The speech of the President of the Republic of Poland in Świdwin.
Andrzej Duda · President of Poland
- Context
- Duda addressed residents and officials of Świdwin county in April 2019, reflecting on postwar resettlement, national history, and regional development prospects.
- Main themes
- Polish national identity and history, World War II legacy and postwar resettlement, rebuilding and development of western Poland, rural areas and agricultural communities, Polish sovereignty and independence, military defense and air force modernization, quality of life improvements, Solidarity movement, emigration and return, regional development in Świdwin
- Duration
- ~25 min
- Words
- 2,973
- Sentences
- 145
- Readability
- 55
- Grade
- 10.5
- Syntax
- 3.01
- Vocabulary
- 1.96
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other145 sentences in 45 paragraphs
Most Honorable Minister of Internal Affairs and Administration, and also Member of Parliament for West Pomerania,
Most Honorable Voivode,
Most Honorable Ministers,
Most Honorable Starosta,
Esteemed Mayors, Village Heads, Councilors, Chairpersons,
Esteemed Directors,
Esteemed Teachers,
All Residents of Świdwin who have come here – from both the city and the county,
Most Honorable Ladies and Gentlemen,
and also Dear Guests!
Thank you very much, Mr. Starosta, for this welcome, for organizing this meeting, for inviting us to the county, to the city, and for the very interesting introduction. For this story about the county, the land, and the people. And I can immediately say that I thank you for being here and for who you are.
I know that you have come here – whether as young people or children, or whether your parents, grandparents, and sometimes great-grandparents, in the case of the youngest, have come here – from very different places. Very often uprooted, brutally deprived of home, heritage, land, and thus also of those very important elements of material tradition and the past. That here, on this land, you – whether your parents, grandparents, or great-grandparents – started from scratch, very often from nothing.
Very often with a terrible burden of war suffering, exile, hunger, return, the death of loved ones – all that which World War II brought to the people living in the Eastern Borderlands of the Second Polish Republic and simply to all Poles, to our entire nation. But thank you for coming here – to this Poland that was then being reborn, although it was not fully free and sovereign, as you soon found out. Many of you never reconciled with that.
It is also thanks to the efforts of the residents of this land that we managed to regain full independence and sovereignty 30 years ago – also thanks to your unwavering stance, thanks to the people of Solidarity, thanks to all those who suffered, were in the underground, fought. Also thanks to those who taught the youth about what Poland should really be like and what its true history is, what Katyn was, and other events that so terribly marked our nation.
Thank you for rebuilding the city, for the fact that thanks to you, your work, it looks the way it does. And this land. Thank you for the fact that despite all the hardships, also despite the dramas caused by the systemic transformation of the last 30 years – I am thinking primarily of the Agricultural Production Cooperatives and the people who worked in them, who were essentially deprived of everything from one day to the next – you nevertheless rose up and that through your daily work you are uplifting this land and making it more beautiful and prosperous.
I know that very often this meant going abroad. I would like there to be no need to leave anymore. I can only tell you with all my strength that I am doing everything in my power to ensure that life in Poland is as good as possible – I care deeply about this.
I always repeat that above all – I am aware – I will be held accountable for this: for the comparison of how Poles, my compatriots, lived at the moment I became President, and how they will live at the moment I finish my presidency. What Poland will look like, our cities, towns, villages; how farmers will manage. Of course, I am fully aware that I will be held accountable for this. I will be able to calmly conclude my service if I am able to hear that an ordinary Polish family is simply living better, because that is what it is all about; that they are living more safely.
Mr. Starosta mentioned the airbase that you have in your city, and this great – because it has almost a 70-year tradition – presence of Polish aviation here, the 1st Tactical Air Wing, which is based here today and takes off from this airport for its daily missions, daily service. Mr. Starosta, we are doing and will do everything so that you hear the sound of other engines. I hope – fifth-generation aircraft. Unfortunately, very expensive, but the best in the world.
Such aircraft that Polish, truly phenomenally trained pilots will be able to defend our homeland with full responsibility and dedication, also knowing that they are doing so with the best equipment, which indeed enables them to serve effectively, fight, and stand guard over the Republic. I hope that this will happen, although – as you know – it requires enormous expenditures. And the needs are indeed great.
