- Context
- Duda addressed residents of Lwówek Śląski during a presidential county tour on 3 July 2019, celebrating the city's history and meeting local officials.
- Main themes
- Polish local history and heritage, presidential tour of Polish counties, democratic leadership and public service, European cultural heritage, Silesian Piasts and regional identity, economic development and prosperity, EU and NATO membership, civic pride and community building
- Duration
- ~35 min
- Words
- 4,167
- Sentences
- 259
- Readability
- 66
- Grade
- 8.0
- Syntax
- 2.82
- Vocabulary
- 1.97
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other259 sentences in 53 paragraphs
Honorable Members of Parliament, Senators,
Esteemed Madam Mayor,
Honorable Chairpersons,
Esteemed Council Members,
Honorable Voivode,
All Distinguished Guests,
but above all, Dear Residents of Lwówek Śląski, the county, and the surrounding towns!
I just said a moment ago to the representatives of the municipal and county government and the commanders I met with earlier at the town hall that I always feel a sense of respect here, in our country, when I come to a city that has been a city longer than mine. And it is indeed true that Lwówek Śląski was granted city rights 40 years earlier than Kraków, which received them in 1257.
So indeed, this history is great here. And it is evident from all those extraordinary historical buildings that are the heritage of your culture, our culture, but – I will say more – they are certainly also a heritage of European culture. I have no doubt about that.
You all know the history of your city; you know that cultures have mixed here. This city has belonged to different states throughout its history, and different rulers have governed it. Poland was here almost until the end of the 14th century, then there were the Czechs for 350 years, there were also Prussia and Germany for 200 years, and then Poland returned again, and today we are here. Poland returned, and along with it, you came here – your families, your grandparents, fathers, sometimes you yourselves came here then and later. Such is the course of history.
But one thing is a hundred percent certain: this is indeed the place and space of your life, this is your city, which you create and which owes its beauty and charm to you today – I do not hesitate to say that. Looking at this Polish city today – at Lwówek Śląski – I want to say to you from the bottom of my heart: "Thank you!" Because you have something to be proud of. Just look at this town hall – beautifully maintained, 13th-century, with beautiful rooms – it makes a huge impression.
I do not remember the last time I was in such interiors. In Prague? As far as I remember – I think so. Of course, there the buildings and dimensions were larger, more spectacular. But it is the same history, the same time, the same art – it is our great European cultural heritage. Especially since, additionally, in the 13th century, Poland was certainly here, and the Silesian Piasts ruled these lands. And this is their work, our achievement, of our nation – our culture, which is such a significant element of European culture.
I speak about this so strongly because I want to thank you – so that you all are aware that it is not a coincidence that I am coming. My great ambition from the very beginning, when I decided to run for the office of President – back in 2014 – was to visit all Polish cities, especially county ones. Because the President visits those large, big cities on various occasions – and simply is there.
However, the head of state – to be aware of their homeland, the people who live in it, their needs, dreams, desires, what they lack and what they expect, and also to express respect for how they build our homeland – should visit them on site, in their cities, towns, sometimes villages. And that is why I am continuously carrying out this tour of the counties.
I must say that these are always very pleasant meetings for me. Of course, sometimes critical voices are raised – of course, they are! And it is very good that it is so. Because I want to hear how it is, not how I would like it to be. I will want it to be as you want it to be, because that is the essence of my role: to fulfill your desires and aspirations, or at least to support that fulfillment.
Someone may look at this differently, but that is how I understand democracy. If you are a President elected in general elections, you are obliged to listen to the people and try to fulfill their expectations. What form should their homeland take, how do they want it to be shaped, how do they envision their life, affairs, future? What problems do they have, and above all – as I mentioned – what are their expectations?
I can tell you what my expectation of myself is. Because I say this basically everywhere I go. My expectation is that at the end of my presidential term, I could hear from an ordinary, average Polish family: "Sir, we are living better than when you started." Because that would truly be the realization of my mission – that I have fulfilled it in that sense.
Because I believe that power exists to serve the common good. And an important element of the common good is also building the average prosperity of society. This is an extremely important task on many levels. We have been a member of the European Union for 15 years. We have been part of NATO for 20 years. We have had a free, truly independent, and sovereign Poland for 30 years.
And what is our constant desire? What is the desire of the people, and very often of parents whose children have gone abroad? That life in Poland is at an average Western level. I think this is a great desire of the majority of Poles – that it is simply a decent life free from heavy existential problems such as how to make ends meet? How to survive from the first to the end of the month? How to get by? How to pay all the bills?
In most cases in Western Europe, people do not have such worries. Of course, they have worries about how to pay off loans for a second home, for a third car, etc. But very few families here have such problems. I would like us to find ourselves at that average Western level because that would mean we would move from the problems we have been and are in, of course to new problems, because there are always problems. But I would like them to be lighter problems, of a different caliber.
For me, that is Europe. A family living at a high average level – that is Europe! Support from the state for families with children – that is Europe! That is how it is throughout Western Europe, where true wealth exists. I said this today in Głogów: what does it mean? It means a true social market economy, which we have enshrined in our Constitution, and which until recently was only a declaration. A social market economy is primarily a fair distribution of goods, a fair distribution of state income among society.
An element of this fair distribution is the 500+ program that we introduced to finally ensure that these funds are distributed fairly. That is why we are plugging the VAT gap, because until now someone was stealing that money – it certainly was not you, as you stand here. It was some small group that became immensely wealthy at the expense of the entire society. A state that allows such a thing is not truly European. That is why we are taking such decisive actions to end this type of activity, so that this money can be distributed fairly and honestly among the people.
