- Context
- Duda addressed local government officials and elected representatives on Local Government Day in Poland on 25 May 2018, honoring their public service.
- Main themes
- Local government in Poland, subsidiarity principle, decentralization of power, public service and civic responsibility, post-1989 Polish sovereignty, local elections 2018, community and regional governance, service to society, history of Polish local government revival
- Duration
- ~17 min
- Words
- 2,028
- Sentences
- 83
- Readability
- 52
- Grade
- 11.8
- Syntax
- 3.15
- Vocabulary
- 1.90
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other83 sentences in 24 paragraphs
Dear Ladies and Gentlemen Ministers,
Dear Mr. Chairman, esteemed Chairpersons, esteemed Marshals, County Leaders, Presidents, Mayors, Village Heads, esteemed Councilors, all distinguished guests gathered here!
I congratulate you on the state honors you have just received and once again thank you from the bottom of my heart for your ongoing service to the Polish state, to local government, but above all for the society of the Republic, for your regional and local communities.
Local government – as we know well from the definition, even from the statutory one – is, on one hand, a defined area, a certain territory, but also the people who inhabit that territory. So, one could say that the territory has a functional character in this context, and the true subject of the service of local government officials is simply their fellow citizens, the co-inhabitants of that very area in some way designated; whether we are talking about a voivodeship, a county, a city, or a commune. This is precisely the essence: service to society.
This is what you once undertook; this is what you continue to undertake. This year, you will also be taking on this responsibility in many cases, considering that for local government in Poland, this is an election year ‒ in the autumn, we will have elections for local government units, elections for their authorities. And those of you who decide to participate in these elections will once again declare your readiness to serve for the next term to your fellow inhabitants, to your regional and local community.
I thank you very much for your service so far and for – in a sense – the courage to serve. Because it is also true that one must not only have a calling for this service, but one must also have the courage to do it – because we all know that it is a very serious challenge associated with many difficulties. A challenge that – to put it briefly – may not succeed. And then we bear this primarily social responsibility, especially at the level of local government units, in those places where – as they say – “everyone knows everyone.” And then this responsibility is all the greater because it is personal, and in essence, it is also a family responsibility. You know what I am talking about. Thank you very much for that.
Ladies and gentlemen, local government in Poland was reborn along with the rebirth of a free, independent, and truly sovereign Poland. Because Poland existed after World War II, it was reborn in terms of statehood, but as for its sovereignty and independence, I think no one doubts that we did not truly have them until the early 1990s. And then Poland indeed began to – in this independent, sovereign sense – be reborn. Today we can say that it is indeed independent, we can confidently say that it is sovereign. This process lasted, the Red Army left our lands – it was a visible sign of regaining sovereignty, independence.
But, most importantly, looking today, from the perspective of your holiday – the holiday of local government – it was precisely then that local government began to be reborn. Am I right? I have no doubt that it was one of the best things that happened after 1989. It was the re-establishment, the rebuilding of local government. It was the transfer of a significant part of public affairs – those close to the ordinary person – into the hands of the community, truly in a very strong sense of the word. That is how it happened and that is how it is happening.
And it is very good that power is exercised at the local and regional level. Power independent of that exercised as central power – whether it is the power of the President of the Republic, the government in the sense of executive power, or the legislative power exercised by the Polish parliament, by the Sejm and the Senate. That is very good. Why? You know perfectly well that one of the fundamental principles is the principle of subsidiarity. This is today a principle that arises from our Constitution, but it is also a principle essentially inscribed – although not expressly – in local government laws, but above all it is also a European principle.
What does it say? In the simplest terms: public affairs should be handled by society itself, as close as possible, and in essence, they should be handled by it for as long as possible – due to their nature. When it comes to matters that people at the lowest level can no longer handle themselves, they should be handled by representative bodies at the lowest possible level – again: as close to society as possible. Those that cannot be handled in this way should be handled at a slightly higher level, and so on. Up to those matters of the most general, nationwide character, which should be handled by the central administration.
This is precisely the essence of the system of today’s modern state, and in this system, it is obvious that there must be decentralization of power, which means that it is also exercised by representatives of society at the local level – first, second, and regional levels. Thank you for fulfilling this function.
Is our system well arranged? Ladies and gentlemen, it is the same everywhere – this is not just a matter for our country; we are indeed experiencing this rebuilt local government not for very long compared to what we are dealing with in Western Europe. One could say that we are only building our system of local government. It is already, one could say, established, but is it perfect? Of course, it is not perfect.
