- Context
- Duda addressed residents of Śrem during an official visit in May 2018, marking the 20th anniversary of the Garrison Parish and Poland's independence centenary.
- Main themes
- History of Śrem, Polish identity and patriotism, organic work and Wielkopolska prosperity, Greater Poland Uprising, World War II executions and Nazi occupation, Prussian partition and Germanization resistance, Father Piotr Wawrzyniak, centenary of Polish independence, local heroes and community building
- Duration
- ~10 min
- Words
- 1,141
- Sentences
- 52
- Readability
- 47
- Grade
- 11.7
- Syntax
- 3.07
- Vocabulary
- 2.46
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other52 sentences in 19 paragraphs
Esteemed Members of Parliament, Senators,
Honorable Governor,
Honorable County Starost along with Representatives of the County Council,
Honorable Mayor along with Representatives of the City Council,
Esteemed Ladies and Gentlemen,
All Residents of Śrem and the surrounding areas – Wielkopolans!
Thank you very much. It is I, ladies and gentlemen, who am proud and very grateful that you have chosen to dedicate this afternoon to meet with me and that we can gather in your wonderful Śrem market square. In the square, which carries a great, incredible tradition and history of this city, older than the city from which I come. Śrem was indeed established in 1253, while Kraków in 1257 – so however you look at it, four years later. I always look with trepidation at cities that are older than mine.
But in reality, the history of Śrem is much longer. It is an extremely important strategic place – significant in the history of the Piast state, as well as before the Piasts, because urban settlements have existed here for thousands of years. But the first mention of Śrem along with its name dates back to 1136 – the bull of Pope Innocent II, the so-called "Golden Bull," where the name of your city appears. So it is a great and long history of wonderful people, and above all, a great and long history of Poles, Poland, and Polishness, which has always been here – regardless of the upheavals of history, regardless of whether Poland was on the map or not.
Perhaps that is why I began my visit here by laying wreaths at the plaques: one commemorating the students, graduates, and lecturers of the Infantry Non-Commissioned Officers School for Minors No. 2, but above all also the plaque commemorating the prominent residents of your city who were executed at the very beginning of World War II in October 1939 – shot here, in the market square, and in the old shooting range.
Why executed? Probably precisely because the Germans, the Nazis, decided to eliminate those who so effectively organized social life here, developed your city and urban community, built patriotic attitudes, which were so incredibly important for Poland, for the Second Polish Republic – the executions were meant to facilitate the occupation here and another attempt to Germanize the population. An attempt that had previously failed for over a hundred years – during the years of Prussian partition. In the most difficult moments, two-thirds of the population of this city were Poles. Here, Germanization did not succeed, precisely thanks in part to the activities of Father Piotr Wawrzyniak, thanks to the work of Professor Heliodor Święcicki – a doctor, but above all one of the founders of the University of Poznań. It did not succeed.
And freedom also came thanks to the organic work that they carried out here – what is so characteristic of you, Wielkopolans: that from all difficulties you know how to draw positive conclusions and build, build, build again. It is this element that ensures Wielkopolska's prosperity, wealth, and that it is one of the most affluent and best-developing regions of our country. It is and – one could say – has essentially always been. And I am convinced that it always will be.
However, Father Piotr Wawrzyniak cared not only for organic work here, in Wielkopolska, then under Prussian partition. But it must be said clearly and distinctly: he cared for Poland and Polishness. Because I do not know if all of you are aware, but he was the founder of the Zakopane Księżówka – a holiday home for Polish priests from all over our country, including from all partitions, established in 1910 so that there would be a place for priests to meet – and what did they talk about together? About how to build attitudes – that is, how to carry out organic work. So he carried it not only here, in Wielkopolska, but tried to spread it throughout Poland.
And what is Śrem and its residents like? Dear friends, the best testimony to this is what happened during the Greater Poland Uprising – when the Prussians from the local garrison learned that an 800-strong unit formed in Śrem was preparing to attack, they surrendered essentially without a fight. And this elite unit composed of your great-grandfathers and grandfathers then fought for the liberation of Leszno, Rawicz, Zbąszyń. This is a city of heroes – I do not hesitate to say that. Śrem is a city of independence heroes!
Thank you for today's conference, which took place here on the occasion of the 20th anniversary of the Garrison Parish. But let us speak plainly: this has become what I appeal for in various places in our country, already several times here in Wielkopolska. Organic work – conversation, discussion, lectures, talks about yesterday and today in the centenary of Poland regaining independence. Thank you for that – I also thank the Mayor, who had one of the lectures – for speaking about the contribution of Wielkopolans, but also the residents of Śrem, to independence, liberation, to building the Second Polish Republic, and earlier to the aforementioned organic work.