In various forms – yes! – of aid that is distributed among Polish society. Instead of saying "aid," I prefer to say that it is a thank you from the Polish state. Just as the Polish state thanks families raising children through the 500+ program. It thanks them for having those children and wants to contribute to their upbringing. Not by teaching parents how to raise children, but by helping them. Please, let them go on an additional trip, send them to an additional language course, fulfill a dream for a child that they may have dreamed of once.
When we started the 500+ program, if I remember correctly, there were the European Football Championships. And there were voices: "Yes, people are going because they are now receiving this lump sum, because there is an adjustment, and they are buying televisions to watch the championships." And how many children in those homes dreamed of such a television and had a deep complex compared to their classmates that they did not have that television at home until then? If that complex has been healed, that is exactly what 500+ is for. The complex of that child: that it was poor.
The truth is that thanks to 500+, we have reduced poverty among children by over 90 percent – and that is the greatest success of this program. And that is Europe! I think that perhaps thanks to actions like 500+, like the 13th pension – I believe this – many people have settled various overdue matters and thought: "Well, they are dividing it somehow." It was a globally huge amount: 11 billion zlotys nationwide.
When the 500+ program was paid for the second child throughout Poland, it amounted to 23 billion. And that one 13th pension paid to all retirees is 11 billion. So it is simply a gigantic scale, incomparable even to 500+. If you look at it as a whole, if it were to be paid monthly like 500+, it simply cannot be realized today. But we will try – and I want to tell you: we will look for every opportunity to fairly distribute the income of the Polish state. And also to fairly distribute the taxes that you pay.
You not only pay them from your income as income tax, but you also pay them in the form of VAT when you go to the store and make purchases. As ordinary citizens, you are the final taxpayers – just like me when I go to the store and make purchases. Everywhere I pay VAT, which should be paid to the state budget. The goal is to ensure that as much of that tax as possible goes to the budget so that we can then distribute it again in a dignified manner to build a social market economy in the full sense of the word.
And now I want to thank you from the bottom of my heart because we are talking about Europe. Recently, elections were held for European bodies, for institutions, for the European Commission, in the European Parliament, the authorities were elected, but earlier you elected the European Parliament – and for that, I want to thank you from the bottom of my heart. For this over 45 percent turnout. I thank you for it from the bottom of my heart. I am immensely proud of it. Of course, someone will say: "It should be 70 percent!" Great, but we have not had that since 1989 in any elections.
And I say this: let’s think that in the previous elections, the turnout was about 25 percent – if I remember correctly – and earlier that turnout was even lower. As a result, this time, twice as many of our compatriots – in terms of percentage turnout – went to the polls. And for that, I thank you from the bottom of my heart. Do you know why? Because when I was in the European Parliament for a year – from 2014 to 2015 – I heard voices: "But your turnout is low." And it was as if I was being told: "What legitimacy do you have to be European MPs when so few people elect you? When so few people in Poland take responsibility for European matters?"
And for that, I wanted to thank you – that finally, as a society, we took responsibility for these matters and showed all of Europe that we care, that we are engaged, that it is important to us, that we are ready to go and make a conscious decision. And for that, I thank you. Because today no one can accuse our Members of the European Parliament from any political side of anything.
Because today, when our Prime Minister talks in Europe about the election of new authorities, he talks with his head held high. Why? Because Poles voted en masse and are a conscious, democratic, European society. And that shows that democracy is being built in Poland. It is growing. It is getting stronger. And for that, I want to thank you from the bottom of my heart. Precisely for the fact that we are becoming a more mature society.
I believe that the Members of the European Parliament that you have elected will act responsibly and will pursue Polish interests. This is very important. Because, of course, the interest of Europe as a whole is important, but let us remember that each country has its own representatives. And the representatives fight for the affairs of their country. For its position in the European Union to be as strong as possible. So that this country can gain as many benefits from the European Union as possible for itself and its residents. And that is the task of our MEPs. A very important task.
So, ladies and gentlemen, when it comes to the common agricultural policy. I have spoken a lot about this recently, and I know that here, near the city, there are many agricultural areas. I also know that over the past 30 years, there have been many problems here when state farms collapsed, when many people fell into poverty due to, unfortunately, the brutal policy of economic transformations that did not take into account the human being and their needs. That was not a social market economy, ladies and gentlemen; it was building bloody capitalism. I hope we have put an end to that once and for all. And that neither that nor the people who did this to Poles will ever return.
Today, what we must do is build responsible programs that will rectify this situation. What can still be fixed today, even though many years have passed. But there is still a lot to be repaired. There are more and more various programs aimed at residents of rural areas. Of course, Polish villages have changed enormously over the past 30 years. But we would like them to be even more modern. Modern not in the sense that they are dominated by thousand-hectare farms. No. But so that they are family farms. So that they are modern farms, well-managed, but above all producing good food. Food that will support the health of both Poles and all those who will want to buy this food from us. And they want to buy it from us more and more willingly.
We are exporting more and more of our food, and it is increasingly appreciated around the world. Why? Because, most often, it is not mass agriculture, it is not mass agricultural production, but something that is constantly touched by the hands of the farmer. Something that is nurtured. And we must take care of that. There are still many tasks ahead of us. But today, there are many programs for the Polish countryside.
I spoke today to the Mayor and to the local government representatives who met with me, that together with the President's Chancellery – supported by the Ministry of Agriculture and other ministries – we have prepared a series of conferences on the future, on the opportunities for the future of residents of rural areas. I will ask Minister Halina Szymańska, head of my office, to hold such a conference here, in your county. To implement such a conference here, because 13 ministries participated in it, showcasing their offerings for rural areas: to what extent various types of funds and forms of support can be utilized for various types of activities across the full spectrum of life, from health care to culture and entertainment.
