- Context
- Duda addressed the XVIII Congress of Rural Communities in Poznań on June 20, 2018, honoring the Union of Rural Municipalities' 25th anniversary and Poland's independence centenary.
- Main themes
- Centenary of Polish independence, rural communities and local government, Polish countryside historical contributions, Union of Rural Municipalities anniversary, decentralization and local governance, peasant resistance to communism, post-1989 transformation challenges, Solidarity movement, Polish sovereignty and freedom, gratitude to Polish farmers
- Duration
- ~20 min
- Words
- 2,420
- Sentences
- 112
- Readability
- 40
- Grade
- 12.8
- Syntax
- 3.14
- Vocabulary
- 2.21
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other112 sentences in 35 paragraphs
Esteemed Minister,
Honorable Ministers,
Honorable Members of Parliament, Senators,
Esteemed Chairman of the Union of Rural Municipalities of the Republic of Poland,
Esteemed Chairman of the European Committee of the Regions,
Honorable Mayors, Village Heads,
Honorable Village Leaders,
Honorable Chairpersons of Municipal Councils,
Honorable Councilors,
All Distinguished Guests of the Congress!
I am immensely pleased to meet with you here – in Poznań, in Greater Poland – in a year that is extremely important for Poland, but also a year that is important and special for your organization, for the Union of Rural Municipalities. Poland is celebrating the centenary of regaining independence this year, and your Union is celebrating the 25th anniversary of its reactivation. In a few years, the Union will also celebrate the centenary of its founding.
I am particularly pleased because the Polish community of rural municipalities – the Polish countryside, farmers, peasants – is the part of our society that we must pay special homage to on the centenary of regaining independence.
Of course, we can reach far back into the centuries and mention the highlanders who defended King John Casimir. But we must remember the kosynierzy who stood alongside the leader of the uprising, Tadeusz Kościuszko. We must remember the farmers, the village boys, who answered the call of Wincenty Witos and joined the Polish army en masse in 1920 – at the most dramatic moment when it seemed that Poland, flooded by the red invaders from communist Russia, would again disappear from the map. When it seemed that the great communist revolution would engulf all of Europe, it was the Polish boys who defended the Republic – it was these ordinary boys from the countryside, with rifles in hand, who protected the safety and freedom of Europe, bloodied by the First World War.
It was the village boys who defended Poland in 1939, and later in the Peasant Battalions fought for Poland to return to the map. Finally, they formed the backbone of the Unyielding Soldiers, who would not accept that Poland was returning, but not as a sovereign state, not fully independent, dependent on a great eastern neighbor – not the Poland they had fought for, not the one they had dreamed of after World War II.
And this is a great merit of the Polish countryside. Perhaps – as some emphasize – it is precisely due to the perseverance and steadfastness of Polish peasants that communism could not be fully implemented in Poland, that collectivization failed, because the Polish farmer did not give up his land. De-Christianization failed because the Polish farmer did not abandon his values. The Polish peasant stood by the faith of his ancestors, by tradition – and did not allow them to be torn away. It was finally the Polish farmer who steadfastly joined the great Solidarity movement, creating the Individual Farmers' Solidarity – emphasizing individualism, not collectivism.
These are the great merits of the Polish countryside throughout our history. Great merits for which every Pole should be immensely grateful to Polish peasants, farmers, and the Polish countryside. And today, once again, I extend my heartfelt thanks for this great work of freedom, independence, and sovereignty of the Republic.
You represent over 90 percent of the area of our country, over 50 percent of the inhabitants of our Republic. You are therefore an organization and a group that is extremely representative. One might ask this year, the 25th and 100th anniversary: is it good that there is local government in Poland? Is this element of the revolution that took place in Poland, and the changes that occurred in Poland after 1989, a successful element? The answer to this question can only be affirmative. Yes, without a doubt, decentralization through the renewal of local government – initially through the municipality – was certainly the element of systemic changes that succeeded and today brings positive results.