And that is why just a moment ago I thanked and I am very grateful that here, within the Chancellery of the President, there is a team composed primarily of representatives of local government units and representatives of associations of local government units, which discusses local government law in its current form and points out the problems that exist and that can be solved through legal changes, systemic changes.
This discussion is ongoing, changes are being developed also with the participation of the government side – I am looking here at Mr. Minister Paweł Szefernaker, who was a minister in the Chancellery of the Prime Minister, but today is the Deputy Minister of the Interior and Administration, and despite his young age, he already has local government experience, as he was a councilor in the West Pomeranian Voivodeship Assembly ‒ I know because I once helped him in his campaign. And that is a very important experience. One could say that each of you is an experienced local government official.
I also dealt with local government; I was a councilor, but I would not call myself an experienced local government official. I can say that I am experienced in teaching about local government. At the university, in the subject I taught, exercises with students in administrative law, local government occupied a very significant position – one could say it constituted half of the lectures. But still, theoretical knowledge is one thing, and practical knowledge, which I encountered while being a councilor, is another – and it was a very interesting experience for me. Indeed, to be a local government official – as they say – in full measure, one must be an experienced local government official, meaning one must go through a bit in local government, experience a bit, to know how to best fulfill this mission of serving society.
Ladies and gentlemen, I do not hide that I am speaking to you today here, in the courtyard of the gardens of the Presidential Palace, about these local government matters not only because it is a beautiful holiday of local government and I had the honor and pleasure to award you, who are acting within local government units ‒ not only as representatives elected in general elections but also as local government officials; not only to say that I congratulate you, I wish you all the best for the future, that I am rooting for you regarding the elections.
But above all, I want to ask you for some reflection on what has been done so far. Because a year ago, I ambitiously took up the topic of the Constitution of the Republic, saying: Poland, after more than 25 years ‒ since 1990 we now have 28 years, but after more than 20 years since 1997, since we have the Constitution of this new, renewed Republic – needs a new Constitution, and certainly a debate on what has been done so far, discussion and reflection are needed. And I ask you for this reflection – both from the nationwide perspective but also from the one that concerns you the most and that you know best, namely from the level of local government units, this structural part of our Republic.
What could be improved? What should be included about local government in the Polish Constitution? What should be guaranteed in it, and what should be left open? What should be written expressly, and what can be left to lower regulations, and thus also easier to change? Because, after all, the essence is that the Constitution, due to the required majority for making changes to it, is – of course – the strongest legal guarantee that exists in a given state. I would like you to discuss this this year.
I ask you to also engage in the idea of a referendum, which I proposed and definitely want to implement. I would like my compatriots to express their opinions on these topics. How do they want the Polish system to look in the future? Primarily not even for us – for our children, grandchildren. Because I assume that just as the Constitution of May 3 anticipated – to which we all so often refer as the most historical and significant document over the centuries – verification and reflection on the Constitution can be done every 20-25 years. It is little – it is even indicated.
And I think that especially in our situation, when the year 1989, 1990, and the following years changed so much – so many new experiences that we did not have. Our fathers, grandfathers had them, but not our generations. We experienced it ourselves; it all – as they say – came out in the wash. Of course, in relation to certain patterns that functioned earlier. But we all know that the world is changing, needs and realities are different, the world itself is different ‒ and we must adapt to this so that we do not operate on rigid, outdated structures.
We want to build a modern state. That is why I ask for support in this regard, because I have this great ambition – I would like Poland to be a modern state, to have good, modern systemic solutions, to have elements that are proven, tried, and that we can be sure will function well with good will.
Therefore, I ask you to engage in this debate and in the work that will be carried out. I believe that they will lead us to an even better Poland than the one we have today in terms of the efficiency of its operation, the efficiency of the functioning of the authorities of the Republic – starting from the central level to the power exercised by village heads.
Ladies and gentlemen, once again thanking you for your presence at the Presidential Palace, once again congratulating the honored. I extend to you my warmest wishes for another year of Polish local government activity, for this election year, which for many of you is a year of another challenge. Please remember that here, in the Presidential Palace, there is a person who wishes well for Polish local government, who respects Polish local government and all those who treat their work in local government as a service to others, to society, as – to put it grandly – a service to God and Poland.
Once again, thank you and congratulations.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Szanowne Panie i Szanowni Panowie Ministrowie,
Szanowny Panie Przewodniczący, Szanowni Państwo Przewodniczący, Szanowni Państwo Marszałkowie, Starostowie, Prezydenci, Burmistrzowie, Wójtowie, Szanowni Państwo Radni, Wszyscy Dostojni Zgromadzeni Goście!
