy w stanie równie sprawnie pracować w najbliższym czasie. Proszę tylko w szczególności Pana Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, Pana Mariusza Kamińskiego, jeszcze o szczególne zwrócenie uwagi nadzorowanym przez niego szefom nadzorowanych przez niego służb, aby Rzeczpospolita Polska także od strony ich działalności miała się na szczególnym baczeniu. Pan Premier Jarosław Kaczyński w swojej roli rządowej z całą pewnością również tę pieczę tutaj w zdecydowany sposób będzie wzmacniał.
Ale chcę wspomnieć jeszcze o jednej kwestii – a mianowicie uważam, że te czasy, w których dzisiaj żyjemy, wymagają jak najlepszego współdziałania władz państwowych Rzeczypospolitej. Te władze państwowe to nie tylko rząd, Sejm i Senat. Te władze państwowe to także druga część władzy wykonawczej, jaką jest Prezydent Rzeczypospolitej. Tę współpracę można układać w bardzo dobry sposób i ona wtedy jest niezwykle dla Rzeczypospolitej wydajna.
Przekonaliśmy się o tym i my, i nasi rodacy wielokrotnie w ciągu ostatnich lat, kiedy święciliśmy kolejne sukcesy na arenie międzynarodowej, z których pierwszym takim niezwykle wyrazistym był choćby szczyt NATO w Warszawie w 2016 roku, kiedy to właśnie na skutek naszych wspólnych działań, oddziaływania na arenie międzynarodowej, rozmów z naszymi sojusznikami – zapadła decyzja o tym, że wojska sojusznicze, wojska NATO będą relokowane na obszar wschodniej flanki, także i do Polski. Mamy dzisiaj w związku z tym Enhanced Forward Presence w Polsce, mamy w państwach bałtyckich, mamy również i obecność oddziałów wojsk armii Stanów Zjednoczonych, co w oczywisty i jednoznaczny sposób wzmacnia dzisiaj bezpieczeństwo Rzeczypospolitej.
Tych sukcesów mieliśmy bardzo wiele. Choćby wtedy, kiedy w tak znakomitym stylu weszliśmy do Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych w ramach niestałego członkostwa w tej Radzie na okres prawie dwóch lat. Kiedy to w głosowaniu, które wówczas było, żadne państwo nie zagłosowało przeciwko Polsce. To był wspaniały sukces naszej dyplomacji, ale także tej realizowanej właśnie na szczytach władz państwowych przez jej przedstawicieli: przez wcześniej Panią Premier, potem Pana Premiera, przeze mnie, przez naszych ambasadorów, przez Państwa Ministrów – przez wszystkich, którzy zabiegaliśmy o to, aby to wsparcie było.
Nie mam w związku z tym żadnych wątpliwości, że trzeba regulować i wzmacniać również to współdziałanie poprzez procesy ustawowe. Złożyłem nie tak dawno projekt ustawy dotyczący właśnie naszego współdziałania w ramach realizacji zadań Polski także i w Unii Europejskiej – jako członka Unii Europejskiej. Także co do nominacji, których do Unii Europejskiej, do jej instytucji, Rzeczpospolita, władze Rzeczypospolitej dokonują.
Szanowni Państwo!
Mogę powiedzieć tak: przygotowywałem się i wychowywałem się do poważnej polityki w trudnych czasach, przy boku Pana Prezydenta, Prof. Lecha Kaczyńskiego, tutaj, w Pałacu Prezydenckim, będąc podsekretarzem stanu w jego Kancelarii. Widziałem wtedy ten moment, w którym dochodziło do kohabitacji pomiędzy Prezydentem a wówczas nowo utworzonym rządem Premiera Donalda Tuska.
Widziałem, co później się działo, kiedy dochodziło do zmian poza naszymi granicami, także i u sojuszników, kiedy wahały się sprawy tarczy antyrakietowej dla Polski, kiedy 10 lipca 2009 roku Pan Prezydent Lech Kaczyński wygłaszał dramatyczne oświadczenie – przyłączając się do głosu Prezydentów Europy Środkowej, a zarazem tak naprawdę będąc jego inspiratorem – właśnie do Prezydenta Stanów Zjednoczonych o to, aby nie doprowadzić do załamania wsparcia sojuszniczego Stanów Zjednoczonych dla naszej części Europy; i w ogóle dla Europy. Kiedy mówił o sile więzi transatlantyckich, kiedy mówił o tym, jak ta współpraca z Ameryką nam jest ogromnie potrzebna i jak niezwykle ważna w latach rozwijającego się imperializmu rosyjskiego jest silna amerykańska obecność w naszej części Europy.
Dlatego jednym z priorytetów mojej ustawy – tego projektu, który został złożony w Sejmie – jest, abyśmy w ramach naszego przewodnictwa, naszej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej, zgłosili jako jeden z priorytetów tej prezydencji właśnie zacieśnianie więzi euroatlantyckich pomiędzy Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi w dwie strony. W dwie strony! Jesteśmy dzisiaj w takiej sytuacji, że nie tylko nam zależy na tym, aby Stany Zjednoczone były u nas obecne. My mamy już na tyle potencjału – choćby potencjału gospodarczego – że jesteśmy w stanie także i rozprzestrzeniać nasze działania gospodarcze na obszarze Stanów Zjednoczonych. Chodzi o to, by to się działo. I chodzi o to, by Unia Europejska realizowała to w sposób jak najsprawniejszy z pożytkiem dla Unii jako wspólnoty, ale także i dla ważnej części tej wspólnoty, jaką bez wątpienia jest nasz kraj – Polska.