Ladies and gentlemen, today there are many such opportunities. It is only a matter of ensuring that these opportunities are close to people and that we use them well. This is our great task for the future. This is my task, this is the task of the Polish government, this is the task of deputies, senators, this is the task of representatives of local government, starting from regional government through county to municipal government. These are our tasks, because we are people who perform public tasks that you have entrusted to us.
I would like these tasks to be carried out better and better in Poland, because that is a condition for the development of our country. But I repeat: Poland will truly be a modern European state when we implement a truly social market economy in our country. That is a sine qua non condition. If that does not happen, we will become a caste society. Where there are various highest untouchable castes, unassailable, who can do whatever they please in front of the rest of society, without caring about anything.
You know, ladies and gentlemen, that this unfortunately still happens. And we must put an end to that. This is not the norm of a truly democratic country. This is something that does not happen in democratic countries. Those who are truly the social elite are those who adhere most to ethics, who adhere most to norms, who adhere most to the law, because they are aware that they must be an example for the rest of society, and not that the rest of society must serve them.
This is one of the fundamental principles of democracy. And these principles are enshrined in our Constitution, but until now, for the last years, since 1997, when this Constitution has been in force, it has simply not been respected. The Constitution has simply been violated. Yes, I have no doubt that the Constitution was also violated in the activities of the Constitutional Tribunal when it ruled that raising the retirement age for all Poles – against their will – is in accordance with the Constitution. Yes, that is what the Tribunal ruled.
Was it a tribunal that acted for Polish society and for the Polish state, or for some narrow ruling caste that had such an interest at that time? I think everyone can answer that question for themselves.
I repeat: we want a different Poland. We want courts that do not rule a lack of guilt in a situation where someone hit an elderly lady at a crosswalk, having a car without inspection and without a driver's license, because it is unclear at what speed the elderly lady rushed onto the crosswalk.
Such a Poland cannot be, and it must be changed. Everyone who wants things to remain as they were must come to terms with the fact that society does not want things to remain as they were. It wants things to be normal. Just as they are in democratic countries, just as they are in modern countries, just as they are in civilized countries. That is the Poland we want.
Ladies and gentlemen, I commit to building such a Poland. And I will build it as long as you wish it, as long as I have breath. This is my task, and I am fully aware of it. Many times people tell me: hold on, do not back down. Ladies and gentlemen, I neither need to hold on nor will I back down. I do what is my duty and what you have entrusted to me.
This also applies to strengthening the Republic. Various discussions are currently ongoing: is it good that we want [to create alliances] with the Americans, that we want to buy from the Americans, etc., etc., etc. What? Should we buy from Russia? Today we are a member of the North Atlantic Alliance and we want to have weapons and equipment for our soldiers that meet the standards of the North Atlantic Alliance. Simply put. This is the ordinary course of history. We changed alliances. Poles decided that we no longer want to be allies of the Soviet Union. Yes, that was the decision of the Poles.
At that time, there was still the Soviet Union. Today there is Russia, but Russia is not a peace-loving state. Russia attacked Georgia, Russia attacked Ukraine. Russia is also provoking militarily in our region, for example, in the Baltic Sea, around the Baltic states. That is why we belong to the North Atlantic Alliance. That is why we are tightening our alliance with the United States. Because we want to be a safe state, and we know that only in such an alliance will that safety be real. We want to have the best-equipped army, we want to have soldiers who can serve with the best equipment in the world. There is a saying, "What is cheap is expensive." Yes, ladies and gentlemen, this equipment is not cheap, it is expensive, but it is the best. And we want our soldiers to have such equipment. That is why we are deciding on this, because we want them to be able to carry out their task as best as possible, and that task is to defend the borders of the Republic and to defend our security.
I think that, in fact, no one needs too much explanation about this. And I am surprised by the various voices that are now being raised. I am very surprised. And I thank you once again, from the bottom of my heart. I have said this many times. That with various needs that still exist, both in health care and in terms of raising pensions and salaries for the budget sphere, you are able to acknowledge that our expenditures on the modernization of the army are high and will amount to over 2 percent of GDP annually. Because it is simply necessary for our security. And believe me, if we are not safe, then all those pensions and health care will be… Simply, unfortunately.
But that is not even the most important thing. The important thing is something else. Today I laid flowers at the monument to the Children of Głogów. A symbolic one, after all, from 800 years ago. Some even claim that it is a legend, although it is recorded in the chronicles of Gallus Anonymus. That the children gave their lives and many of their parents gave their lives so that Poland would be Poland. So that it would not be Germany. At that time, the Holy Roman Empire of the German Nation, as Emperor Henry V wanted. Whole generations then gave their lives in uprisings so that it would not be Tsarist Russia, so that it would not be Prussia, so that it would not be Austria-Hungary, but so that it would be Poland. People died for that, so that it would be Poland. They died in the streets.
Not so long ago, it was tangible: in Gdańsk in 1970, in Ursus, in Płock, in Radom, in 1976, then in 1981, for example, in the Wujek mine, people died in the streets, suffered imprisonment so that it would be a free Poland. Sovereign. Independent. Ours, in which we govern ourselves.
I will say this, ladies and gentlemen, it is worth every penny. Since people gave their lives for it. That is why I thank you for allowing us to manage in such a way that we can strengthen the security of the Republic. Because I do not want, whether for me, for my daughter, or for my, I hope, grandchildren or great-grandchildren, for it to ever happen in history that someone comes here, makes them slaves, imposes their will on them, and tells them to do what he wants, and not what they want in their own country.
And that is a great task for all of us. Such building of Poland, so that this Poland can endure everything. We really have a good period in our history. We can complain, we will probably always complain. Some say we, Poles, have a tendency to complain. But we have, ladies and gentlemen, a free Poland for 30 years. Those who fought for it in 1918 did not have the extraordinary gift of having their free Poland for 30 years.