Gratuluję odebranych przed chwilą odznaczeń państwowych i jeszcze raz z całego serca dziękuję za tę dotychczasową działalność dla państwa polskiego, dla samorządu, ale przede wszystkim dla społeczeństwa Rzeczypospolitej, dla Państwa społeczności regionalnych, lokalnych.
Samorząd – jak doskonale wiemy z definicji chociażby ustawowej – to z jednej strony określony obszar, pewne terytorium, ale także zamieszkali na tym terytorium ludzie. Można więc powiedzieć, że terytorium ma w tym ujęciu charakter funkcjonalny, a prawdziwym podmiotem służby samorządowców są po prostu ich współobywatele, współmieszkańcy tego właśnie obszaru w jakiś sposób wyznaczonego; czy to mówimy o województwie, czy o powiecie, mieście, czy o gminie. To jest właśnie istota: służba społeczeństwu.
To jest to, czego Państwo się kiedyś podjęli; to jest to, czego cały czas się podejmujecie. W tym roku też będziecie podejmowali się zapewne w wielu przypadkach, biorąc pod uwagę, że dla samorządu terytorialnego w Polsce jest to rok wyborczy ‒ jesienią będziemy mieli wybory do jednostek samorządu terytorialnego, wybory ich władz. I ci z Państwa, którzy zdecydują się wziąć udział w tych wyborach, po raz kolejny będą deklarowali swoją gotowość do służby przez następny okres kadencji właśnie swoim współmieszkańcom, swojej społeczności regionalnej, lokalnej.
Bardzo Państwu za tę dotychczasową służbę dziękuję i za – w jakimś sensie – odwagę służenia. Bo to jest też tak, że trzeba mieć nie tylko powołanie do tej służby, ale trzeba mieć jeszcze do niej odwagę – bo wszyscy wiemy, że jest to bardzo poważne wyzwanie związane z wieloma trudnościami. Wyzwanie, które – krótko mówiąc – może się nie udać. I wtedy to my ponosimy tę przede wszystkim społeczną odpowiedzialność, zwłaszcza na poziomie jednostek samorządu terytorialnego, w tych miejscach, gdzie – jak to mówią – „u nas każdy każdego zna”. I wtedy ta odpowiedzialność jest tym większa, bo jest ona osobista, a w gruncie rzeczy jest to także odpowiedzialność rodziny. Państwo wiedzą, o czym mówię. Bardzo za to dziękuję.
Proszę Państwa, samorząd w Polsce odrodził się wraz z odradzającą się wolną, niepodległą i rzeczywiście suwerenną Polską. Bo Polska istniała po II wojnie światowej, odrodziła się w sensie państwowości, ale co do jej suwerenności i niepodległości to chyba nikt nie ma wątpliwości, że ich tak naprawdę nie mieliśmy aż do początku lat 90. I wtedy Polska rzeczywiście zaczęła się ‒ w tym znaczeniu niepodległym, suwerennym ‒ odradzać. Dziś możemy mówić, że jest rzeczywiście niepodległa, możemy spokojnie mówić, że jest suwerenna. Ten proces trwał, Armia Radziecka opuszczała nasze ziemie – był to widomy znak odzyskiwania suwerenności, niepodległości.
Ale, co najważniejsze, patrząc dziś, z punktu widzenia Waszego święta – święta samorządu terytorialnego – właśnie wtedy zaczął się odradzać samorząd terytorialny. Czy dobrze? Nie mam żadnych wątpliwości, że była to jedna z lepszych rzeczy, jakie wydarzyły się po 1989 roku. To było odtworzenie, odbudowanie samorządu terytorialnego. To było oddanie istotnej części spraw publicznych ‒ tych bliskich zwykłemu człowiekowi ‒ w ręce społeczne, rzeczywiście w bardzo silnym tego słowa rozumieniu. Tak się stało i tak się dzieje.
I bardzo dobrze, że władza sprawowana jest na szczeblu lokalnym, regionalnym. Władza niezależna od tej, która realizowana jest jako władza centralna – czy to władza Prezydenta Rzeczypospolitej, rządu w sensie władzy wykonawczej, czy władzy ustawodawczej realizowanej przez polski parlament, przez Sejm i Senat. To bardzo dobrze. Dlaczego? Doskonale Państwo wiedzą, że jedną z naczelnych zasad jest zasada subsydiarności. To dzisiaj zasada, która wynika z naszej Konstytucji, ale jest to zasada w gruncie rzeczy wpisana także ‒ choć nie expressis verbis – w ustawy samorządowe, ale przede wszystkim jest to też zasada europejska.