The needs of rural areas are also great. I would like to thank Minister Halina Szymańska, head of my Chancellery, because together with as many as 13 ministries, with the National Center for Agricultural Support, and especially with the Ministry of Agriculture, she organized a series of conferences primarily here in western Poland, about the future and prospects of life for Poles living in rural areas. I would like to thank all the ministries that participated in this and for all the programs that were presented.
I would like the prospects for life in rural areas to be increasingly better, so that we effectively and wisely spend the money that is and will be allocated in the coming years for local roads. This year it is 6 billion, next year – 30 billion. I believe and hope that they will be spent efficiently and will indeed improve the quality of roads in rural areas.
These are also nutrition programs – meals for the poor, seniors, children, for which half a billion zlotys are spent annually. This is a program for the professional adaptation of people with disabilities – 4.5 billion. And a whole range of other programs that are specifically dedicated to rural areas to improve the quality of life in the countryside, while also encouraging people not to leave the countryside.
This is also a very important element of one of the most important programs for me, namely: equal development of the country. I would like the whole of Poland to be developed equally. So that it cannot be said that the quality of life in the city is much better than the quality of life in the countryside. This is a matter of the quality of roads, the internet – and thus communication, it is also a matter of the quality of service that is provided in the city, in smaller towns, in rural areas.
Here I would like to thank Minister Joachim Brudziński – I know that a new district police station will be built here in this city. Thank you very much for that, Mr. Minister. Thank you for implementing the modernization plan for the police, for modernizing it and restoring it where police stations have been closed. Thank you for implementing this plan not only here, in your region, but I am glad that you are implementing it throughout Poland – because that is what it is all about and that is your mission. Thank you for its good implementation.
I have often been informed at my meetings in various regions of Poland about the issue of retirees. I am glad that yesterday I was able to sign a law that allocates a one-time additional benefit of 1,100 zlotys gross, 888 zlotys net, which is the amount you will receive in hand, for retirees. It is allocated equally, which means that for those who have the lowest pensions, this benefit will be the largest, the amount will be the same for everyone.
I mentioned this yesterday and today – just a moment ago in Białogard – but I will repeat it once again: you know that unfortunately not everyone is honest, there are scammers who variously exploit elderly people, primarily robbing them or deceiving them in other ways. There is no need to submit any applications for this additional benefit, there is no need to fill out any forms. This benefit will come to you, just like pensions or annuities do. It will come to everyone who is entitled to a pension or annuity as of April 30 of this year.
It will come in the same way as the pension or annuity benefit, there is no need to do anything additional, go anywhere, submit any applications, fill out anything. There is no need to receive anyone additional at home in connection with this. So if someone comes and says that they have brought some applications in this matter, please know that this is a person who is not telling the truth. So that no one deceives you. Nothing additional needs to be done, the money will come because it will be sent and this will happen ex officio. They will simply be sent to you or delivered by the postman, if someone receives from the postman. But it will probably be the same person as always.
Therefore, nothing additional needs to be done, no one additional needs to be received at home, no one needs to be let in in connection with this. I kindly ask you to remember this and please repeat it as much as possible to your grandparents, parents, neighbors, anyone you can, to warn them of the potential danger of some fraud, because you know that – unfortunately – evil does not sleep. I am glad that this money will be available because I believe that especially for those who have the modest pensions and annuities, it will simply help meet ordinary life needs.
I also wanted to thank you for celebrating and continuing to celebrate – by organizing various ceremonies and additional activities – the centenary of Poland regaining independence. I know that your families did not live here then, but I am glad that you remember the heroes of those days, those who fought in the Legions, defended Poland in 1920 – thank you for remembering them.
Thank you to the teachers, because I know that in many schools special ceremonies, additional lessons, or thematic lessons were held on this occasion. I am immensely grateful for this; this is precisely building patriotic attitudes. We must tell our youth about our proud history and the heroes we had and who fought for Poland to return to the map, so that we could live in a free, independent country. There were those who died for this. This is our great good today, which we must respect.
There are also teachers among us at our meeting today. I want to say one thing: I support them because I believe that their expectations for increased salaries in education – this primarily concerns teachers living in cities, especially in large urban agglomerations – are justified. Teachers do not earn large sums of money, and they perform very responsible work.