I hope that we will have it for 40, 50, 60, 70, 80, 90, 100 and beyond. And that is our great task, to build such a Poland. And I will tell you this: I am deeply convinced that we are on the right track. And I thank you very much for participating in this. For working, for paying taxes, for building your city, and for going to the polls, including the European elections.
I thank you for that from the bottom of my heart. And I wish you that all our wishes, our dreams, and our desires come true as soon as possible. Thank you.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Szanowni Państwo Posłowie, Senatorowie,
Wielce Szanowna Pani Burmistrz,
Szanowni Państwo Przewodniczący,
Szanowni Państwo Radni,
Wielce Szanowny Panie Wojewodo,
Wszyscy Dostojni Przybyli Goście,
ale przede wszystkim Szanowni Państwo – Mieszkańcy Lwówka Śląskiego, powiatu i okolicznych miejscowości!
Powiedziałem dzisiaj przed chwilą do przedstawicieli samorządu miejskiego i powiatowego oraz komendantów, z którymi przed momentem spotkałem się w ratuszu, że zawsze odczuwam respekt tutaj, w naszym kraju, gdy przyjeżdżam do miasta, które jest miastem dłużej niż moje. A to rzeczywiście jest tak, że Lwówek Śląski otrzymał prawa miejskie 40 lat wcześniej niż Kraków, bo Kraków w 1257 roku.
Więc rzeczywiście ta historia jest tu wielka. I to widać po wszystkich tych niezwykłych zabytkowych obiektach, które są dziedzictwem Państwa kultury, naszej kultury, ale – powiem więcej – z całą pewnością są one dziedzictwem również kultury europejskiej. Co do tego nie mam żadnych wątpliwości.
Wszyscy Państwo znają przecież dzieje swojego miasta, wiecie, że mieszały się tu kultury. To miasto w swojej historii należało do różnych państw i różni nim władali. Była tu Polska prawie do końca XIV wieku, później były tu Czechy przez 350 lat, były też Prusy i Niemcy przez 200 lat, a potem znowu wróciła Polska i dzisiaj tutaj jesteśmy. Wróciła Polska i razem z nią przybyli tu Państwo – Wasze rodziny, Wasi dziadkowie, ojcowie, czasem sami Państwo przybyli tu wtedy i później. Taka jest kolej dziejów.
Ale jedno jest stuprocentowo pewne: to jest właśnie miejsce i przestrzeń Państwa życia, to jest Wasze miasto, które tworzycie i które właśnie Wam zawdzięcza dzisiaj swoją urodę i swoje piękno – nie waham się tego powiedzieć. Patrząc na to polskie miasto dzisiaj – na Lwówek Śląski – chcę Państwu z całego serca powiedzieć: „Dziękuję!”. Dlatego, że macie się czym pochwalić. Choćby ten ratusz – pięknie utrzymany, XIII-wieczny, z pięknymi salami – robi ogromne wrażenie.
Nie pamiętam, kiedy ostatni raz byłem w takich wnętrzach. W Pradze? O ile sobie przypominam – chyba tak. Oczywiście, tam budynki i gabaryty były większe, bardziej spektakularne. Ale to jest ta sama historia dziejów, ten sam czas, ta sama sztuka – to jest nasz wielki europejski dorobek kulturowy. Zwłaszcza, że jeszcze w dodatku w XIII wieku na pewno była tu Polska i na pewno rządzili tymi ziemiami Piastowie śląscy. I to jest ich dzieło, nasz dorobek, naszego narodu – naszej kultury, która stanowi tak wielki element kultury europejskiej.
Mówię o tym tak silnie, dlatego że chcę podziękować – żeby wszyscy Państwo mieli świadomość, że to nie jest przypadek, że przyjeżdżam. Moją wielką ambicją od samego początku, gdy zdecydowałem się kandydować na urząd Prezydenta – jeszcze w 2014 roku – było to, by odwiedzić wszystkie polskie miasta, w szczególności powiatowe. Dlatego że do tych dużych, wielkich miast Prezydent przyjeżdża przy okazji różnych wydarzeń – i po prostu jest.
Natomiast głowa państwa – żeby być świadomym swojej ojczyzny, ludzi, którzy w niej mieszkają, ich potrzeb, marzeń, pragnień, tego, czego im brakuje i czego oczekują, a także po to, by wyrazić im szacunek za to, jak budują naszą ojczyznę – powinna odwiedzić ich na miejscu, w ich miastach, miejscowościach, czasem wioskach. I właśnie dlatego cały czas realizuję ten objazd powiatów.
Muszę powiedzieć, że zawsze są to dla mnie bardzo miłe spotkania. Oczywiście, że czasem padają wtedy głosy krytyczne – jasne, że tak! I bardzo dobrze, że tak jest. Bo ja chcę usłyszeć, jak jest, a nie tak, jak bym chciał, żeby było. Będę chciał, żeby było, jak chcą Państwo, bo na tym polega istota mojej roli: żeby realizować Państwa pragnienia i dążenia, a przynajmniej wspierać tę realizację.
Ktoś może na to różnie patrzeć, ale ja tak rozumiem demokrację. Jeżeli jest się Prezydentem wybranym w powszechnych wyborach, to jest się zobowiązanym do tego, by słuchać ludzi i starać się zrealizować ich oczekiwania. Jaką postać ma mieć ich ojczyzna, jak chcą żeby była ukształtowana, jak sobie wyobrażają swoje życie, sprawy, przyszłość? Jakie mają problemy, a przede wszystkim właśnie – jak wspomniałem – oczekiwania?