At this point, I bow – and here not before the entire Polish rural community, but primarily before you; before those who have taken on the burden of local government work, work for the local community. You know very well that especially for the Polish countryside, for municipalities and rural communities, the period of transformation after 1989 was extremely difficult and full of drama. I will recall, for example, the reforms carried out by Mr. Balcerowicz, which led to the liquidation of state-owned farms and to the gigantic tragedy of large rural areas in Poland; people who had nowhere to go, had no jobs, fell into poverty, addiction – family tragedies, often premature death.
All of this was the experience of the Polish countryside over the years. All of this, which today, thanks largely to your involvement, I want to emphasize – I repeat: largely, because not entirely – has been overcome. I wanted to sincerely congratulate you and thank you for having the courage to take on local government service, often in very difficult times. Very often – as they say – standing with a bundle on the ruins to rebuild something that seemed impossible to restore. You had and have the faith that everything is possible – and you show that it is possible. I am immensely grateful to you for this, as I am aware of what the Polish countryside has endured.
The tragedies I mentioned are not the end. After all, at one point, politics was so heavily tilted towards the development of large urban centers that it resulted in the elimination of communication connections in rural areas, the closure of rural schools, police stations, railway stations, that is, primarily railway connections, the elimination of bus connections – all of which previously provided the opportunity to communicate and often created a chance to live in the countryside in connection with the city, which could be reached, where one could work. Although, of course, I do not consider this a favorable trend everywhere. Of course, in rural centers that are very close to cities, this is standard. But if someone commutes to work often very far, it is certainly not a comfortable situation, and many of your neighbors, acquaintances have experienced this for years.
The Polish countryside is constantly changing. Today there are additional funds from EU subsidies, we indeed have more and more modern agriculture – its face is changing, farms are expanding, becoming larger. Today, in most cases, we can already essentially speak of agricultural production. But this also means that many of the Polish rural areas are actually ceasing to be rural areas in the traditional sense of the word. That is, they are ceasing to be areas of actual agricultural cultivation. The Polish countryside is changing, and a great task – also for you in the future, which you are already realizing on a daily basis – is to adapt the functioning of local government, the government of rural municipalities to these changing conditions.
The Chairman just mentioned that there is a team in the Chancellery of the President working on future changes in local government law, reviewing it. I believe, I am convinced that we will develop such changes that you – as practitioners – indicate are needed. That will facilitate your functioning, that will also remove certain obstacles in your daily operations. I would very much like such a project to be realized under my auspices.
The President is precisely the one who has a specific legitimacy to act on behalf of this broad social base – the broadest, because all Poles in our country create units of local government. A unit of local government, even the smallest municipality, consists of a certain area and its residents. Each of us therefore belongs to some local government. And without a doubt, you are the broadest representation. I would like therefore for a project to come from me that will be a call from representatives of local and regional governments for the repair of existing legal solutions.
The issue of the request to the Constitutional Tribunal, which the Chairman also mentioned, I will certainly consider. We have received – one might say – a petition directed to me in this matter, but it obviously requires purely legal, substantive analysis, in terms of compliance with the constitution of the adopted solution. If I determine that such non-compliance – in my opinion – indeed exists, I will take appropriate legal steps in this regard.
But ladies and gentlemen, the idea I proposed over a year ago was also mentioned today: namely, conducting a consultative referendum. Why did I decide to do this? For a very simple reason. I believe that the current Polish constitution from 1997 has, from today’s perspective, a number of shortcomings resulting from the passage of time. More than 20 years have passed since its adoption, and many conditions have changed. Today we are a member of the European Union, the North Atlantic Alliance – our presence in these two extremely important or perhaps the most important global organizations is not reflected in our constitution. I believe that this element should be included in the constitution or – as some say – should be particularly secured in it.
But not only that. This, ladies and gentlemen, is also the issue of rights that I would frame as one of the fundamental rights: namely, the right to pension security. We witnessed a few years ago – and not only witnessed, but unfortunately experienced – the increase in the retirement age. Despite protests, requests, despite a petition for a referendum signed by over 2.5 million Poles, despite pre-election promises made during the 2011 parliamentary campaign that there would be no increase in the retirement age – shortly after the parliamentary elections, despite all commitments and protests, the retirement age was raised.