Co ona mówi? W najprostszym ujęciu: sprawy publiczne powinny być załatwiane przez samo społeczeństwo, jak najbliżej, a w gruncie rzeczy powinny być przez nie załatwiane tak długo, jak to jest możliwe – z uwagi na ich charakter. W momencie, gdy są to takie sprawy, których ludzie na tym najniższym poziomie nie są już w stanie sami załatwić, powinny być one załatwiane przez organa przedstawicielskie na możliwie jak najniższym poziomie – znów: jak najbliżej społeczeństwa. Te, których nie da się w ten sposób załatwić, powinny być załatwiane na nieco wyższym poziomie, itd. Aż do tych spraw o charakterze najbardziej ogólnym, ogólnopaństwowym, które powinny być załatwiane przez administrację centralną.
To jest właśnie istota ustroju dzisiejszego nowoczesnego państwa i w tym ustroju jest kwestią oczywistą, że musi występować decentralizacja władzy polegająca na tym, że sprawują ją także przedstawiciele społeczeństwa właśnie na poziomie lokalnym – pierwszym, drugim i poziomie regionalnym. Dziękuję Państwu, że tę funkcję wykonujecie.
Czy u nas ten ustrój jest ułożony dobrze? Proszę Państwa, wszędzie jest tak – to nie jest tylko kwestia naszego kraju, my faktycznie tej odbudowanej samorządności doświadczamy nie tak bardzo długo w porównaniu z tym, z czym mamy do czynienia na zachodzie Europy. Można powiedzieć, że dopiero budujemy nasz system samorządu terytorialnego. On już jest, można powiedzieć, okrzepły, ale czy jest doskonały? Oczywiście nie jest doskonały.
I dlatego przed chwilą dziękowałem i bardzo dziękuję za to, że tutaj, w ramach Kancelarii Prezydenta, jest zespół złożony przede wszystkim właśnie z przedstawicieli jednostek samorządu terytorialnego i przedstawicieli zrzeszeń jednostek samorządu terytorialnego, który dyskutuje nad prawem samorządu terytorialnego w tej postaci, w której ono jest, i wskazuje te problemy, które są, a które mogą być rozwiązane poprzez zmiany prawne, zmiany o charakterze systemowym.
Ta dyskusja trwa, zmiany są wypracowywane także przy współudziale strony rządowej – patrzę tutaj na pana ministra Pawła Szefernakera, który był ministrem w Kancelarii Premiera, ale dzisiaj jest wiceministrem spraw wewnętrznych i administracji, a mimo młodego wieku ma już też doświadczenie samorządowe, bo był radnym Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego ‒ wiem, bo sam mu kiedyś pomagałem w kampanii. I to jest bardzo ważne doświadczenie. O każdym z Państwa można powiedzieć, że jest doświadczonym samorządowcem.
Też miałem do czynienia z samorządem terytorialnym, byłem radnym, ale nie nazwałbym siebie doświadczonym samorządowcem. Mogę powiedzieć tyle, że jestem doświadczony w uczeniu o samorządzie terytorialnym. Na uczelni w zakresie przedmiotu, z którego prowadziłem zajęcia, ćwiczenia ze studentami z prawa administracyjnego, samorząd terytorialny zajmował bardzo istotną pozycję – można powiedzieć, że stanowił połowę wykładów. Ale jednak wiedza teoretyczna to jedno, a wiedza praktyczna, z którą zetknąłem się, będąc radnym, to drugie – i było to dla mnie bardzo ciekawe doświadczenie. Rzeczywiście, żeby być samorządowcem – jak to mówią – pełną gębą, trzeba być samorządowcem doświadczonym, tzn. trzeba trochę w samorządzie przejść, trochę doświadczyć, żeby wiedzieć, w jaki sposób rzeczywiście najlepiej tę misję służenia społeczeństwu realizować.
Proszę Państwa, nie ukrywam, że mówię do Państwa dzisiaj tutaj, na dziedzińcu w ogrodach Pałacu Prezydenckiego, o tych sprawach samorządowych nie tylko z tej przyczyny, że jest to piękne święto samorządu i miałem zaszczyt i przyjemność odznaczyć Państwa, którzy właśnie działają w ramach jednostek samorządu terytorialnego ‒ nie tylko jako przedstawiciele wybrani w powszechnych wyborach, ale także jako urzędnicy samorządowi; nie tylko po to, by powiedzieć, że gratuluję, składam najlepsze życzenia na przyszłość, że trzymam za Państwa kciuki, jeżeli chodzi o wybory.