Mogę Państwu powiedzieć, jakie jest moje oczekiwanie wobec mnie. Bo mówię to w zasadzie wszędzie, gdzie jestem. Moje oczekiwanie jest takie, żebym na zakończenie służby prezydenckiej mógł usłyszeć od zwykłej, przeciętnej polskiej rodziny: „Proszę Pana, żyje nam się lepiej niż wtedy, gdy Pan zaczynał”. Bo to będzie dla mnie rzeczywiście realizacja mojej misji – że ja ją w tym znaczeniu wykonałem.
Bo uważam, że po to jest władza – żeby służyć dobru wspólnemu. A tym ważnym elementem dobra wspólnego jest także budowanie przeciętnej zamożności społeczeństwa. To niezwykle ważne zadanie na wielu płaszczyznach. Jesteśmy członkiem Unii Europejskiej od 15 lat. Od 20 lat należymy do NATO. Od 30 lat mamy wolną, rzeczywiście niepodległą i suwerenną Polskę.
I co jest cały czas naszym pragnieniem? Co jest pragnieniem ludzi, a bardzo często rodziców których dzieci wyjechały za granicę? Żeby w Polsce żyło się na średnim zachodnim poziomie. Myślę, że jest to wielkie pragnienie większości Polaków – żeby to było po prostu takie zwykłe godne życie pozbawione ciężkich problemów egzystencjalnych pt. jak związać koniec z końcem? Jak dożyć od pierwszego do końca miesiąca? Jak dotrwać? Jak zapłacić wszystkie rachunki?
W większości przypadków na zachodzie Europy ludzie nie mają takich zmartwień. Owszem, mają zmartwienia, jak spłacić kredyty za drugi dom, za trzeci samochód itd. Ale u nas niewiele rodzin ma takie problemy. Chciałbym, żebyśmy się znaleźli na tym przeciętnym zachodnim poziomie, bo to spowoduje, że przesuniemy się z problemów, w których byliśmy i jesteśmy, oczywiście do nowych problemów, bo problemy zawsze są. Ale chciałbym, żeby były to problemy lżejsze, trochę innego kalibru.
Dla mnie to jest właśnie Europa. Żyjąca na wysokim poziomie przeciętna rodzina – to jest właśnie Europa! Wsparcie przez państwo rodziny mającej dzieci – to jest właśnie Europa! Tak jest w całej Europie Zachodniej, tam, gdzie jest prawdziwa zamożność. Mówiłem to już dzisiaj w Głogowie: co to oznacza? To oznacza prawdziwą społeczną gospodarkę rynkową, którą mamy zapisaną w naszej Konstytucji, a która do tej pory, do niedawna była tylko deklaracją. Społeczna gospodarka rynkowa to przede wszystkim sprawiedliwy podział dóbr, sprawiedliwy podział dochodu państwowego pomiędzy społeczeństwo.
Elementem tego sprawiedliwego podziału jest właśnie program 500+, który wprowadziliśmy po to, by wreszcie te środki były dzielone sprawiedliwie. To właśnie dlatego zatykamy dziurę VAT, bo przecież do tej pory ktoś te pieniądze kradł – przecież nie byliście to Państwo, jak tutaj stoicie. To była jakaś niewielka grupa, która bogaciła się niepomiernie kosztem całego społeczeństwa. Państwo, które pozwala na coś takiego, nie jest prawdziwie europejskie. To właśnie dlatego prowadzimy tak zdecydowane działania kończące tego typu działalność, by można było te pieniądze sprawiedliwie i uczciwie podzielić pomiędzy ludzi.
W formach różnego rodzaju – tak! – środków pomocowych, które są rozdzielane pomiędzy polskie społeczeństwo. Zamiast mówić „pomoc”, wolę mówić, że to jest podziękowanie ze strony polskiego państwa. Tak jak polskie państwo dziękuje poprzez program 500+ rodzinom wychowującym dzieci. Dziękuje, że te dzieci są, i chce się dołożyć do ich wychowania. Nie poprzez to, żeby uczyć rodziców, jak mają wychowywać dzieci, tylko poprzez to, żeby im pomóc. Proszę bardzo: niech pojedzie na dodatkową wycieczkę, poślijcie Państwo na dodatkowy kurs językowy, zrealizujcie dziecku marzenie, o którym może kiedyś marzyło.
Gdy zaczynaliśmy program 500+, akurat – o ile pamiętam – były chyba mistrzostwa Europy w piłce nożnej. I pojawiały się takie głosy: „Tak, ludzie idą, bo teraz odbierają tę skomasowaną kwotę, bo jest wyrównanie, i kupują za te pieniądze telewizory, żeby oglądać mistrzostwa”. A ile w tych domach było dzieci, które marzyły o takim telewizorze i miały głęboki kompleks wobec swoich koleżanek i kolegów z klasy, że tego telewizora do tej pory w domu nie było? Jeżeli ten kompleks został uleczony, to właśnie po to jest 500+. Kompleks tego dziecka: że było biedne.
Prawda jest taka, że dzięki 500+ zredukowaliśmy nędzę wśród dzieci o ponad 90 proc. – i to jest największy sukces tego programu. I to jest właśnie Europa! Myślę, że być może właśnie dzięki takim działaniom jak 500+, jak 13. emerytura – wierzę w to – wielu ludzi załatwiło różne zaległe sprawy i pomyśleli: „No tak, jakoś dzielą”. To była globalnie ogromna kwota: 11 mld zł w skali kraju.
