- Context
- Duda addressed Polish foreign service members at the Presidential Palace on the eve of Foreign Service Day, marking the 101st anniversary of Poland's return to the international stage.
- Main themes
- Polish foreign service, Foreign Service Day, diplomatic tradition, constitutional presidential competencies, Poland's international role, NATO and UN affairs, EU membership, Józef Piłsudski legacy, presidential-government cooperation, Polish diplomacy history
- Duration
- ~27 min
- Words
- 3,225
- Sentences
- 122
- Readability
- 52
- Grade
- 12.3
- Syntax
- 3.29
- Vocabulary
- 1.93
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other122 sentences in 30 paragraphs
Esteemed Madam Marshal,
Honorable Minister of Foreign Affairs,
Esteemed Ministers, including Heads of Services,
Esteemed Ambassadors,
Directors, Managers, Heads of Departments,
All distinguished guests,
Esteemed Members of the Polish Foreign Service,
first of all, Dear Honorees,
I sincerely congratulate you and once again thank you very much. I congratulate all of you who have been awarded these distinctions, but above all, I thank you – as I said to each of you individually when presenting this award – for your faithful and persistent service to the Republic. Thank you for your wonderful participation in building Poland's potential on the international stage, for strengthening Poland's image, for all that you accomplish through your daily service to the Republic and your work. I am very, very grateful for that. I am immensely pleased and honored to have been able to present you with these awards today, on the eve of the Day of Foreign Service – on this occasion.
Ladies and gentlemen, tomorrow, precisely on November 16, we will celebrate the Day of Foreign Service, on the 101st anniversary of Marshal Józef Piłsudski sending a telegram to the heads of states and world empires, informing them that Poland has been reborn and is returning to the map of Europe and the world, that it will also be reborn in international structures, that it will be reborn through the return of representatives of Polish diplomacy to the countries where Polish diplomats once were and through visits to countries that were just emerging at that time in Europe.
We traditionally accept this day as a date that is a holiday of the Polish foreign service, because we assume that it was then, 101 years ago, that it was born.
You have been celebrating this holiday for some time now, but I decided this time to invite you for the first time on this occasion here, to the Presidential Palace. I do not hide the fact that I hope that for future Presidents of the Republic, who will follow my service, this will become a certain tradition.
Why? Because the President, looking constitutionally, has two very important groups of competencies clearly outlined constitutionally. One type of his activity is the activity of the President as the Supreme Commander of the Armed Forces, of course in cooperation with the Minister of National Defense, and everything related to that. Here the President has a whole range of statutory competencies, constitutional competencies, but also certain customs that have already been established in Polish political life, meaning he participates in briefings of the leadership of the Ministry of National Defense, meets with both generals and officers and soldiers. He travels, visits – this is a great task of the president, besides, of course, all the other work in which he normally participates and constitutional duties that he performs, including in the area of nominations.
However, when it comes to action in the international arena, to the realization of the competencies, prerogatives of the head of state mentioned in the Constitution of the Republic, here, of course, there is also a huge customary dimension, outlined and strongly defined by the jurisprudence of the Constitutional Tribunal, which was once issued in the form of a resolution, especially when resolving a competency dispute initiated by Prime Minister Donald Tusk against President Lech Kaczyński. At that time, the Tribunal referred to the issue of cooperation between the president and the government in international matters, in matters of implementing foreign policy, especially regarding the European Union.
In 2015, together with the Prime Minister, at the beginning, when the new government was formed after the parliamentary elections – this custom was later adopted by Prime Minister Mateusz Morawiecki – that traditionally, the European matters in the sense of issues related to Poland's membership in the European Union, our functioning in this community, are handled by the Prime Minister and his associates – of course also in cooperation with the Ministry of Foreign Affairs – while matters related to the United Nations and the North Atlantic Alliance are also handled by me. I say "also" because I am fully aware that the Ministry of Foreign Affairs implements this policy, of course also the Ministry of National Defense regarding NATO – so primarily the Minister of Foreign Affairs and the Minister of National Defense – but I, as President, take on this role of the highest representative and indeed, in various decision-making bodies in a political sense, where final decisions are made, previously, as you all know very well, prepared, discussed, and negotiated – I do participate there.
Hence my will and request, the invitation to you, that representatives of the Polish foreign service should at least once a year – just as ambassadors representing their countries in the Republic, that is, the diplomatic corps in the Republic, meet with the President once a year, just as during the annual ambassadors' conference, our ambassadors around the world, who then come to Poland – I have also requested this meeting with you, with the Polish foreign service. With those who work daily in the Ministry of Foreign Affairs, with those who, after all, work hard and with great professionalism on everything that is later finalized by representatives of Polish authorities, including by the President of the Republic.