One could say that you are continuously carrying it out here, which is why Wielkopolska – and above all your city – is developing so remarkably. I am immensely grateful to you for this – for the work that you carry out every day today for a free, independent, and increasingly prosperous Republic thanks to your thought, your effort. I am immensely grateful for that. And I want to emphasize that I am very happy that I can visit another county right here in Wielkopolska in the centenary of Poland regaining independence and say this "thank you," because it is incredibly important here. Here, where that great, wonderful victorious uprising took place, the centenary of which we will also celebrate this year in December.
I am immensely grateful that you chose to come to this meeting and listen to my words. I wanted to wish you, precisely in the year of the centenary of regaining independence, that you may have prosperity in your personal, family, and professional lives – regardless of whether you work as employees or are businessmen. May your daily activities develop as best as possible.
But I also wanted to wish you that our Republic develops as best as possible. In short, that those in power govern well and that they support you in your activities – whether in professional or family life – through wise legislation, wise management of public funds, through what is, in short, so characteristic of Wielkopolska: through wise management.
I wanted to wish you all prosperity for the centenary of independence and for the years to come. Once again, thank you for this meeting. Long live the Republic, and within it, Wielkopolska and Śrem!
Thank you.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Wielce Szanowni Państwo Posłowie, Senatorowie,
Szanowny Panie Wojewodo,
Szanowny Panie Starosto wraz z Przedstawicielami Rady Powiatu,
Szanowny Panie Burmistrzu wraz z Przedstawicielami Rady Miejskiej,
Wielce Szanowni Państwo,
Wszyscy Mieszkańcy Śremu i okolic – Wielkopolanie!
Bardzo dziękuję. To ja, proszę Państwa, jestem dumny i bardzo wdzięczny za to, że zechcieliście poświęcić to popołudnie na spotkanie ze mną i że na Waszym wspaniałym śremskim rynku możemy się spotkać. Na rynku, który jest nosicielem wielkiej, niesamowitej tradycji i historii tego miasta starszego niż miasto, z którego ja pochodzę. Śrem był przecież lokowany w 1253 roku, a Kraków w 1257 – no więc jak by na to nie patrzeć, cztery lata później. Zawsze z trwogą spoglądam na miasta, które są starsze od mojego.
Ale tak naprawdę historia Śremu jest przecież znacznie dłuższa. To niezwykle ważne strategicznie miejsce – ważne w dziejach państwa piastowskiego, a także przed dziejami Piastów, bo tutaj osady miejskie były już od tysięcy lat. Ale pierwsza wzmianka o Śremie wraz z nazwą to 1136 rok ‒ bulla papieża Innocentego II, tzw. „Złota bulla”, i tam nazwa Waszego miasta się pojawia. Więc to wielka i długa historia wspaniałych ludzi, a przede wszystkim wielka i długa historia Polaków, Polski i polskości, która była tutaj zawsze ‒ niezależnie od zawirowań dziejów, niezależnie od tego, czy Polska była na mapie, czy jej nie było.
To pewnie właśnie dlatego moją wizytę tutaj rozpocząłem od złożenia wieńców na tablicach: jednej upamiętniającej uczniów, absolwentów i wykładowców Szkoły Podoficerów Piechoty dla Małoletnich nr 2, ale przede wszystkim także tablicy upamiętniającej rozstrzelanych na samym początku II wojny światowej w październiku 1939 roku znamienitych mieszkańców Waszego miasta – rozstrzelanych tu, na rynku, i w starej strzelnicy.
Dlaczego rozstrzelanych? Pewnie właśnie dlatego, że Niemcy, hitlerowcy postanowili wyeliminować tych, którzy w tak skuteczny sposób organizowali tutaj życie społeczne, rozwijali Wasze miasto i miejską społeczność, budowali tu postawy patriotyczne, czyli to, co było dla Polski, dla II Rzeczypospolitej tak niezwykle ważne ‒ rozstrzelanie miało ułatwić okupację tutaj i kolejną próbę zniemczenia ludności. Próbę, która wcześniej nie udała się przez ponad sto lat – przez lata zaboru pruskiego. W najtrudniejszych chwilach 2/3 ludności tego miasta to byli Polacy. Tu germanizacja się nie udała, właśnie m.in. dzięki działalności ks. Piotra Wawrzyniaka, dzięki działalności prof. Heliodora Święcickiego – lekarza, ale przede wszystkim jednego z założycieli Uniwersytetu Poznańskiego. Nie udała się.