Gdy program 500+ był wypłacany na drugie dziecko w całej Polsce, wyniósł 23 mld. A ta jedna 13. emerytura wypłacona wszystkim emerytom to 11 mld. Więc jest to po prostu gigantyczna skala, nieporównywalna nawet z 500+. Jeżeli popatrzeć całościowo, gdyby miało to być wypłacane co miesiąc jak 500+, po prostu na dziś nie da się tego zrealizować. Ale będziemy się starali – i to chcę Państwu powiedzieć: będziemy szukali wszelkich możliwości, by właśnie w taki sposób sprawiedliwie dzielić dochód polskiego państwa. I sprawiedliwie także dzielić podatki, które Państwo płacą.
Nie tylko płacicie je ze swojego dochodu jako podatek dochodowy, ale przecież płacicie je także właśnie w formie podatku VAT, gdy idziecie do sklepu, robicie zakupy. Jako zwykli obywatele jesteście płatnikiem końcowym – tak samo jak ja, gdy idę do sklepu i robię zakupy. Wszędzie płacę VAT, który powinien być odprowadzany do budżetu państwa. Chodzi o to, by jak najwięcej tego podatku wędrowało do budżetu i żebyśmy mogli potem znów go rozdzielać w godny sposób po to, by właśnie budować społeczną gospodarkę rynkową w pełnym tego słowa znaczeniu.
I teraz chcę Państwu podziękować z całego serca, bo mówimy o Europie. Ostatnio [odbyły się] wybory do organów europejskich, do instytucji, do Komisji Europejskiej, w Parlamencie Europejskim [dokonał się] wybór władz, ale wcześniej wybrali Państwo Parlament Europejski – i za to chcę Wam z całego serca podziękować. Za tę przeszło 45-proc. frekwencję. Dziękuję za nią z całego serca. Jestem z niej ogromnie dumny. Oczywiście ktoś powie: „70-proc. powinna być!”. Świetnie, tylko takiej to jeszcze nie mieliśmy od 1989 roku w żadnych wyborach.
A ja mówię w ten sposób: pomyślmy, że w poprzednich wyborach było około 25 proc. – o ile dobrze pamiętam – a wcześniej ta frekwencja była jeszcze niższa. W związku z czym tym razem dwa razy więcej naszych rodaków – jeżeli chodzi o procenty frekwencyjne – poszło do urn. I za to z całego serca dziękuję. Wiedzą Państwo dlaczego? Bo gdy przez rok byłem w Parlamencie Europejskim – od 2014 do 2015 – słyszałem głosy: „Ale u was to jest niska frekwencja”. I to było tak, jakby mi mówiono: „Jaką wy macie legitymację, żeby być posłami europejskimi, skoro tak mało ludzi was wybiera? Skoro tak mało ludzi w Polsce bierze na siebie odpowiedzialność za sprawy europejskie?”.
I za to chciałem Państwu podziękować – że wreszcie, jako społeczeństwo, wzięliśmy odpowiedzialność za te sprawy i pokazaliśmy całej Europie, że nas to interesuje, że się tym zajmujemy, że jest to dla nas ważne, że jesteśmy gotowi pójść i świadomie zdecydować. I za to Państwu dziękuję. Bo dzisiaj nikt już nie może niczego zarzucić naszym posłom do Parlamentu Europejskiego z żadnej ze stron politycznych.
Bo dzisiaj, kiedy nasz premier rozmawia w Europie o wyborze nowych władz to rozmawia z podniesioną głową. Dlaczego? Bo Polacy gremialnie zagłosowali i są świadomym, demokratycznym, europejskim społeczeństwem. I to właśnie pokazuje, że w Polsce demokracja się buduje. Wzrasta. Jest coraz silniejsza. I za to Państwu z całego serca chcę podziękować. Właśnie za to, że jesteśmy coraz dojrzalszym społeczeństwem.
Wierzę w to, że posłowie do Parlamentu Europejskiego, których Państwo wybraliście, będą działali odpowiedzialnie i będą realizowali polskie interesy. To jest bardzo ważne. Bo oczywiście ważny jest interes Europy jako całości, ale pamiętajmy o tym, że każdy kraj ma swoich posłów. A posłowie walczą o sprawy kraju. O to, żeby jego pozycja w Unii Europejskiej była jak najsilniejsza. Żeby ten kraj miał jak najwięcej beneficjów z Unii Europejskiej właśnie dla niego i jego mieszkańców. I takie jest zadanie naszych europosłów. Zadanie bardzo ważne.
Także, proszę Państwa, jeżeli chodzi o wspólną politykę rolną. Wiele mówiłem ostatnio na ten temat, a wiem, że tutaj, w pobliżu miasta, jest wiele terenów rolniczych. Wiem również, że w ciągu ostatnich 30 lat było tutaj wiele problemów, kiedy upadały państwowe gospodarstwa rolne, kiedy wielu ludzi popadło w nędzę poprzez, no, niestety, brutalną politykę przekształceń gospodarczych, nieliczącą się z człowiekiem i z jego potrzebami. To nie była społeczna gospodarka rynkowa, proszę Państwa, to było budowanie krwawego kapitalizmu. Mam nadzieję, że skończyliśmy z tym raz na zawsze. I że nigdy więcej już nie wróci ani to, ani ludzie, którzy to Polakom uczynili.
Dzisiaj na pewno to, co musimy robić, to budować odpowiedzialne programy, które będą tę sprawę naprawiały. To, co jeszcze dzisiaj można naprawić, choć minęło już wiele lat. Ale do naprawienia jest cały czas sporo. Jest coraz więcej różnych programów skierowanych do mieszkańców obszarów wiejskich. Oczywiście, polska wieś w ciągu 30 lat ogromnie się zmieniła. Ale chcielibyśmy, aby była jeszcze bardziej nowoczesna. Nowoczesna nie w znaczeniu, żeby dominowały na niej tysiąchektarowe gospodarstwa rolne. Nie. Po to, żeby to były gospodarstwa rolne rodzinne. Po to, żeby to były gospodarstwa nowoczesne, dobrze gospodarujące, ale przede wszystkim produkujące dobrą żywność. Żywność, która będzie wspierała zdrowie i Polaków, i wszystkich tych, którzy będą chcieli od nas tę żywność kupować. A chcą kupować od nas coraz chętniej.