I am immensely pleased to host you here today. I am immensely pleased that I was able to present awards to some of you. I want to emphasize: this is my immense satisfaction. I am glad that you are here because I wanted to strongly emphasize that I see your work. I know that none of this would be possible, whether it is making final decisions or signing all kinds of agreements with the heads of other states, such as the recently signed agreements with President Donald Trump of the United States regarding, among other things, the increased American military presence in Poland, if it were not for the efforts of a whole range of people who worked, developed the text of this decision, negotiated, spent dozens, sometimes hundreds of hours so that these documents could be created, so that their content would be acceptable to both sides – that is the effort of the Polish foreign service. For this work, for this service to Poland, because I want to emphasize strongly that in my view this is a service to Poland, I wanted to thank you from the bottom of my heart.
It is such that today we can confidently say that we are this fortunate generation. I am not even talking about the generation of my daughter, who is currently 24 years old, but we are also this fortunate generation that has lived for thirty years in a truly free, sovereign, and independent Poland. It may seem normal to us, but when we look from the perspective of history, from the perspective of those who lost their ability to live in a Polish state in 1772, that is, 200 years before my birth, it must be impressive that later whole generations of people could not be born in a free Poland because that free Poland simply did not exist. Especially when it was completely torn apart by the partitioners; that these people longed for a Polish state, that they did not really have their own diplomacy, their own diplomats; that they did not have, therefore, their true state policy, that they wanted it so much; that there was really no one to represent their interests.
This changed later, in the Second Republic in 1918. Thanks to whom? Thanks to people who knew how to conduct international politics. They were Poles, they felt like Poles, they felt a tremendous obligation to serve Poland, and above all their compatriots, through the struggle to regain that state. It was not just a fight with weapons on the fronts of World War I, or earlier in uprisings. It was also hard diplomatic work, which was carried out by Ignacy Jan Paderewski, for example – if it were not for that and for the efforts of dozens of Poles, the Polish cause would probably not have found itself in the theses of President Woodrow Wilson. Yet it did, and we managed, thanks to diplomatic efforts – to a great extent thanks to those efforts – to return to the map of Europe in 1918.
How was the foreign policy of the Second Republic conducted? This is already an assessment of historians, probably some of you who are passionate about this and for whom it serves as a reference to how Polish foreign policy should be implemented. It is enough to say that even during World War II, 45 of our embassies continued to exist and were recognized as Polish in various places around the world. Poland was again not on the map. So this diplomatic service had to be of high quality at that time, there can be no doubt about that.
Another matter is politics: whether it was successful or not, whether it was carried out well or not? There were certainly many shortcomings, because if it were not for that, Poland would not have disappeared from the map. But the fact is that after World War II, we could not conduct our sovereign, independent, free foreign policy, in line with our interests, truly our interests. And that was indeed the case until 1989. For 30 years we have had a completely different situation. And you today are the foreign service of a completely different state than that one. Today we are in the European Union, today we are in the North Atlantic Alliance, today – I will say brutally – we are trying to push ourselves on the international stage to mark Poland as much as possible on that international stage, to build its position as strongly as possible. This, of course, does not meet with satisfaction, because – as I sometimes repeat, explaining various phenomena in international politics – there are no empty spaces there, and this has not been the case for a long time, but for centuries. In international politics, all gaps and all potentially empty places are tightly filled with the influences of various states. If someone wants to push themselves on that international stage, then someone unfortunately has to give way. Usually, they are not pleased with that. And if they have their strength, and they usually do have their strength, then they react. And there is a bit of a spark. But, well, such are the rules of life, such are also the rules of international politics and not only international. In politics, there are sparks, and I think we are all familiar with that sparking. If someone wants to participate in such politics where there are no sparks, then perhaps they should return to their studies. There, politics is discussed, and perhaps in some departments, this sparking is not mentioned, so as not to offend the ears of students. But the facts are that those who actually participate in this politics know that there are sparks, and that is the nature of politics.
I thank those of you who are not discouraged by this sparking and – as I say – do your job. So simply: we do our job. I would like us to continue to push ourselves. I would like us to continue to push our Polish boat forward in the international space. Many people in the early 90s thought that once we broke free from behind the Iron Curtain, once the miracle happened that the colossus turned out to have feet of clay and was falling, and we were breaking free from that many decades of Soviet influence on our affairs and – unfortunately – the chain that was always hanging over us and binding us, that this was everything we had achieved. But there were also those who believed that no, that now we need to go further: now we need to enter European communities, now we need to get into NATO, that this is our place. There were those who believed that they should accept us immediately to emphasize that the world had changed, that the balance of power had shifted, that everything had changed, that this Autumn of Nations in Europe had a certain long-term effect, whether a long-term or a long-century political consequence. That is what Jan Olszewski said at that time. After all, in December 1991, having his exposé, he said that our priorities in foreign policy are membership in European communities, membership in NATO, and building a strong, independent position for Poland on the international stage. Many smiled under their breath at that time.