It seemed then that the right to a pension was an acquired right in the sense that at the moment someone started working, the conditions were set, he was prepared for the fact that after a certain time he would retire – this was changed in the course. It seemed that the Polish constitution protected this. Unfortunately, as a result of a ruling by the Constitutional Tribunal, it quickly turned out that the Tribunal found that it was not: that the increase in the retirement age was in accordance with the constitution.
I therefore believe that a great expectation of my compatriots is that the retirement age will be secured in the constitution. Not by explicitly stating a specific retirement age in the constitution – although such proposals have been made. But I believe that there should simply be a provision in the constitution – and that will be my proposal in the work on the constitution – that a certain qualified majority of deputies is needed to raise the retirement age. That is, it should not be the work of only one side of the political scene. But it should be the result of a broader parliamentary consensus. I believe that at least such a safeguard is necessary.
A similar solution is needed regarding basic rights and benefits for families. Of course, I have primarily in mind the 500+ program today. But I hope there will be many more pro-family programs in Poland. I believe that the welfare of families should also be particularly secured in the constitution.
Especially since programs like 500+ are those that the Polish countryside needed so much. After all, no one knows better than you that the most numerous families, who were in a difficult financial situation, are especially families living in rural areas. It is for them, it is precisely this support from the state – which, in my opinion, is a thank you for the heroism of having a large family and thus building the Republic – that was particularly needed, and it is good that it reaches them. I believe it should be particularly secured.
And finally, the last issue, but not least: the special protection of Polish agriculture and food security, which the Polish countryside and production carried out by Polish farmers provide to the Polish state. This is not included in the current constitution, but it should be. The effort and merit that the Polish farmer realizes every year for Polish society and for the Polish state – because it is an extremely important branch of our economy; as I said a moment ago: you represent over 90 percent of the area of the Republic, of which a significant majority is the area of real agricultural production – require consideration in the Polish constitution by emphasizing this special protection of Polish agriculture and, consequently, the food security that Polish agriculture provides.
These are the elements, ladies and gentlemen, that are important to me – as President. That is why I am here with you today. I want to emphasize with all my strength: your community is of immense importance to the Republic. And therefore, on the centenary of the regaining of independence by the Republic, on the 25th anniversary of the reactivation of your Union, I wanted to, on the one hand, thank you, and on the other – assure you that I am with you. As the Chairman said – not only on holidays. But also on a daily basis, I am open to dialogue with you, to proposals, petitions, and all kinds of cooperation.
I do not commit to fulfilling everything, but I will accept each matter and examine each one carefully. If anyone has doubts, please remember the case of the Act on Regional Audit Chambers. I stood up in defense of local government, which you appealed to me for. I looked into this matter and concluded that it is indeed necessary to show that local government, in certain aspects, deserves special care and protection as the second, and extremely important, element of power in Poland – local, regional government – but one that implements nothing other than the principle of subsidiarity in the most perfect way, which states that public tasks should be carried out as close to the citizens as possible. You are the closest to the citizens, and for that, I thank you from the bottom of my heart. Thank you for your service to the Republic, but above all for your local communities, for your municipalities.
On this day, I also wanted to extend my warmest wishes for every success. May the Polish state, to the best of its ability through the actions of the authorities of the Republic, fulfill its obligations towards local and regional communities.
Thank you.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Wielce Szanowna Pani Minister,
Szanowni Państwo Ministrowie,
Szanowni Państwo Posłowie, Senatorowie,
Szanowny Panie Przewodniczący Związku Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej,
Szanowny Panie Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów,
Szanowni Państwo Burmistrzowie, Wójtowie,
Szanowni Państwo Sołtysi,
Szanowni Państwo Przewodniczący Rad Gminnych,
Szanowni Państwo Radni,
Wszyscy Dostojni Goście Kongresu!
Ogromnie się cieszę, że mogę się z Państwem spotkać tu – w Poznaniu, w Wielkopolsce – w roku niezwykle ważnym dla Polski, ale roku ważnym i szczególnym także dla Państwa organizacji, dla Związku Gmin Wiejskich. Polska obchodzi w tym roku stulecie odzyskania niepodległości, a Państwa Związek ‒ 25-lecie od czasu jego reaktywacji. A za kilka lat również Związek będzie obchodził stulecie od swojego powstania.