But I have a huge request and appeal to the teachers: please classify the youth and conduct the matura exams. So that the young people do not have to worry and can pass them calmly, so that their parents can be at ease – this is a fundamental matter. This is also related to the ethos and ethics of the teaching profession – or service. You have taught this youth for years, you have prepared them for the matura. I would like them to be able to pass it normally, and I ask you for this on behalf of these young people and their parents.
I myself experienced my daughter's matura a few years ago, and I know what it means. I ask very earnestly for this. I ask for understanding. I know that the situation is difficult, there are emotions, tension. I support you, but emotions will not solve anything; we need to sit down calmly at the table and negotiate until we reach a resolution. I am not saying that you should immediately end the strike – that is your decision – but I ask that you be ready for talks.
Today I already said that perhaps the formula of the round table at the National Stadium – although it should be known that there are conference rooms there where such meetings can be held, it is not just a football field, it is simply a facility where conferences can be held, after all, the NATO summit that took place in Warsaw in 2016 was also held there, many conferences and meetings take place there – to which, as Minister Kopcińska said today, 900 people reportedly applied, is a formula in which it is difficult to talk, it is difficult to negotiate.
The chairwoman of the Social Dialogue Council approached me with a proposal to conduct this round table within the framework of an expanded Social Dialogue Council. Since I am like a patron of the Social Dialogue Council – this Council meets at least once a year at the Presidential Palace – I of course agreed to the proposal of Chairwoman Gardias. And I am still open to making one of the presidential facilities selected by the Council available so that the meeting of the expanded Council discussing education – in the government-unions-employers formula – can take place there.
I believe that this is a formula in which we can talk about the future of Polish education. This future is difficult if we do not change anything. You know how many problems there are. The facts are that no government has seriously faced them so far: with declining birth rates, that is, with a falling demographic index; with the fact that today in some rural areas we have classes in schools with seven students; with the problem that many schools in cities are absolutely overcrowded in terms of the number of students in classes. These are real problems.
We also need to face the fact that teachers expect salary increases. Because while in rural areas over 3,000 zlotys for a certified teacher is not a small amount – I think everyone would say that in the countryside it is a good salary, where additionally the costs of living are lower. In a big city – Warsaw, Poznań, Kraków, Szczecin – that is not a high salary. There, a teacher either has private tutoring – as you all know very well – or has a second job, meaning they work in another school, where they have to earn twice as much to support their family. If we are dealing with a teaching couple, then they really have to work hard to make ends meet. And this is indeed a real problem.
We have very different situations: some teachers are very hardworking, while others do not set such high standards for themselves – and we know this very well. Parents do not want to give their children tutoring, but very often they have to – and this is also a problem. We have many such problems. We will not solve them in any other way than through calm conversation. This conversation is necessary. Teachers complained when the last reform was carried out, when gymnasiums were abolished, that they were not consulted.
So let us sit at this round table and discuss what changes are needed in Polish education. At what pace and under what conditions are we able to raise salaries? There is no other way; we need to meet somewhere. It is usually said that we meet halfway – because that is what negotiations are about. The government will have to make some concessions, but teachers will also have to revise their demands a bit.
We need to establish a plan of action for the future, some roadmap for how to repair Polish education and our educational system. This is a matter of responsibility. Of course, the government bears this responsibility, but it is also the responsibility of the people in Polish education – school directors, teachers. It is our shared responsibility, and let us take it on together. But now I ask teachers once again: first and foremost, let us allow young people to calmly take their matura exams so that they can move on to adult life – this is a fundamental issue.
Once again, I thank you for this meeting. Thank you for agreeing to come here, for dedicating this afternoon to meet with me. I thank you all very much. I wish you that we can continue to develop calmly, as well as Poland has developed so far. We have good GDP growth, and I hope it will be sustained. Because it is this good GDP growth that allows us to fulfill various commitments we have made.
This is also – I admit – of course responsible policy, but it is necessary for us to conduct a policy of social solidarity. And this means at least an attempt at a relatively equal distribution of goods in society. Through the 500+ program, we support families raising children. I know it is reaching people – I am very pleased. I know it has already improved the living conditions of many families in our country.