We managed to achieve this, as I mentioned at the beginning: we have been in the North Atlantic Alliance for 20 years, we have been in the European Union for 15 years. And both our society and we ourselves, I think, are satisfied with this and derive many benefits from it, of various kinds: in terms of Poland's development, in terms of Poland's security. Another of our goals, which we managed to achieve after joining the North Atlantic Alliance, was that all members should be treated equally.
I said this to Secretary General Jens Stoltenberg in June 2015, when I first met him, still as president-elect: "Mr. Secretary, I am very pleased that Poland is in NATO, then for 16 years, but I would like NATO to be in Poland" – and that means that allied units will be stationed here, that this NATO presence will be real and visible. He made a somewhat surprised face at that time, but it turned out that it could be achieved. Of course, the security landscape in Europe is also changing, unfortunately, and this had a significant impact on the decision that was ultimately made in 2016 – also thanks to your efforts.
I am glad that this is happening, that Poland is climbing this ladder, making up for the backlogs that existed. Today we are also cooperating within the framework of the Three Seas Initiative. This project aimed to show, among other things, that the European funds we receive under the cohesion funds are used not only for us but also for the development of the European community. Because if we have more roads, if we have better railways, if energy security is strengthened in our part of Europe, then representatives of other countries in the great European community, that is the European Union, will also benefit from this, at least in economic terms or any other. They have their business ventures here, they want to move in the space between the Baltic Sea and the Adriatic Sea and the Black Sea. These are vast areas where a large part of the EU population lives, so to put it briefly: consumers, where there are still many areas for development, for doing business, for building a European future. This is a huge space.
I want to show, through such a policy – I thank you immensely for supporting this Three Seas Initiative policy, as it is a great credit to the Ministry of Foreign Affairs – that, first of all: we can cooperate with each other, secondly: that we see each other, thirdly: that we understand our common situation, which also stems from historical contexts, fourthly, that we are in the EU not just for ourselves, i.e. Poland for Poland, the Czech Republic for the Czech Republic, Slovakia for Slovakia, Croatia for Croatia, Romania for Romania, Bulgaria for Bulgaria, etc., but that we understand that we are here for each other and for others. And what we do serves our mutual cooperation and development.
I thank you very much for this understanding and for this support for this policy. And are not all satisfied with it? Not everyone is satisfied with it, because it also develops competition, it also shifts certain economic relations… Well, but ladies and gentlemen, we have the right to develop, and I hope that no one wants to take that right away from us, and in any case, we do not intend to allow anyone to take that right away from us. And I thank you for this cooperation, because it is very important.
Do we want to go further? Yes, we do. We want to be accepted into the G20, we want to be accepted into various other bodies that exist in the world today. I thank you immensely for the great effort that has been made for us to be in the United Nations Security Council. We are just finishing this participation and – what I want to emphasize strongly – first of all: this choice was made in such a way that we stood with our heads held high, this is a great diplomatic achievement of yours. Of course, we must mention our then ambassador to the UN, Mr. Bogusław Winid, but this is also the great work of the entire Polish diplomacy related to the UN and the Minister of Foreign Affairs, for which I thank you very much once again. The fact that we then had many initiatives that our Ambassador conducted is also the result of the great work done by Polish diplomacy. The fact that we have now been accepted into the Human Rights Council also shows that we still matter and that we did our job well in the Security Council and spoke about the right issues in that Security Council: about religious minorities, about children who need help in various conflict areas. All of this is very important policy, and I am glad that we implemented it. Once again, I want to thank you very, very much for all of this.
I also ask for mobilization of work in connection with the formation of a new government before our eyes. We have four years of work ahead of us with this government, I [have] until August, and in May we will see what happens next. This is already a decision of our fellow citizens, of course it is ours too, because each of us has the right to vote. However, I ask you for further work for the Republic, and for the work done so far, I thank you once again from the bottom of my heart. This is our great service, but this service brings benefits to Poland and Poles not only living here but all over the world. Believe me, my wife and I, along with our colleagues, travel around the world – there are more and more Poles around the world who are proud of how Polish affairs are conducted, how Poland is perceived, what is happening with Poland, what is happening inside Poland.