Ale to także i wzmacnianie bezpieczeństwa europejskiego, ale także – oczywiście – i naszego. Tego bezpieczeństwa energetycznego – z jednej strony, o czym także jest mowa w tych priorytetach zawartych w ustawie; ale także i bezpieczeństwa polegającego na tym, aby rozszerzać liczbę członków wspólnoty. Choćby o naszego wielkiego sąsiada, Ukrainę, który dzisiaj zmaga się z rosyjską agresją i który jako członek Unii Europejskiej byłby dla nas bezcennym sojusznikiem i sąsiadem, dającym wielkie możliwości współdziałania gospodarczego, umacniającym bezpieczeństwo naszej części Europy, dającym zupełnie nowe perspektywy rozwojowe całej wspólnocie europejskiej, biorąc pod uwagę, że jest to kraj choćby geograficznie dwa razy większy od naszego.
Szanowni Państwo!
I wreszcie trzeci postulat: kwestie energetyczne. A więc absolutnie bezpieczeństwo, bezpieczeństwo i jeszcze raz bezpieczeństwo. Europa musi wyciągnąć wnioski z błędów, które zostały popełnione w związku z Nord Stream 1, Nord Stream 2 i tą beznadziejną polityką energetycznego uzależniania się od Rosji, którą na skutek błędów spowodowanych absolutnie jednostronnym, egoistycznym patrzeniem na wewnątrzeuropejskie interesy pozwoliła sobie popełnić. My cały czas mówiliśmy, że jest to polityka błędna. Nie słuchano nas. Musimy dzisiaj przeć z całą mocą do tego, by ta polityka w ramach wspólnoty europejskiej się zmieniała. To temu właśnie służy trzeci nasz priorytet na prezydencję w Unii Europejskiej, który zresztą wśród tych priorytetów wygłosiliśmy z Panem Premierem 1 maja tego roku, ogłaszając tę ideę i ten pomysł, który – mam nadzieję – będzie sprawnie realizowany za półtora roku.
Ale byśmy to mogli robić dobrze, potrzebna jest ustawa. Ustawa, która też zacieśni współdziałanie pomiędzy polskimi władzami i która między innymi da też Prezydentowi – w moim osobistym przekonaniu – zupełnie naturalną kompetencję wynikającą z konstytucji, jaką jest także i udział w dokonywaniu wyboru osób, które mają w imieniu Rzeczypospolitej i z jej ramienia występować w instytucjach europejskich. Choćby w Komisji Europejskiej.
Szanowni Państwo!
Nikt nie ma wątpliwości w Polsce, że w naszej konstytucji to Prezydent Rzeczypospolitej powołuje i odwołuje jej najważniejszych poza granicami przedstawicieli, jakimi są ambasadorowie. Oczywiście robi to w porozumieniu – jak zresztą stanowi expressis verbis konstytucja – we współdziałaniu z Premierem, z Ministrem Spraw Zagranicznych. Uważam, że ta sama naturalna rola jest niejako zapisana w związku z tym dla innych ważnych funkcji, które mogłyby pełnić osoby przez Polskę wysyłane, przez Polskę wskazywane także w instytucjach wspólnoty, w których jesteśmy. Jest to dla mnie coś absolutnie naturalnego. Mówię o tym z całą odpowiedzialnością.
Myślę, że przynajmniej część z Państwa pamięta, że we wspomnianym wcześniej przeze mnie 2009 roku to ja byłem jednym z tych, którzy bronili prerogatyw i kompetencji Prezydenta Rzeczypospolitej Lecha Kaczyńskiego wobec próby pozbawienia go tych kompetencji przez ówczesnego Premiera Donalda Tuska, który skierował w tej sprawie wniosek do Trybunału Konstytucyjnego o spór kompetencyjny. Potem, gdy w skandaliczny sposób próbował pozbawić Prezydenta możliwości jego czynnego uczestnictwa w polityce europejskiej poprzez nieudzielenie rządowego samolotu, by Prezydent mógł polecieć do Brukseli. Prezydent Lech Kaczyński wtedy zrealizował swoją obecność w Brukseli w inny sposób, radząc sobie wspólnie z ówczesnymi swoimi współpracownikami.
W istocie – mimo ówczesnej sytuacji politycznej, mimo tego, jakie były wobec Prezydenta ataki ze strony różnego rodzaju tzw. elit, nie tylko dziennikarskich – nawet ówczesny Trybunał Konstytucyjny uznał wtedy, że Prezydent ma prawo współprowadzenia polityki zagranicznej. Choć – oczywiście – musi w tym zakresie uwzględniać wiodącą rolę rządu, która także jest zapisana w konstytucji. Chciałbym, żebyśmy to doregulowali ustawowo i ogromnie liczę tutaj na Państwa wsparcie jako przedstawicieli większości parlamentarnej. Uważam, że te rozwiązania są Polsce na przyszłość potrzebne właśnie po to, by więcej nie dochodziło do takich kompromitujących sytuacji, jakie miały miejsce w 2009 roku – by Polskę przed tym ochronić. I uważam, że na to także zasługuje całe nasze społeczeństwo.
Życzę Panom i Państwu wszelkiego powodzenia. Dziękuję za dzisiejszą obecność w Pałacu Prezydenckim. Jestem przekonany, że wszystkie zadania, które zostały dzisiejszymi decyzjami rozdzielone, zostaną wykonane w sposób znakomity dla bezpieczeństwa i powodzenia Rzeczypospolitej.
Niech Pan Bóg ma naszą ojczyznę w swojej opiece! Dziękuję.