I would like us to be able to pay out more various benefits supporting child-rearing, supporting people who find it harder to live, who have lower benefits – in short, who are struggling with life. Also the disabled. But for this, wise and consistent policy is needed.
Mr. Minister, I express my gratitude to you for the government conducting such a policy. That finally VAT has been taken back from thieves and goes to those who need it, namely ordinary people. We committed ourselves that such a policy would be pursued, and I thank you, Mr. Minister, for leading it. This is an extremely important matter. I believe that Poles see this.
Once again, I thank you for the meeting and wish you all the best.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Wielce Szanowny Panie Ministrze Spraw Wewnętrznych i Administracji, a zarazem Pośle Zachodniopomorski,
Wielce Szanowny Panie Wojewodo,
Wielce Szanowni Państwo Ministrowie,
Wielce Szanowny Panie Starosto,
Szanowni Państwo Burmistrzowie, Wójtowie, Radni, Przewodniczący,
Szanowni Państwo Dyrektorzy,
Szanowni Państwo Nauczyciele,
Wszyscy Przybyli Mieszkańcy Świdwina – i miasta, i powiatu,
Wielce Szanowni Państwo,
także Drodzy Goście!
Bardzo dziękuję, Panie Starosto, za to powitanie, za zorganizowanie tego spotkania, za zaproszenie do powiatu, do miasta i za bardzo ciekawe wprowadzenie. Za tę opowieść o powiecie, o ziemi i ludziach. I od razu mogę powiedzieć, że dziękuję Państwu za to, że jesteście tutaj, i za to, jacy jesteście.
Wiem, że przybyliście tutaj – czy to sami jako młodzi ludzie czy dzieci, czy przybyli tutaj Państwa rodzice, dziadkowie, a czasem pradziadkowie, w przypadku tych najmłodszych – z bardzo różnych stron. Bardzo często wyrwani, brutalnie pozbawieni domu, ojcowizny, ziemi, a w związku z tym także tych tak ważnych elementów materialnej tradycji i przeszłości. Że tutaj, na tej ziemi, Państwo – czy właśnie rodzice, dziadkowie, czy pradziadkowie – zaczynali od początku, bardzo często od zera.
Bardzo często ze straszliwym bagażem cierpienia wojennego, zesłania, głodu, powrotu, śmierci najbliższych – tego wszystkiego, co przyniosła II wojna światowa ludziom mieszkającym na Kresach II Rzeczypospolitej i po prostu wszystkim Polakom, całemu naszemu narodowi. Ale dziękuję, że przyjechaliście tutaj – do tej Polski, która się wtedy odradzała, choć nie była w pełni wolna i suwerenna, o czym wkrótce się przekonaliście. Wielu z Was nigdy się z tym nie pogodziło.
To m.in. także dzięki trudowi mieszkańców tej ziemi udało nam się 30 lat temu odzyskać pełną niepodległość i suwerenność – także dzięki Waszej niezłomnej postawie, dzięki ludziom Solidarności, dzięki wszystkim, którzy cierpieli, byli w konspiracji, walczyli. Także dzięki tym, którzy uczyli młodzież o tym, jaka naprawdę powinna być Polska i jaka jest jej prawdziwa historia, co to był Katyń i inne zdarzenia, które tak straszliwie naznaczyły nasz naród.
Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć . Pobierz zdjęcie
Dziękuję, że odbudowaliście miasto, że dzięki Wam, Waszej pracy ono wygląda, tak jak wygląda. I ta ziemia. Dziękuję za to, że mimo wszystkich trudów, także mimo dramatów, do których doprowadziła transformacja ustrojowa ostatnich 30 lat – myślę przede wszystkim o PGR-ach i ludziach, którzy w nich pracowali, a którzy w zasadzie z dnia na dzień zostali pozbawieni wszystkiego – że jednak się podnieśliście i że swoim trudem codziennej pracy podnosicie tę ziemię i powodujecie, że jest ona coraz piękniejsza i zasobniejsza.
Wiem, że bardzo często oznaczało to wyjazd za granicę. Chciałbym, żeby więcej nie trzeba było wyjeżdżać. Mogę Państwu tylko z całą mocą powiedzieć od siebie, że czynię ze swojej strony wszystko, co jest w mojej mocy, żeby w Polsce żyło się jak najlepiej – ogromnie mi na tym zależy.