I also thank you for the great actions taken by the Ministry of Foreign Affairs, for the great work that has recently been done to rescue one of our compatriots from detention in Syria. This is exactly what I was talking about, and that is why I thank you so immensely. I want us to be a state that leaves no one behind. That – if a Pole is in need, we will be there with that Pole. Only then will people say that Poland is a decent state. Only then. If it protects the interests of its citizens abroad as it does, for example, Israel. Thank you very much.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Wielce Szanowna Pani Marszałek,
Szanowny Panie Ministrze Spraw Zagranicznych,
Szanowni Państwo Ministrowie, w tym Szefowie Służb,
Wielce Szanowni Państwo Ambasadorowie,
Dyrektorzy, Kierownicy, Naczelnicy Wydziałów,
Wszyscy dostojni przybyli goście,
Wielce Szanowni Państwo, Członkowie Polskiej Służby Zagranicznej,
przede wszystkim Drodzy Odznaczeni,
bardzo serdecznie gratuluję i jeszcze raz bardzo dziękuję. Gratuluję wszystkim Państwu odznaczonym tych wyróżnień, ale przede wszystkim dziękuję – tak jak powiedziałem każdemu z Państwa z osobna, wręczając to odznaczenie – za wierną i wytrwałą służbę dla Rzeczypospolitej. Dziękuję za wspaniały udział w budowaniu potencjału Polski na arenie międzynarodowej, za wzmacnianie wizerunku Polski, za to wszystko, co Państwo swoją codzienną służbą dla Rzeczypospolitej i pracą realizujecie. Jestem za to bardzo, bardzo wdzięczny. Cieszę się ogromnie i jestem zaszczycony, że mogłem wręczyć Państwu dzisiaj, w przededniu Dnia Służby Zagranicznej – z tej okazji – te odznaczenia.
Szanowni Państwo, jutro, dokładnie 16 listopada, przypadnie Dzień Służby Zagranicznej, w 101. rocznicę rozesłania przez marszałka Józefa Piłsudskiego depeszy do głów państw, imperiów światowych, z informacją, że Polska się odrodziła i wraca na mapę Europy i świata, że będzie w związku z tym odradzała się także i w strukturach międzynarodowych, że będzie odradzała się także poprzez powrót przedstawicieli polskiej dyplomacji do krajów, w których kiedyś polscy dyplomaci byli i poprzez przyjazd do krajów, które wtedy właśnie nowo powstawały, rodziły się w Europie.
Przyjmujemy ten dzień tradycyjnie jako datę będącą świętem polskiej służby zagranicznej, bo przyjmujemy, że wtedy właśnie, 101 lat temu się rodziła.
Obchodzicie Państwo to święto już od pewnego czasu, ale ja postanowiłem tym razem po raz pierwszy zaprosić Państwa z tej okazji tutaj, do Pałacu Prezydenckiego. Nie ukrywam, że mam nadzieję, że także dla przyszłych Prezydentów Rzeczypospolitej, którzy nastąpią po mojej służbie, stanie się to pewną tradycją.
Dlaczego? Dlatego, że Prezydent, patrząc konstytucyjnie, ma takie dwie bardzo ważne grupy kompetencji bardzo wyraźnie zarysowanych konstytucyjnie. Ten jeden rodzaj jego działalności to jest działalność Prezydenta jako najwyższego Zwierzchnika Sił Zbrojnych, oczywiście we współdziałaniu z Ministrem Obrony Narodowej, i wszystko co z tym związane. Tutaj Prezydent ma cały szereg i tych kompetencji ustawowych, i kompetencji konstytucyjnych, ale też i pewnych obyczajów, które już się utarły w polskiej praktyce życia politycznego, czyli uczestniczy w odprawach kadry kierowniczej Ministerstwa Obrony Narodowej, spotyka się zarówno z generalicją, jak i oficerami i żołnierzami. Jeździ, odwiedza – to jest wielkie zadanie prezydenta, poza oczywiście wszystkimi innymi pracami, w których normalnie bierze udział i obowiązkami konstytucyjnymi, które wykonuje, m.in. w zakresie nominacji.
Jeżeli jednak chodzi o działanie w przestrzeni na arenie międzynarodowej, o realizację kompetencji, prerogatyw głowy państwa, które są wspomniane w Konstytucji Rzeczypospolitej, tutaj oczywiście też ma to olbrzymi wymiar zwyczajowy, zarysowany zresztą i zakreślony dosyć mocno orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, które swego czasu zostało wydane w formie postanowienia, zwłaszcza przy rozstrzyganiu sporu kompetencyjnego, kiedyś z inicjatywy premiera Donalda Tuska przeciwko Prezydentowi Lechowi Kaczyńskiemu. Wtedy Trybunał odniósł się do kwestii współdziałania pomiędzy prezydentem a rządem w sprawach międzynarodowych, sprawach realizowania polityki zagranicznej, przede wszystkim jeżeli chodzi o Unię Europejską.