Coraz więcej naszej żywności eksportujemy i ona jest na świecie coraz bardziej doceniana. Dlaczego? Dlatego właśnie, że najczęściej nie jest to rolnictwo masowe, nie jest to masowa produkcja rolna, tylko jest to coś, co jest cały czas dotknięte rękami rolnika. Coś, co jest wypielęgnowane. I my o to musimy dbać. Tu jeszcze wiele zadań przed nami. Ale dzisiaj dla polskiej wsi jest wiele programów.
Mówiłem dzisiaj do Pani Burmistrz i do Państwa Samorządowców, którzy się ze mną spotkali, że wraz z Kancelarią Prezydenta – wspierani przez Ministerstwo Rolnictwa i inne ministerstwa – przygotowaliśmy cykl konferencji o przyszłości, o szansach na przyszłość mieszkańców terenów wiejskich. Poproszę Panią Minister Halinę Szymańską, szefową mojej kancelarii, żeby taka konferencja odbyła się również tutaj, w Państwa powiecie. Żeby tutaj taką konferencję zrealizowano, bo uczestniczyło w niej 13 ministerstw, które pokazywały swoją ofertę dla obszarów wiejskich: w jakim zakresie można skorzystać z różnego rodzajów funduszy i forma wsparcia dla różnego rodzaju działalności w pełnym przekroju życia, od ochrony zdrowia po kulturę i rozrywkę.
Proszę Państwa, dzisiaj jest dużo takich możliwości. Chodzi tylko o jedno, żeby te możliwości były blisko ludzi i żebyśmy je dobrze wykorzystywali. To jest nasze wielkie zadanie na przyszłość. To jest zadanie moje, to jest zadanie polskiego rządu, to jest zadanie posłów, senatorów, to jest zadanie przedstawicieli samorządu terytorialnego, poczynając od samorządu regionalnego poprzez powiatowy aż do samorządu gminnego. To są nasze zadania, bo jesteśmy ludźmi, którzy wykonują zadania publiczne, które Państwo nam powierzyliście.
Chciałbym, żeby w Polsce te zadania były wykonywane coraz lepiej, bo to jest warunek rozwoju naszego kraju. Ale powtarzam: Polska będzie rzeczywiście nowoczesnym państwem europejskim wtedy, kiedy będziemy realizowali w naszym kraju rzeczywiście społeczną gospodarkę rynkową. To jest warunek sine qua non. Jeżeli tego nie będzie, będziemy się stawali społeczeństwem kastowym. Gdzie są różne najwyższe kasty nietykalne, nienaruszalne, które mogą robić, co im się żywnie podoba na oczach reszty społeczeństwa, niczym się nie przejmując.
Wiecie, Państwo, że tak się niestety jeszcze cały czas zdarza. I z tym musimy skończyć. To nie jest norma prawdziwie demokratycznego kraju. To jest coś, co w demokratycznych krajach się nie dzieje. Ci, którzy rzeczywiście są elitą społeczną, to są ci, którzy najbardziej przestrzegają etyki, najbardziej przestrzegają norm, najbardziej przestrzegają prawa, bo mają świadomość, że mają być przykładem dla reszty społeczeństwa, a nie że reszta społeczeństwa ma na nich robić.
To jest jedna z podstawowych zasad demokracji. I te zasady są zapisane w naszej Konstytucji, tylko do tej pory, przez ostatnie lata, od 1997 roku, kiedy obowiązuje ta Konstytucja po prostu zwyczajnie tego nie przestrzegano. Po prostu naruszano Konstytucję. Tak, jak nie mam żadnych wątpliwości, że naruszono Konstytucję także w działalności Trybunału Konstytucyjnego, kiedy orzekał, że podwyższenie wszystkim Polakom wieku emerytalnego – wbrew ich woli – jest zgodne z Konstytucją. Tak [Trybunał Konstytucyjny] orzekł.
Czy to był trybunał, który działał dla polskiego społeczeństwa i dla polskiego państwa, czy dla jakiejś wąskiej kasty rządzącej, która wtedy akurat miała taki interes? To ja już myślę, że każdy sam sobie odpowie na to pytanie.
Powtarzam: chcemy innej Polski. Chcemy sądów, które nie orzekają braku winy w sytuacji, kiedy ktoś potrącił starszą panią na pasach, mając samochód bez przeglądu i nie mając prawa jazdy, bo nie wiadomo, z jaką prędkością staruszka wtargnęła na pasy.
Taka Polska być nie może i to musi zostać zmienione. Wszyscy, którzy chcą, żeby było tak, jak było, muszą się oswoić z myślą, że społeczeństwo nie chce, żeby było tak, jak było. Chce, żeby było normalnie. Tak jak to jest w państwach demokratycznych, tak jak to jest w państwach nowoczesnych, tak jak to jest w państwach cywilizowanych. Takiej właśnie Polski chcemy.
Szanowni Państwo, taką Polskę zobowiązuję się budować. I będę ją budował, dopóki Państwo będziecie sobie tego życzyli, dopóki wystarczy mi tchu. To jest moje zadanie i mam tego pełną świadomość. Wiele razy ludzie mi mówią: niech się Pan trzyma, niech się Pan nie cofa. Proszę Państwa, ani się nie muszę trzymać, ani się nie będę cofał. Robię to, co do mnie należy i to, co mi Państwo powierzyliście.