Cieszę się szczególnie dlatego, że polskie środowisko właśnie gmin wiejskich – polskiej wsi, rolników, chłopów – to jest ta część naszego społeczeństwa, której w stulecie odzyskania niepodległości trzeba się pokłonić w sposób szczególny.
Oczywiście można sięgać daleko w głąb stuleci i wspomnieć górali, którzy obronili króla Jana Kazimierza. Ale trzeba pamiętać o kosynierach, którzy stanęli u boku naczelnika powstania, Tadeusza Kościuszki. Trzeba pamiętać o rolnikach, wiejskich chłopakach, którzy na wezwanie Wincentego Witosa gremialnie stawili się do polskiej armii w 1920 roku – w najbardziej dramatycznej chwili, gdy wydawało się, że Polska zalana przez czerwonych najeźdźców spod znaku komunistycznej Rosji znowu zniknie z mapy. Gdy wydawało się, że wielka komunistyczna rewolucja ogarnie całą Europę, to właśnie polscy chłopcy obronili wtedy Rzeczpospolitą ‒ to właśnie zwykli chłopcy ze wsi z karabinami w ręku własną piersią ochronili bezpieczeństwo i wolność Europy skrwawionej I wojną światową.
To wiejscy chłopcy bronili Polski w 1939 roku, a później w Batalionach Chłopskich walczyli o to, by Polska mogła wrócić na mapę. To wreszcie oni stanowili trzon oddziałów Żołnierzy Niezłomnych, którzy nie pogodzili się z tym, że wprawdzie wraca Polska, ale nie suwerenna, nie w pełni niepodległa, zależna od wielkiego wschodniego sąsiada ‒ nie taka Polska, o jaką wcześniej walczyli, nie taka, o której marzyli po II wojnie światowej.
I to jest wielka zasługa polskiej wsi. Być może – jak podkreślają niektórzy – to właśnie dzięki uporowi i niezłomności polskich chłopów nie udało się w pełni wprowadzić w Polsce komunizmu, nie udała się kolektywizacja, bo polski rolnik nie oddał ziemi. Nie udała się dechrystianizacja, bo polski rolnik nie oddał swoich wartości. Polski chłop stał przy wierze przodków, przy tradycji – i nie pozwolił sobie ich wydrzeć. To wreszcie polski rolnik niezłomnie stanął do wielkiego ruchu Solidarności, tworząc Solidarność Rolników Indywidualnych – właśnie z naciskiem na indywidualizm, a nie na kolektywizm.
To wielkie zasługi polskiej wsi na przestrzeni naszej historii. Wielkie zasługi, za które każdy Polak powinien być polskim chłopom, rolnikom, polskiej wsi ogromnie wdzięczny. I dziś na Państwa ręce kolejny raz składam za to wielkie dzieło wolności, niepodległości, suwerenności Rzeczypospolitej bardzo serdeczne podziękowanie.
Reprezentują Państwo ponad 90 proc. powierzchni naszego kraju, ponad 50 proc. mieszkańców naszej Rzeczypospolitej. Jesteście więc organizacją i gronem niezwykle reprezentatywnym. Można zadać pytanie w tym roku 25- i 100-lecia: czy to dobrze, że w Polsce istnieje samorząd? Czy ten element rewolucji, do jakiej doszło w Polsce, i zmian, do jakich doszło w Polsce po 1989 roku, jest elementem udanym? Odpowiedź na to pytanie może być tylko i wyłącznie odpowiedzią twierdzącą. Tak, z całą pewnością decentralizacja poprzez odnowienie samorządu terytorialnego – początkowo poprzez gminę – to na pewno był ten element zmian ustrojowych, który udał się i dzisiaj przynosi tego pozytywne owoce.