Przyjęliśmy z panią premier w 2015 roku, na początku, kiedy powstawał nowy rząd po wyborach parlamentarnych – ten zwyczaj później przeszedł i został przyjęty przez pana premiera Mateusza Morawieckiego – że tymi tradycyjnie sprawami europejskimi w znaczeniu spraw związanych z członkostwem Polski w Unii Europejskiej, naszym funkcjonowaniem w tej wspólnocie, generalnie zajmuje się premier i jego współpracownicy – oczywiście także w ramach współdziałania z Ministerstwem Spraw Zagranicznych – natomiast sprawami związanymi z Organizacją Narodów Zjednoczonych i Sojuszem Północnoatlantyckim zajmuję się także ja. Mówię także, dlatego, że oczywiście mam pełną świadomość, że to Ministerstwo Spraw Zagranicznych realizuje tę politykę, oczywiście również Ministerstwo Obrony Narodowej, jeżeli chodzi o NATO – więc przede wszystkim Minister Spraw Zagranicznych i Minister Obrony Narodowej – ale ja jako Prezydent przyjmuję na siebie tę rolę najwyższego reprezentanta i rzeczywiście, na różnych gremiach decyzyjnych w sensie politycznym, gdzie zapadają już ostateczne decyzje, wcześniej, rzecz jasna – jak Państwo doskonale wiecie – przygotowane, przedyskutowane i wynegocjowane – tam rzeczywiście uczestniczę ja.
Stąd ta moja wola i prośba, zaproszenie do Państwa, by także i przedstawiciele polskiej służby zagranicznej przynajmniej ten jeden raz do roku – tak, jak ambasadorowie, którzy reprezentują swoje państwa w Rzeczypospolitej, a więc korpus dyplomatyczny w Rzeczypospolitej, spotyka się z Prezydentem raz do roku, tak jak podczas dorocznej narady ambasadorów także i ambasadorowie spotykają się z Prezydentem Rzeczypospolitej, nasi ambasadorowie na całym świecie, którzy wtedy przyjeżdżają do Polski – tak samo poprosiłem o to spotkanie z Państwem, z polską służbą zagraniczną. Z tymi, którzy na co dzień pracują w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, z tymi, którzy wypracowują przecież w wielkim trudzie i z wielkim profesjonalizmem to wszystko, co później ostatecznie jest dopinane przez przedstawicieli polskich władz, w tym przez Prezydenta Rzeczypospolitej.
Cieszę się ogromnie z tego, że mogę Państwa tutaj dzisiaj gościć. Cieszę się ogromnie, że mogłem wyróżnionym spośród Państwa wręczyć odznaczenia. Bardzo chcę podkreślić: to jest moja olbrzymia satysfakcja. Cieszę się, że Państwo jesteście, bo chciałem bardzo mocno to zaakcentować, że ja tę pracę państwa dostrzegam. Wiem, że nie byłoby tego wszystkiego i nie byłoby możliwości, czy to podejmowania ostatecznie tych decyzji, czy podpisywania wszelkiego rodzajów umów z głowami innych państw, jak ostatnio podpisywane umowy z panem prezydentem Stanów Zjednoczonych Donaldem Trumpem dotyczących choćby zwiększonej wojskowej obecności amerykańskiej w Polsce, gdyby nie wysiłek całych szeregów osób, które pracowały, wypracowywały tekst tej decyzji, negocjowały, spędziły dziesiątki, czasem setki godzin na tym, żeby te dokumenty mogły powstać, żeby ich treść była do przyjęcia zarówno dla jednej, jak i dla drugiej strony – to jest właśnie wysiłek polskiej służby zagranicznej. Za tę pracę, za tę służbę dla Polski, bo bardzo mocno chcę podkreślić, że w moim poczuciu jest to służba dla Polski, chciałem Państwu z całego serca podziękować.