Zawsze powtarzam, że przede wszystkim z tego – mam świadomość – będę rozliczany: z tego porównania, jak żyło się Polakom, moim rodakom, w momencie, gdy zostawałem Prezydentem, i jak się im będzie żyło w momencie, gdy będę prezydenturę kończył. Jak będzie wyglądała Polska, nasze miasta, miasteczka, wioski; jak będzie się gospodarowało rolnikom. Oczywiście, mam pełną jasność, że będę z tego rozliczany. Będę mógł spokojnie zakończyć swoją służbę, jeżeli będzie mi dane usłyszeć, że zwykłej polskiej rodzinie żyje się po prostu lepiej, bo przecież o to chodzi; że żyje się bezpieczniej.
Pan Starosta wspomniał o bazie lotniczej, którą mają Państwo w swoim mieście, i tej wielkiej – bo przecież prawie 70-letniej tradycji – obecności tutaj polskiego lotnictwa, 1 Skrzydła Lotnictwa Taktycznego, które tutaj dzisiaj bazuje i z tego lotniska startuje do swoich codziennych misji, codziennej służby. Panie Starosto, czynimy i będziemy czynili wszystko, by Państwo usłyszeli dźwięk innych silników. Mam nadzieję – samolotów piątej generacji. Niestety, bardzo drogich, ale najlepszych na świecie.
Takich, którymi polscy, rzeczywiście fenomenalnie wyszkoleni lotnicy będą mogli z pełną odpowiedzialnością i oddaniem bronić naszej ojczyzny, mając też świadomość, że czynią to na najlepszym sprzęcie i rzeczywiście umożliwia im to skuteczną służbę, walkę i trwanie na straży Rzeczypospolitej. Mam nadzieję, że tak się stanie, choć – jak Państwo wiedzą – potrzebne są na to ogromne nakłady. A potrzeby w ogóle są wielkie.
Wielkie są też potrzeby obszarów wiejskich. Bardzo dziękuję pani minister Halinie Szymańskiej, szefowej mojej Kancelarii, ponieważ wspólnie z aż 13 ministerstwami, z Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa i zwłaszcza z Ministerstwem Rolnictwa zorganizowała cykl konferencji przede wszystkim właśnie tutaj, w zachodniej Polsce, o przyszłości i perspektywach życia Polaków, którzy mieszkają na obszarach wiejskich. Bardzo dziękuję wszystkim ministerstwom, które wzięły w tym udział, i za wszystkie programy, które zostały przedstawione.
Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć . Pobierz zdjęcie
Chciałbym, aby perspektywy życia na obszarach wiejskich były coraz lepsze, byśmy skutecznie, dobrze wydawali pieniądze, które w najbliższych latach są i będą przeznaczane na drogi samorządowe. W tym roku to 6 mld, w przyszłym – 30 mld. Wierzę i mam nadzieję, że zostaną wydane w sposób efektywny i rzeczywiście przyniosą poprawę jakości dróg na obszarach wiejskich.
To także programy dożywiania – posiłków dla ludzi ubogich, seniorów, dzieci, na które jest wydawanych pół miliarda zł rocznie. To program adaptacji zawodowej osób niepełnosprawnych – 4,5 mld. I cały szereg innych programów, które są właśnie dedykowane na obszary wiejskie, by poprawić jakość życia na wsi, a zarazem zachęcić, by ze wsi nie odchodzono.
To także bardzo ważny element jednego z najważniejszych dla mnie generalnie programów, a mianowicie: równego rozwoju kraju. Chciałbym, aby cała Polska była w sposób równy rozwinięta. Żeby nie można było powiedzieć, że jakość życia w mieście jest o wiele lepsza niż jakość życia na wsi. To kwestia jakości dróg, internetu – a więc komunikacji, to także kwestia jakości służby, która jest sprawowana w mieście, w mniejszych miejscowościach, na obszarach wiejskich.
Tu podziękowanie dla pana ministra Joachima Brudzińskiego – wiem, że będzie budowany nowy komisariat powiatowy policji tutaj, w tym mieście. Bardzo za to dziękuję, Panie Ministrze. Dziękuję za realizację rzeczywiście planu modernizacyjnego policji, jej unowocześniania i przywracania tam, gdzie komisariaty zostały zlikwidowane. Dziękuję, że realizuje Pan ten plan nie tylko tutaj, u siebie, w zachodniopomorskim, ale cieszę się, że realizuje go Pan w całej Polsce – bo właśnie o to chodzi i taka jest Pańska misja. Dziękuję za jej dobrą realizację.