Ale przede wszystkim dlatego, żeby poprosić Państwa także o pewną refleksję nad tym, co do tej pory. Bo rok temu ambitnie podjąłem temat Konstytucji Rzeczypospolitej, mówiąc: Polsce po ponad 25 latach ‒ od 1990 roku mamy już teraz 28 lat, ale po ponad 20 latach od 1997 roku, odkąd mamy Konstytucję tej nowej, odnowionej Rzeczypospolitej – potrzebna jest nowa Konstytucja, a na pewno potrzebna jest debata nad tym, co do tej pory, potrzebne są dyskusja i refleksja. I o tę refleksję Państwa proszę – i z poziomu ogólnopaństwowego, ale także właśnie tego, który najbardziej Państwa dotyczy i który najlepiej znacie, czyli z poziomu jednostek samorządu terytorialnego, tej części ustrojowej naszej Rzeczypospolitej.
Co można by poprawić? Co powinno być na temat samorządu w polskiej Konstytucji? Co powinno być w niej zagwarantowane, a co otwarte? Co powinno być zapisane expressis verbis, a co można zostawić do regulacji niższej, a zatem w efekcie także i łatwiej zmienialnej? Bo przecież w gruncie rzeczy chodzi o to, że Konstytucja poprzez wymaganą większość do dokonania w niej zmian jest – rzecz jasna – najsilniejszą gwarancją prawną, jaka występuje w danym państwie. Chciałbym, byście Państwo w tym roku o tym rozmawiali.
Proszę, żeby włączyli się Państwo również w ideę referendum, którą zaproponowałem i zdecydowanie chcę zrealizować. Chciałbym, żeby na te tematy wypowiedzieli się moi rodacy. Jak chcą, żeby polski ustrój na przyszłość wyglądał? Przede wszystkim nawet nie dla nas – dla naszych dzieci, wnuków. Bo zakładam, że tak jak przewidywała Konstytucja 3 maja – do której wszyscy tak często odwołujemy się jako tego najbardziej historycznego i najbardziej znaczącego na przestrzeni stuleci dokumentu – weryfikacji i refleksji nad Konstytucją można dokonać co 20-25 lat. Mało – jest to nawet wskazane.
A myślę, że zwłaszcza w naszej sytuacji, gdy ten 1989 rok, 1990 i późniejsze lata tak wiele zmieniły – tak wiele nowych doświadczeń, których przecież nie mieliśmy. Mieli je ojcowie, dziadkowie, ale nie nasze pokolenia. Myśmy tego doświadczali na sobie, to wszystko – jak się mówi – wychodziło w praniu. Oczywiście w odniesieniu do pewnych wzorców, które wcześniej funkcjonowały. Ale wszyscy wiemy, że świat się zmienia, potrzeby i realia są inne, sam świat jest inny ‒ i musimy się do tego dostosować, tak żebyśmy nie działali na skostniałych, przestarzałych strukturach.
Chcemy budować nowoczesne państwo. Dlatego proszę o wsparcie w tym zakresie, bo ja mam tę wielką ambicję – chciałbym, żeby Polska była właśnie nowoczesnym państwem, żeby miała dobre, nowoczesne rozwiązania ustrojowe, żeby to były elementy, które są sprawdzone, wypróbowane, co do których możemy mieć pewność, że przy dobrej woli powinny dobrze funkcjonować.
Dlatego proszę Państwa o włączenie się w tę debatę i w prace, które będą realizowane. Wierzę, że doprowadzą nas one do jeszcze lepszej Polski niż ta, którą mamy dzisiaj w znaczeniu sprawności jej działania, sprawności funkcjonowania władz Rzeczypospolitej – poczynając od szczebla centralnego, a skończywszy na władzy realizowanej przez sołtysów.
Proszę Państwa, jeszcze raz dziękując za obecność w Pałacu Prezydenckim, jeszcze raz gratulując odznaczonym. Składam Państwu najserdeczniejsze życzenia na kolejny rok działania polskiego samorządu, na ten rok wyborczy, który dla wielu z Państwa jest rokiem kolejnego wyzwania. Proszę, byście pamiętali, że tutaj, w Pałacu Prezydenckim, jest człowiek, który dobrze życzy polskiemu samorządowi terytorialnemu, który szanuje polski samorząd terytorialny i wszystkich tych, którzy traktują swoją pracę w samorządzie terytorialnym jako służbę bliźnim, społeczeństwu, jako – górnolotnie mówiąc – służbę Bogu i Polsce.
Jeszcze raz Państwu dziękuję i gratuluję.