Jest tak, że dzisiaj śmiało możemy mówić, że jesteśmy tym szczęśliwym pokoleniem. Ja już nie mówię o pokoleniu mojej córki, która ma w tej chwili 24 lata, ale my także jesteśmy tym szczęśliwym pokoleniem, które od trzydziestu lat żyje w prawdziwie wolnej, suwerennej i niepodległej Polsce. Nam się być może wydaje to normalne, ale kiedy spojrzymy z perspektywy dziejów, z perspektywy tych, którzy utracili swoją możliwość życia w państwie polskim w 1772 roku, a więc te 200 lat przed moim urodzeniem, to musi to robić wrażenie, że później całe pokolenia ludzi nie mogły się urodzić w wolnej Polsce, bo tej wolnej Polski po prostu nie było. Zwłaszcza, kiedy całkowicie została rozszarpana przez zaborców; że ci ludzie pragnęli polskiego państwa, że nie mieli tak naprawdę swojej dyplomacji, swoich dyplomatów; że nie mieli w związku z tym swojej prawdziwej, państwowej polityki, że tak bardzo jej chcieli; że nie miał tak naprawdę kto reprezentować ich interesów.
To się potem, w tej II Rzeczypospolitej w 1918 roku zmieniło. Dzięki komu? Dzięki ludziom, którzy mieli pojęcie, jak robić politykę międzynarodową. Byli Polakami, czuli się Polakami, czuli w sobie ogromny obowiązek służenia Polsce, a przede wszystkim swoim rodakom, poprzez walkę o odzyskanie tego państwa. To nie była przecież tylko walka z bronią w ręku na frontach I wojny światowej, czy wcześniej w powstaniach. To była przecież także ciężka praca dyplomatyczna, którą wykonywał choćby Ignacy Jan Paderewski – gdyby nie to i gdyby nie zabiegi dziesiątków Polaków, pewnie wtedy polska sprawa nie znalazłaby się w tezach (prezydenta USA Thomasa Woodrowa) Wilsona. A jednak znalazła się i jednak zdołaliśmy, właśnie dzięki zabiegom dyplomatycznym – w ogromnej mierze dzięki tym zabiegom – wrócić na mapę Europy w 1918 r.
Jak była prowadzona polityka zagraniczna II Rzeczypospolitej? To już jest ocena historyków, pewnie i części z Państwa, którzy się tym pasjonują i dla których stanowi to pewne odniesienie do tego, w jaki sposób powinna być realizowana polska polityka zagraniczna. Dość na tym, że nawet w czasie II wojny św. 45 naszych ambasad cały czas trwało i było uznawanych za polskie w różnych miejscach na świecie. Polski znowu nie było na mapie. Więc ta służba dyplomatyczna musiała być wtedy jednak wysokiej jakości, co do tego wątpliwości mieć nie można.
Inna sprawa jest polityka: czy ona była udana, czy nie, czy ona była realizowana dobrze, czy nie? Tu już z pewnością było wiele mankamentów, bo gdyby nie to, Polska nie zniknęłaby z mapy. No, ale fakt jest faktem, że po II wojnie światowej swojej suwerennej, niepodległej, wolnej polityki zagranicznej, zgodnej z naszymi interesami, tak naprawdę naszymi interesami, prowadzić nie mogliśmy. I tak było rzeczywiście aż do 1989 roku. Od 30 lat mamy zupełnie inną sytuację. I Państwo dzisiaj jesteście służbą zagraniczną zupełnie innego państwa niż tamto. Dzisiaj jesteśmy w Unii Europejskiej, dzisiaj jesteśmy w Sojuszu Północnoatlantyckim, dzisiaj – powiem brutalne – staramy się rozpychać na arenie międzynarodowej po to, by Polskę jak najbardziej na tej arenie międzynarodowej zaznaczyć, po to, by jak najmocniej budować jej pozycję. To oczywiście nie spotyka się z zadowoleniem, bo – jak czasem powtarzam, tłumacząc różne zjawiska w polityce międzynarodowej – jest tak, że tam nie ma, i to nie od wczoraj, a od wieków, pustych miejsc. W polityce międzynarodowej wszystkie luki i wszystkie potencjalnie puste miejsca są szczelnie wypełnione wpływami różnych państw. Jeżeli ktoś chce się na tej arenie międzynarodowej rozepchnąć, to ktoś się niestety musi posunąć. Z reguły nie jest z tego zadowolony. I jeżeli ma swoją siłę, a zazwyczaj ma swoją siłę, to wtedy reaguje. I trochę iskrzy. No, ale cóż, takie są reguły życia, takie są także reguły polityki międzynarodowej i nie tylko międzynarodowej. W polityce iskrzy i myślę, że wszyscy z tym iskrzeniem jesteśmy obyci. Jeżeli ktoś chce uczestniczyć w takiej polityce, w której nie iskrzy, to może powinien wrócić na studia. Tam opowiada się o polityce i być może na niektórych wydziałach o tym iskrzeniu się nie wspomina, żeby nie razić uszu studentów. Ale fakty są takie, że kto w tej polityce rzeczywiście uczestniczy, ten wie, że iskrzy i taka jest polityki natura.