Wielokrotnie na moich spotkaniach w różnych rejonach Polski zwracano mi uwagę na kwestię emerytów. Cieszę się, że wczoraj mogłem podpisać ustawę, która przeznacza dla emerytów jednorazowe dodatkowe świadczenie 1100 zł brutto, 888 zł netto, czyli tyle Państwo dostaną do ręki. Przeznacza równo, co znaczy tyle, że dla tych, którzy mają emerytury najniższe procentowo, to świadczenie będzie największe, kwota będzie jednakowa dla każdego.
Mówiłem o tym już wczoraj i dzisiaj – przed chwilą w Białogardzie – ale powtórzę jeszcze raz: wiedzą Państwo, że niestety, nie wszyscy ludzie są uczciwi, zdarza się, że grasują oszuści, którzy rozmaicie wykorzystują osoby starsze, przede wszystkim okradając je czy oszukując w inny sposób. Nie trzeba w związku z tym dodatkowym świadczeniem składać żadnych podań, nie trzeba wypełniać żadnych wniosków. To świadczenie przyjdzie do Państwa, tak jak przychodzą emerytury czy renty. Przyjdzie do każdego, kto jest uprawniony do emerytury czy też renty na dzień 30 kwietnia tego roku.
Przyjdzie w taki sam sposób jak świadczenie emerytalne czy rentowe, nie trzeba nic dodatkowo robić, nigdzie chodzić, składać żadnych podań, wniosków, nic wypełniać. Nie trzeba w związku z tym nikogo dodatkowo w domu przyjmować. Więc gdyby ktoś przyszedł i mówił, że przyniósł jakieś wnioski w tej sprawie, to proszę wiedzieć, że jest to osoba, która mówi nieprawdę. Żeby nikt Państwa nie oszukał. Nic dodatkowo nie trzeba robić, pieniądze przyjdą, bo zostaną przesłane i stanie się to z urzędu. Po prostu je do Państwa wyślą czy też przyniesie je listonosz, jeżeli ktoś odbiera od listonosza. Ale to będzie zapewne ta sama osoba, co zawsze.
W związku z powyższym nic dodatkowo robić nie trzeba, nikogo dodatkowo w domu nie trzeba przyjmować, nikogo w związku z tym wpuszczać. Bardzo proszę, byście Państwo to zapamiętali i proszę to w miarę możliwości powtórzyć dziadkom, rodzicom, sąsiadom, komu Państwo mogą, żeby ostrzec przed ewentualnym niebezpieczeństwem jakiegoś oszustwa, bo wiedzą Państwo, że – niestety – licho nie śpi. Cieszę się, że te pieniądze będą, bo wierzę, że zwłaszcza tym, którzy mają najskromniejsze emerytury i renty, po prostu pomogą załatwić zwykłe życiowe potrzeby.
Chciałem też podziękować za to, że obchodzili Państwo i obchodzicie nadal – organizując różnego rodzaju uroczystości i dodatkowe zajęcia – stulecie odzyskania przez Polskę niepodległości. Wiem, że wtedy Państwa rodziny tutaj nie mieszkały, ale cieszę się, że wspominacie bohaterów tamtych dni, tych, którzy walczyli w Legionach, bronili Polski w 1920 roku – dziękuję, że o nich pamiętacie.
Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć . Pobierz zdjęcie
Dziękuję nauczycielom, bo wiem, że w wielu szkołach odbyły się specjalnie z tego tytułu uroczystości, dodatkowe lekcje czy lekcje tematyczne. Jestem za to ogromnie wdzięczny, to jest właśnie budowanie postaw patriotycznych. Musimy naszej młodzieży opowiadać o naszej dumnej historii i bohaterach, których mieliśmy i którzy walczyli, by Polska mogła wrócić na mapę, byśmy żyli w wolnym, niepodległym kraju. Byli tacy, którzy za to ginęli. To dzisiaj nasze wielkie dobro, które musimy szanować.