W tym miejscu ukłon – i tu już nie przed całym środowiskiem polskiej wsi, ale przede wszystkim przed Państwem; przed tymi, którzy ciężar pracy samorządowej, pracy dla społeczności lokalnej wzięli na swoje barki. Państwo doskonale wiedzą, że zwłaszcza dla polskiej wsi, dla gmin i środowisk wiejskich okres przemian po 1989 roku był niezwykle trudny i pełen dramatów. Przypomnę choćby reformy przeprowadzane przez pana Balcerowicza, które doprowadziły do likwidacji PGR-ów i do gigantycznej tragedii wielkich obszarów wiejskich w Polsce; ludzi, którzy nie mieli się gdzie podziać, nie mieli pracy, popadli w nędzę, nałogi ‒ dramaty rodzin, bardzo często przedwczesna śmierć.
To wszystko było przez te lata udziałem polskiej wsi. To wszystko, co dzisiaj w większości dzięki Państwa zaangażowaniu, co chcę z całą mocą podkreślić – powtarzam: w większości, bo jeszcze nie w całości – udało się przezwyciężyć. Chciałem Państwu z całego serca tego pogratulować i podziękować, że mieliście odwagę stanąć do służby samorządowej bardzo często w bardzo trudnym czasie. Bardzo często – jak to się mówi – stając z węzełkiem na zgliszczach po to, by odbudować coś, czego wydawało się, że nie uda się odbudować. Mieliście i macie tę wiarę, że wszystko jest możliwe – i pokazujecie, że jest możliwe. Ogromnie Państwu za to dziękuję, bo mam świadomość tego, co przeżyła polska wieś.
Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć . Pobierz zdjęcie
Tragedie, o których powiedziałem, to nie koniec. Przecież polityka w pewnym momencie tak mocno została przechylona na rozwój wielkich ośrodków miejskich, że w efekcie skutkowało to likwidacją połączeń komunikacyjnych w obszarach wiejskich, likwidacją wiejskich szkół, posterunków policji, dworców kolejowych, czyli przede wszystkim połączeń kolejowych, likwidacją połączeń autobusowych – tego wszystkiego, co do tej pory dawało możliwość komunikowania się i często stwarzało szansę do życia na wsi w połączeniu z miastem, do którego można było dojechać, można było w tym mieście pracować. Choć oczywiście nie uważam tego za tendencję w każdym miejscu korzystną. Oczywiście, w ośrodkach wiejskich, które znajdują się bardzo blisko miast, jest to standard. Ale jeżeli ktoś dojeżdża do pracy często bardzo daleko, to na pewno nie jest to sytuacja komfortowa, a przecież wielu Państwa sąsiadów, znajomych przez lata tego właśnie doświadczyło.
Polska wieś cały czas się zmienia. Dzisiaj są dodatkowe środki z dopłat unijnych, mamy rzeczywiście coraz więcej nowoczesnego rolnictwa ‒ jego oblicze się zmienia, gospodarstwa rolne rozrastają się, są coraz większe. Dzisiaj w większości przypadków można już w zasadzie mówić o produkcji rolnej. Ale to powoduje także, że wiele spośród polskich obszarów wiejskich tak naprawdę przestaje być obszarami wiejskimi w tradycyjnym tego słowa znaczeniu. Tzn. przestają być obszarami rzeczywistej uprawy rolnej. Polska wieś się zmienia i wielkim zadaniem ‒ także dla Państwa na przyszłość, które realizujecie już na co dzień ‒ jest dostosowywanie funkcjonowania samorządu lokalnego, samorządu gmin wiejskich do tych zmieniających się warunków.
Pan Przewodniczący mówił przed chwilą, że w Kancelarii Prezydenta jest dzisiaj zespół, który pracuje nad przyszłymi zmianami w prawie samorządowym, dokonuje jego przeglądu. Wierzę, jestem przekonany, że wypracujemy takie zmiany, które Państwo – jako praktycy – wskazują, iż są potrzebne. Że ułatwią Wam funkcjonowanie, że także usuną pewne przeszkody w Waszym codziennym działaniu. Chciałbym bardzo, żeby właśnie pod moimi auspicjami takie dzieło zostało zrealizowane.