A wolność przyszła także dzięki właśnie pracy organicznej, którą oni tutaj realizowali – tego, co tak niezwykle charakterystyczne dla Was, Wielkopolan: że z wszelkich trudności umiecie wyciągnąć pozytywne wnioski i budować, budować, jeszcze raz budować. To ten element, który zapewnia Wielkopolsce pomyślność, zamożność i to, że jest ona jednym z najbardziej zasobnych i najlepiej rozwijających się regionów naszego kraju. Jest i ‒ można powiedzieć ‒ w zasadzie zawsze była. I jestem przekonany, że zawsze będzie.
Jednak ks. Piotr Wawrzyniak dbał nie tylko o pracę organiczną tutaj, w Wielkopolsce, wtedy pod pruskim zaborem. Ale trzeba powiedzieć jasno i wyraźnie: on dbał o Polskę i polskość. Bo nie wiem, czy wszyscy Państwo wiedzą, ale był założycielem zakopiańskiej Księżówki – domu wypoczynkowego dla polskich księży z całego naszego kraju, a więc także ze wszystkich zaborów, w 1910 roku zakładał ją po to, by było miejsce, żeby księża spotykali się ‒ i razem o czym mówili? O tym, jak budować postawy – a więc, jak prowadzić pracę organiczną. Czyli niósł ją nie tylko tu, w Wielkopolsce, ale starał się, by rozsiewała się po całej Polsce.
A jaki jest Śrem i śremianie? Kochani, najlepiej świadczy o tym to, co stało się podczas powstania wielkopolskiego ‒ gdy Prusacy z tutejszego garnizonu dowiedzieli się, że 800-osobowy oddział sformowany w Śremie przystępuje do ataku, poddali się sami w zasadzie bez walki. A ten doborowy oddział złożony z Waszych pradziadków i dziadków walczył potem o wyzwolenie Leszna, Rawicza, Zbąszynia. To jest miasto bohaterów – nie waham się tego powiedzieć. Śrem to miasto bohaterów niepodległości!
Dziękuję za dzisiejszą konferencję, która tutaj się odbyła z okazji 20-lecia Parafii Garnizonowej. Ale powiedzmy wprost: stało się to, o co apeluję w różnych miejscach naszego kraju, już kilkakrotnie także tutaj w Wielkopolsce. Praca organiczna ‒ rozmowa, dyskusja, prelekcje, wykłady dotyczące wczoraj i dziś w stulecie odzyskania przez Polskę niepodległości. Dziękuję za to ‒ dziękuję także Panu Burmistrzowi, który miał jeden z wykładów – że właśnie mówicie o wkładzie Wielkopolan, ale także mieszkańców Śremu, w niepodległość, wyzwolenie, w budowanie II Rzeczypospolitej, a wcześniej we wspomnianą pracę organiczną.
Można powiedzieć, że cały czas ją tutaj realizujecie, dlatego Wielkopolska ‒ a przede wszystkim Wasze miasto ‒ tak znakomicie się rozwija. Ogromnie Wam za to dziękuję – za tę pracę, którą na co dzień realizujecie dzisiaj dla Rzeczypospolitej wolnej, niepodległej, coraz zamożniejszej dzięki Waszej myśli, Waszemu trudowi. Jestem za to ogromnie wdzięczny. I chcę podkreślić, że ogromnie się cieszę, iż mogę odwiedzić kolejny powiat właśnie w Wielkopolsce w stulecie odzyskania przez Polskę niepodległości i powiedzieć to „dziękuję”, bo ono jest tutaj niesłychanie ważne. Tu, gdzie miało miejsce tamto wielkie wspaniałe zwycięskie powstanie, którego także stulecie będziemy w tym roku obchodzili w grudniu.
Jestem ogromnie wdzięczny, że zechcieliście na to spotkanie przyjść i wysłuchać moich słów. Chciałem Wam życzyć właśnie w roku stulecia odzyskania niepodległości, żebyście przede wszystkim mieli pomyślność w swoim życiu osobistym, rodzinnym, zawodowym ‒ niezależnie od tego, czy pracujecie jako pracownicy, czy jesteście biznesmenami. Żeby Wasza działalność dnia codziennego rozwijała się jak najlepiej.
Ale chciałem Wam także życzyć, żeby nasza Rzeczpospolita rozwijała się jak najlepiej. Krótko mówiąc, żeby rządzący dobrze rządzili i żeby w Waszej działalności Was wspierali – czy to działalności zawodowej, czy rodzinnej – poprzez mądre prawodawstwo, mądre kierowanie funduszy publicznych, poprzez to, krótko mówiąc, co tak charakterystyczne dla Wielkopolski: poprzez mądre gospodarowanie.
Chciałem Państwu życzyć wszelkiej pomyślności na stulecie niepodległości i na kolejne lata. Jeszcze raz dziękuję za to spotkanie. Niech żyje Rzeczpospolita, a w niej Wielkopolska i Śrem!
Dziękuję.