Są na tym naszym dzisiejszym spotkaniu także Państwo nauczyciele. Chcę powiedzieć jedno: wspieram ich, ponieważ uważam, że ich oczekiwania co do tego, by wzrosły wynagrodzenia w oświacie – przede wszystkim tyczy się to nauczycieli mieszkających w miastach, zwłaszcza w dużych aglomeracjach miejskich – są uzasadnione. Nauczyciele nie zarabiają dużych pieniędzy, a wykonują bardzo odpowiedzialną pracę.
Ale mam do nauczycieli ogromną prośbę i apel: proszę sklasyfikować młodzież i zrobić matury. Tak żeby młodzi nie musieli się denerwować i żeby mogli je spokojnie zdać, żeby mogli być spokojni ich rodzice – to fundamentalna sprawa. Jest to przecież także związane z etosem i etyką zawodu – czy służby – nauczycielskiej. Uczyli Państwo tę młodzież przez lata, przygotowywaliście do matury. Chciałbym, aby mogli ją normalnie zdać, i o to Państwa bardzo proszę w imieniu tych młodych ludzi i ich rodziców.
Sam przeżywałem kilka lat temu maturę mojej córki i wiem, co to oznacza. Bardzo gorąco o to proszę. Proszę o wyrozumiałość. Wiem, że sytuacja jest trudna, są emocje, napięcie. Sprzyjam Państwu, ale emocjami niczego nie załatwimy, trzeba spokojnie usiąść do stołu i negocjować do skutku. Nie mówię, że mają Państwo natychmiast przerwać strajk – to Państwa decyzja – ale proszę, by Państwo byli gotowi do rozmów.
Dzisiaj już powiedziałem, że może formuła okrągłego stołu na Stadionie Narodowym – choć trzeba wiedzieć, że są tam sale konferencyjne, w których można przeprowadzać takie spotkania, to nie jest tylko boisko piłkarskie, to po prostu obiekt, gdzie można prowadzić konferencje, przecież tam odbywał się także szczyt NATO, który miał miejsce w Warszawie w 2016 roku, odbywa się tam bardzo wiele konferencji i spotkań – do której podobno zgłosiło się, jak powiedziała dzisiaj pani minister Kopcińska, 900 osób, jest formułą, w której trudno się rozmawia, trudno jest negocjować.
Zgłosiła się do mnie przewodnicząca Rady Dialogu Społecznego z propozycją, by ten okrągły stół prowadzić w ramach rozszerzonej Rady Dialogu Społecznego. Jako że jestem jakby patronem Rady Dialogu Społecznego – ta Rada spotyka się przynajmniej raz do roku w Pałacu Prezydenckim – oczywiście zgodziłem się na propozycję pani przewodniczącej Gardias. I jestem nadal otwarty na to, by udostępnić któryś z wybranych przez Radę obiektów prezydenckich, aby posiedzenie rozszerzonej Rady dyskutujące na temat oświaty – w formule rząd-związki zawodowe-pracodawcy – mogło tam się odbyć.
Uważam, że jest to formuła, w której można rozmawiać o przyszłości polskiej oświaty. Ta przyszłość jest trudna, jeżeli niczego nie zmienimy. Wiedzą Państwo, jak wiele jest problemów. Fakty są takie, że żaden rząd do tej pory na poważnie się z nimi nie zmierzył: z malejącą dzietnością, czyli ze spadającym wskaźnikiem demograficznym; z tym, że dzisiaj w niektórych obszarach wiejskich mamy w szkołach klasy, w których jest po siedmiu uczniów; z takim problemem, że wiele szkół z kolei w miastach jest absolutnie przepełnionych, jeżeli chodzi o liczbę uczniów w klasach. To są realne problemy.
Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć . Pobierz zdjęcie
Trzeba się zmierzyć też z tym, że nauczyciele oczekują wzrostu wynagrodzeń. Bo o ile w obszarze wiejskim ponad 3 tys. zł dla nauczyciela dyplomowanego to nie są małe pieniądze – chyba każdy powie, że na wsi jest to dobry zarobek, gdzie w dodatku choćby koszty mieszkania są niższe. O tyle w wielkim mieście – Warszawie, Poznaniu, Krakowie, Szczecinie – to nie jest wysoka pensja. Tam nauczyciel albo ma korepetycje – jak doskonale wszyscy Państwo wiedzą – albo ma drugi etat, czyli pracuje w drugiej szkole, gdzie musi zarobić drugie tyle, by móc utrzymać rodzinę. Jeżeli zaś mamy do czynienia z małżeństwem nauczycielskim, to wtedy naprawdę bardzo muszą się sprężać, by się utrzymać. I to jest rzeczywiście realny problem.