Prezydent jest właśnie tym, który posiada specyficzną legitymację, by działać w imieniu tej szerokiej rzeszy społecznej – najszerszej, bo przecież wszyscy Polacy w naszym kraju tworzą jednostki samorządu terytorialnego. Jednostka samorządu terytorialnego, nawet ta najmniejsza gmina, składa się z pewnego obszaru i jego mieszkańców. Każdy z nas więc do jakiegoś samorządu lokalnego należy. I z całą pewnością to właśnie Państwo są tą najszerszą reprezentacją. Chciałbym więc, żeby właśnie ode mnie wyszedł projekt, który będzie pewnym wołaniem przedstawicieli samorządów lokalnych i regionalnych o naprawę istniejących u nas rozwiązań prawnych.
Kwestię wniosku do Trybunału Konstytucyjnego, o którym również mówił Pan Przewodniczący, oczywiście rozważę. Otrzymaliśmy – można powiedzieć – petycję skierowaną do mnie w tej sprawie, ale to oczywiście wymaga analizy czysto prawnej, merytorycznej, pod względem zgodności z konstytucją przyjętego rozwiązania. Jeżeli ustalę, że taka niezgodność – w moim przekonaniu – rzeczywiście istnieje, podejmę w tym zakresie odpowiednie kroki prawne.
Ale proszę Państwa, wspomniano także dzisiaj o idei, z którą wyszedłem ponad rok temu: a mianowicie przeprowadzenia referendum konsultacyjnego. Dlaczego się na to zdecydowałem? Z bardzo prostej przyczyny. Uważam, że obecna polska konstytucja z 1997 roku ma, patrząc z dzisiejszego punktu widzenia, cały szereg niedostatków wynikających choćby z upływu czasu. Minęło już ponad 20 lat od czasu jej uchwalenia i wiele warunków zmieniło się. Dzisiaj jesteśmy członkiem Unii Europejskiej, Sojuszu Północnoatlantyckiego – choćby naszej obecności w tych dwóch niezwykle ważnych czy może najważniejszych światowych organizacjach nasza konstytucja nie uwzględnia. Uważam, że ten element powinien być w konstytucji zawarty czy – jak niektórzy mówią – powinien być w niej w szczególny sposób zabezpieczony.
Ale nie tylko to. To, proszę Państwa, także problem praw, które ująłbym jako jedno z praw podstawowych: a mianowicie prawo do zabezpieczenia emerytalnego. Byliśmy świadkami kilka lat temu – i nie tylko świadkami, ale niestety doświadczyliśmy ‒ podwyższenia wieku emerytalnego. Mimo protestów, próśb, mimo wniosku o referendum, który podpisało przeszło 2,5 mln Polaków, mimo obietnic przedwyborczych składanych w trakcie kampanii parlamentarnej 2011 roku, że podwyższenia wieku emerytalnego nie będzie – niedługo po wyborach parlamentarnych mimo wszelkich zobowiązań i protestów wiek emerytalny został podwyższony.
Wydawało się wtedy, że prawo do emerytury jest prawem nabytym w sensie takim, że w momencie, w którym ktoś przystępował do pracy, warunki były określone, on był przygotowany na to, że po upływie odpowiedniego czasu przejdzie na emeryturę ‒ to zostało zmienione w toku. Wydawało się, że polska konstytucja to chroni. Niestety, w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego szybko okazało się, iż Trybunał uznał, że jednak nie: że to podwyższenie wieku emerytalnego jest zgodne z konstytucją.
Uważam więc, że wielkim oczekiwaniem moich rodaków jest to, iż wiek emerytalny będzie zabezpieczony w konstytucji. Nie poprzez wpisanie expressis verbis określonego wieku emerytalnego do konstytucji – choć i takie propozycje były. Ale uważam, że po prostu powinno być w konstytucji zawarte zabezpieczenie – i taka będzie moja propozycja przy pracach nad konstytucją – że potrzebna jest określona kwalifikowana większość posłów, by podwyższyć wiek emerytalny. Czyli żeby nie mogło to być dziełem tylko i wyłącznie jednej strony sceny politycznej. Ale żeby był to wynik szerszego parlamentarnego consensusu. Uważam, że przynajmniej takie zabezpieczenie jest potrzebne.