Dziękuję tym z Państwa, którzy się tym iskrzeniem nie zniechęcają i – jak to mówię – robią swoje. Wiec po prostu: robimy swoje. Chciałbym, żebyśmy nadal się rozpychali. Chciałbym, żebyśmy nadal pchali tę naszą nawę polską w przestrzeni międzynarodowej do przodu. Wielu ludziom na początku lat 90. wydawało się, że jak już się wyrwaliśmy zza żelaznej kurtyny, jak już stał się ten cud, że kolos okazał się mieć gliniane nogi i upada, i my się wyrywamy spod tego, wielodziesięcioletniego sowieckiego wpływu na nasze sprawy i – niestety – łańcucha, który cały czas wisiał nad nami i nas pętał, to że to już jest wszystko, co udało nam się osiągnąć. Ale byli i tacy, którzy uważali, że nie, że teraz trzeba iść dalej: teraz trzeba wejść do wspólnot europejskich, teraz trzeba się dostać do NATO, że to jest nasze miejsce. Byli tacy, którzy uważali, że od razu powinni nas przyjąć, żeby zaakcentować, że świat się zmienił, że przełożył się układ sił, że wszystko się zmieniło, że ta Jesień Ludów w Europie ma określony długofalowy efekt, czy długodziesięcioletni, czy długosetletni skutek polityczny. Tak mówił wtedy Jan Olszewski. Przecież w 1991 r. w grudniu, mając swoje expose, mówił, że naszymi priorytetami w polityce zagranicznej jest przynależność do wspólnot europejskich, przynależność do NATO i budowanie silnej, niezależnej pozycji Polski na arenie międzynarodowej. Wielu wtedy pod nosem się uśmiechało.
Udało się to zrealizować, jak już mówiłem na wstępie: 20 lat jesteśmy w Sojuszu Północnoatlantyckim, 15 lat jesteśmy w Unii Europejskiej. I zarówno nasze społeczeństwo, jak i my sami, myślę, jesteśmy z tego zadowoleni i czerpiemy z tego bardzo wiele profitów, różnego rodzaju: jeśli chodzi o rozwój Polski, jeśli chodzi o bezpieczeństwo Polski. Kolejnym naszym celem, który udało się zrealizować po wejściu do Sojuszu Północnoatlantyckiego było to, by jednak wszyscy członkowie byli traktowani jednakowo.
Tak powiedziałem do sekretarza generalnego Jensa Stoltenberga w czerwcu 2015 r., kiedy po raz pierwszy się z nim spotkałem, jeszcze jako prezydent-elekt: Panie Sekretarzu, bardzo się cieszę, że Polska jest w NATO, wtedy od 16 lat, ale chciałbym, aby NATO było w Polsce – a to oznacza, że tutaj będą stacjonowały jednostki sojusznicze, że ta obecność NATO-wska będzie faktyczna i widoczna. On zrobił wtedy trochę zaskoczoną minę, ale okazało się, że da się to uzyskać. Oczywiście, przestrzeń bezpieczeństwa w Europie także się, niestety, zmienia i to miało niebagatelny wpływ na decyzję, która w 2016 r. – także dzięki Państwa staraniom – ostatecznie zapadła.
Cieszę się, że to się dzieje, że Polska wspina się po tej drabinie, odrabiając zaległości, które były. Dzisiaj współpracujemy także w ramach Trójmorza. Ten projekt, który miał na celu pokazanie m.in. tego, że środki europejskie, które bierzemy w ramach funduszy spójności są wykorzystywane nie tylko dla nas, ale także dla rozwoju wspólnoty europejskiej. Bo jeżeli u nas będzie więcej dróg, jeszcze u nas będą lepsze koleje, jeżeli w naszej części Europy będzie wzmocnione bezpieczeństwo energetyczne, to przecież na tym, choćby w sensie gospodarczym, czy każdym innym, będą korzystali również przedstawiciele innych krajów wielkiej europejskiej wspólnoty czyli Unii Europejskiej. To oni mają tutaj swoje przedsięwzięcia gospodarcze, to oni chcą się poruszać w przestrzeni między Bałtykiem a Adriatykiem i Morzem Czarnym. To są wielkie przestrzenie, na których mieszka ogromna część ludności UE, a więc krótko mówiąc: konsumentów, gdzie jest jeszcze bardzo wiele obszarów do rozwoju, do robienia interesów, do budowania przyszłości europejskiej. To jest ogromna przestrzeń.