I mamy też bardzo różnie: bo niektórzy nauczyciele są bardzo pracowici, a inni nie stawiają sobie tak wysokich wymagań – i to też doskonale wiemy. Rodzice wcale nie chcieliby dawać dzieciom korepetycji, a bardzo często muszą – i to też jest problem. Mamy tych problemów bardzo wiele. Nie załatwimy ich inaczej niż poprzez spokojną rozmowę. Ta rozmowa jest potrzebna. Nauczyciele narzekali, gdy była przeprowadzana ostatnia reforma, gdy likwidowane były gimnazja, że nie rozmawiano z nimi.
No to siądźmy przy tym okrągłym stole i dyskutujmy, jakie zmiany są potrzebne polskiej oświacie. W jakim tempie i na jakich warunkach jesteśmy w stanie podnieść wynagrodzenia. Nie ma innego wyjścia, tylko trzeba się spotkać w którymś miejscu. Zazwyczaj mówi się, że spotykamy się w połowie drogi – no bo na tym polegają negocjacje. Rząd będzie musiał trochę ustąpić, ale i nauczyciele będą musieli trochę zweryfikować swoje żądania.
Trzeba ustalić plan działania na przyszłość, jakąś mapę drogową tego, jak doprowadzić do naprawy polskiej oświaty i naszego systemu edukacyjnego. To kwestia odpowiedzialności. Oczywiście, że tę odpowiedzialność ponosi rząd, ale jest to także odpowiedzialność ludzi polskiej oświaty – dyrektorów szkół, nauczycieli. Jest to nasza wspólna odpowiedzialność i wspólnie ją podejmijmy. Ale teraz jeszcze raz proszę nauczycieli: przede wszystkim pozwólmy młodym spokojnie zdać maturę, żeby mogli dalej iść w dorosłe życie – to sprawa podstawowa.
Jeszcze raz dziękuję za to spotkanie. Dziękuję, że zechcieli Państwo na nie przyjść, poświęcić to popołudnie, by się ze mną spotkać. Bardzo wszystkim dziękuję. Życzę Państwu, byśmy mogli nadal spokojnie się rozwijać, tak dobrze jak do tej pory Polska się rozwija. Mamy dobry wzrost PKB i mam nadzieję, że on się utrzyma. Bo to właśnie ten dobry wzrost PKB pozwala realizować różne zobowiązania, które podjęliśmy.
To także – przyznaję – oczywiście odpowiedzialna polityka, ale ona jest konieczna, byśmy mogli prowadzić politykę solidaryzmu społecznego. A to oznacza przynajmniej próbę w miarę jednakowego, równego dzielenia dóbr w społeczeństwie. Poprzez program 500+ wspieramy rodziny wychowujące dzieci. Wiem, że on dociera – cieszę się bardzo. Wiem, że już poprawił byt wielu rodzin w naszym kraju.
Chciałbym, abyśmy mogli wypłacać więcej różnego rodzaju świadczeń wspierających wychowanie dzieci, wspierających ludzi, którym trudniej się żyje, którzy mają niższe świadczenia – krótko mówiąc – zmagają się z życiem. Także niepełnosprawnych. Ale do tego potrzebna jest mądra i konsekwentna polityka.
Panie Ministrze, na Pańskie ręce składam podziękowanie za to, że rząd taką właśnie politykę prowadzi. Że wreszcie VAT został odebrany złodziejom i trafia do tych, którym jest potrzebny, czyli do zwykłych ludzi. Zobowiązywaliśmy się, że taka polityka będzie prowadzona, i dziękuję, Panie Ministrze, że ją prowadzimy. To niesłychanie ważna sprawa. Wierzę, że Polacy to widzą.
Jeszcze raz Państwu dziękuję za spotkanie i życzę wszystkiego dobrego.