Podobne rozwiązanie jest potrzebne, jeżeli chodzi o podstawowe prawa i świadczenia dla rodziny. Oczywiście w podtekście mam dzisiaj na względzie przede wszystkim program 500+. Ale programów prorodzinnych – mam nadzieję – będzie w Polsce znacznie więcej. Uważam, że dobro rodziny powinno być również w konstytucji w sposób szczególny zabezpieczone.
Przeczytaj o zasadach pobierania zdjęć . Pobierz zdjęcie
Tym bardziej że takie właśnie programy jak 500+ to są te, których tak bardzo potrzebowała polska wieś. Przecież nikt lepiej niż Państwo nie wie, że najwięcej rodzin wielodzietnych, które były w trudnej sytuacji finansowej, to są zwłaszcza rodziny żyjące właśnie na obszarach wiejskich. To dla nich, to właśnie im to wsparcie ze strony państwa – które, w moim przekonaniu, jest podziękowaniem za bohaterstwo posiadania dużej rodziny i w ten sposób budowanie Rzeczypospolitej ‒ było szczególnie potrzebne, i to dobrze, że do nich dociera. Uważam, że powinno być w szczególny sposób zabezpieczone.
I wreszcie ostatnia kwestia, ale na zasadzie last but not least : szczególna ochrona polskiego rolnictwa i bezpieczeństwa żywnościowego, jakie polskiemu państwu zapewniają polska wieś i produkcja realizowana przez polskich rolników. Nie ma tego w obecnej konstytucji, a powinno być. Trud i zasługa, jaką realizuje każdego roku polski rolnik dla polskiego społeczeństwa i dla polskiego państwa – bo przecież jest to niezwykle ważna gałąź naszej gospodarki; tak jak powiedziałem przed chwilą: reprezentują Państwo ponad 90 proc. obszaru Rzeczypospolitej, z którego znakomita większość to obszar realnej produkcji rolnej – wymagają uwzględnienia w polskiej konstytucji poprzez właśnie położenie nacisku na tę szczególną ochronę polskiego rolnictwa i w związku z tym także i bezpieczeństwa żywnościowego, które polskie rolnictwo zapewnia.
To są te elementy, proszę Państwa, które dla mnie – jako Prezydenta – są ważne. Dlatego jestem dzisiaj tutaj z Państwem. Chcę to z całą mocą podkreślić: Państwa środowisko ma ogromne znaczenie dla Rzeczypospolitej. I dlatego w stulecie odzyskania niepodległości przez Rzeczpospolitą, w 25-lecie reaktywowania Państwa Związku chciałem z jednej strony podziękować, a z drugiej – zapewnić, że jestem z Państwem. Tak jak powiedział Pan Przewodniczący – nie tylko od święta. Ale również na co dzień jestem otwarty na dialog z Państwem, na propozycje, petycje, na wszelkiego rodzaju współpracę.
Nie zobowiązuję się, że wszystko zrealizuję, ale każdą rzecz przyjmę i każdej uważnie się przyjrzę. Jeżeli ktoś wątpi, proszę sobie przypomnieć sprawę ustawy o Regionalnych Izbach Obrachunkowych. Stanąłem wtedy w obronie samorządu, o co Państwo do mnie apelowali. Przyjrzałem się tej sprawie i uznałem, że rzeczywiście trzeba pokazać, iż samorząd w pewnych aspektach zasługuje na szczególną pieczę i ochronę jako ten drugi, a niezwykle ważny element władzy w Polsce – władzy samorządowej, lokalnej, regionalnej – ale tej, która realizuje nic innego, jak w najdoskonalszy sposób zasadę subsydiarności, która mówi, że zadania publiczne powinny być realizowane jak najbliżej obywateli. To Państwo są najbliżej obywateli i za to z całego serca Wam dziękuję. Dziękuję za służbę dla Rzeczypospolitej, ale przede wszystkim dla swoich środowisk lokalnych, dla swoich gmin.
W tym dniu chciałem Państwu również złożyć najserdeczniejsze życzenia wszelkiego powodzenia. Żeby polskie państwo w jak najlepszym zakresie poprzez działania władz Rzeczypospolitej realizowało swoje obowiązki wobec samorządu oraz społeczności lokalnych i regionalnych.
Dziękuję.