Chcę, także właśnie taką polityką – dziękuję Państwu ogromnie za wsparcie tej polityki Trójmorza, bo to jest wielka zasługa Ministerstwa Spraw Zagranicznych – pokazać, że po pierwsze: potrafimy ze sobą współpracować, po drugie: że dostrzegamy się nawzajem, po trzecie: że rozumiemy swoją wspólną sytuację, która wynika także z zaszłości historycznych, po czwarte, że jesteśmy w UE nie tylko dla siebie samych, tzn. Polska dla Polski, Czechy dla Czech, Słowacja dla Słowacji, Chorwacja dla Chorwacji, Rumunia dla Rumunii, Bułgaria dla Bułgarii itd., tylko że rozumiemy, że jesteśmy dla siebie wzajemnie i dla innych. I to co robimy, służy naszemu wzajemnemu współdziałaniu i rozwojowi.
Bardzo Państwu za to zrozumienie i za to wsparcie dla tej polityki dziękuję. A że nie wszyscy są z niej zadowoleni? Nie wszyscy są z niej zadowoleni, bo to także rozwija konkurencję, także przesuwa pewne relacje gospodarcze… No, ale proszę Państwa, mamy prawo do tego, żeby się rozwijać i tego prawa – mam nadzieję – nikt nam odebrać nie chce, a w każdym razie nie mamy zamiaru pozwolić sobie tego prawa odebrać. I dziękuję Państwu za to współdziałanie, bo to jest bardzo ważne.
Czy chcemy iść dalej? Tak, chcemy. Chcemy być przyjęci do G20, chcemy być przyjęci do różnych innych gremiów, które dzisiaj są na świecie. Ogromnie Państwu dziękuję za wielki wysiłek, który został włożony, byśmy znaleźli się w Radzie Bezpieczeństwa ONZ. Kończymy właśnie to uczestnictwo i – co chcę mocno powiedzieć – po pierwsze: ten wybór nastąpił tak, że staliśmy z podniesioną głową, to jest wielka Państwa dyplomatyczna zasługa. Oczywiście, trzeba tutaj wymienić naszego ówczesnego ambasadora przy ONZ Pana Bogusława Winida, ale to jest także wielka praca całej polskiej dyplomacji związanej z ONZ i ministra spraw zagranicznych, za co bardzo serdecznie jeszcze raz dziękuję. To, że potem mieliśmy bardzo wiele inicjatyw, które nasza Pani Ambasador przeprowadzała, to też jest wynik wielkie pracy wykonanej przez polską dyplomację. To, że teraz zostaliśmy przyjęci do Rady Praw Człowieka, to też pokazuje, że nadal się liczymy i dobrze wykonaliśmy swoją pracę w Radzie Bezpieczeństwa i o właściwych problemach w tej Radzie Bezpieczeństwa mówiliśmy: o mniejszościach religijnych, o dzieciach, którym trzeba pomagać na obszarach różnych konfliktów zbrojnych. To wszystko jest bardzo ważna polityka i cieszę się, że ją realizowaliśmy. Jeszcze raz chcę Państwu bardzo, bardzo za to wszystko podziękować.
Proszę także o mobilizację pracy w związku z powstawaniem na naszym oczach nowego rządu. Czekają nas w związku z tym rządem cztery lata pracy, mnie [czekają] − do sierpnia, a w maju się zobaczy, co dalej. To już decyzja naszych współobywateli, oczywiście nasza też, bo każdy z nas ma prawo głosu. Natomiast Państwa proszę o dalszą pracę dla Rzeczypospolitej, a za dotychczasową jeszcze raz, z całego serca, dziękuję. To jest nasza wielka służba, ale ta służba przynosi pożytki Polsce i Polakom nie tylko tu mieszkającym, ale na całym świecie. Wierzcie mi Państwo, my, z żoną i współpracownikami po całym świecie podróżujemy – na całym świecie jest coraz więcej Polaków dumnych z tego, jak są prowadzone polskie sprawy, jak Polska jest postrzegana, co się z Polską dzieje, jak wygląda to, co się wewnątrz Polski dzieje.
Bardzo też dziękuję za wielkie działania ze strony ministerstwa spraw zagranicznych, za wielką pracę, która została ostatnio wykonana, żeby wydobyć jednego z naszych rodaków z aresztu w Syrii. To jest właśnie to, o czym mówiłem i dlatego Państwu tak ogromnie dziękuję. Chcę, żebyśmy byli państwem, które nikogo nie zostawi. Które – jeżeli będzie Polak w potrzebie, to będzie razem z tym Polakiem. Wtedy ludzie będą mówili, że Polska jest porządnym państwem. Dopiero wtedy. Jeżeli będzie strzegła interesów swoich obywateli poza granicami tak, jak strzeże ich na przykład Izrael. Dziękuję bardzo.