Dotyczy to także wzmacniania Rzeczypospolitej. Trwają teraz różne dyskusje: czy to dobrze, że chcemy [tworzyć sojusze] z Amerykanami, że chcemy kupować od Amerykanów itd., itd., itd. A co? Z Rosji mamy kupować? Dzisiaj jesteśmy członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego i chcemy mieć broń oraz uzbrojenie dla naszych żołnierzy w takich standardach, jakie są w Sojuszu Północnoatlantyckim. Po prostu. To jest zwykła kolej dziejowa. Zmieniliśmy sojusz. Polacy zdecydowali, że nie chcemy być dłużej sojusznikiem Związku Radzieckiego. Tak, taka była decyzja Polaków.
Wtedy był jeszcze Związek Radziecki. Dzisiaj jest Rosja, ale Rosja nie jest państwem pokojowo nastawionym. Rosja napadła na Gruzję, Rosja napadła na Ukrainę. Rosja prowokuje militarnie także i w naszym regionie, choćby nad Morzem Bałtyckim, w okolicach państw bałtyckich. To właśnie dlatego należymy do Sojuszu Północnoatlantyckiego. To właśnie dlatego zacieśniamy nasz sojusz ze Stanami Zjednoczonymi. Bo chcemy być państwem bezpiecznym, a wiemy, że tylko w takim sojuszu to bezpieczeństwo będzie rzeczywiście. Chcemy mieć jak najlepiej wyposażoną armię, chcemy mieć żołnierzy, którzy mogą służyć, mając najlepsze na świecie wyposażenie. Jest takie powiedzenie „Co tanie, to drogie”. Tak, proszę Państwa, ten sprzęt nie jest tani, jest drogi, ale jest najlepszy. I chcemy, żeby taki sprzęt mieli nasi żołnierze. Właśnie dlatego się na to decydujemy, bo chcemy, żeby mogli jak najlepiej realizować swoje zadanie, a tym zadaniem jest obrona granic Rzeczypospolitej i obrona naszego bezpieczeństwa.
Myślę, że tak naprawdę to chyba nikomu nie trzeba tego za bardzo tłumaczyć. I dziwię się tym różnym głosom, które teraz się podnoszą. Dziwię się bardzo. I dziękuję Państwu jeszcze raz, z całego serca. Mówiłem to już wielokrotnie. Że przy różnych potrzebach, które jeszcze są, i w służbie zdrowia, i jeżeli chodzi o podwyższanie emerytur, i pensji dla sfery budżetowej, jesteście Państwo w stanie przyjąć do wiadomości, że wydatki nasze na modernizację armii są wysokie i będą wynosiły ponad 2 procent PKB rocznie. Bo to jest po prostu potrzebne dla naszego bezpieczeństwa. I wierzcie mi Państwo, jeżeli nie będziemy bezpieczni, to te wszystkie emerytury i służbę zdrowia będziemy sobie mogli… Po prostu, niestety.
Ale to nie jest nawet tak bardzo istotne. Istotna jest inna rzecz. Dzisiaj składałem kwiaty pod pomnikiem Dzieci Głogowskich. Symbolicznym, przecież sprzed 800 lat. Niektórzy nawet twierdzą, że to legenda, choć w kronikach Galla Anonima przecież jest to zapisane. Że dzieci oddały życie i wielu ich rodziców oddało życie za to, żeby Polska była Polską. Żeby to nie były Niemcy. Wtedy Cesarstwo Rzymskie Narodu Niemieckiego, jak chciał cesarz Henryk V. Całe pokolenia oddawały potem życie w powstaniach, żeby to nie była Rosja carska, żeby to nie były Prusy, żeby to nie były Austro-Węgry, tylko żeby to była Polska. Ludzie za to ginęli, żeby to była Polska. Umierali na ulicach.
Jeszcze nie tak dawno to [było] namacalne: w Gdańsku w 1970 roku, w Ursusie, w Płocku, w Radomiu, w 1976, potem w 1981 roku, chociażby w kopalni Wujek, ludzie umierali na ulicy, cierpieli więzienie po to, żeby to była wolna Polska. Suwerenna. Niepodległa. Nasza, w której my się rządzimy.
Powiem tak, proszę Państwa, to jest warte każdych pieniędzy. Skoro ludzie oddawali za to życie. Dlatego dziękuję, że nam pozwalacie tak gospodarować, żebyśmy mogli wzmacniać bezpieczeństwo Rzeczypospolitej. Bo ja nie chcę, żeby kiedykolwiek, czy mnie, czy mojej córce, czy moim, mam nadzieję, wnukom czy prawnukom kiedykolwiek jeszcze w dziejach przydarzyło się to, że ktoś tu przyjdzie, uczyni ich niewolnikami, narzuci im swoją wolę i powie, że mają robić to, co on chce, a nie to, co oni chcą w swoim kraju.
I to jest wielkie zadanie nas wszystkich. Takie właśnie budowanie Polski, żeby ta Polska była w stanie wszystko przetrwać. Mamy naprawdę dobry okres w naszych dziejach. Możemy narzekać, pewnie zawsze będziemy narzekać. Niektórzy mówią, my, Polacy, mamy skłonność do narzekania. Ale my mamy, proszę Państwa, wolną Polskę od 30 lat. Ci, którzy ją wywalczyli w 1918 roku nie mieli tego niezwykłego daru, żeby mieć swoją wolną Polskę przez 30 lat.
Mam nadzieję, że będziemy mieli przez 40, przez 50, 60, 70, 80, 90, 100 i dalej. I to jest wielkie nasze zadanie, żeby taką właśnie Polskę budować. I powiem Państwu tak: jestem głęboko przekonany, że jesteśmy na dobrej drodze. I bardzo dziękuję Państwu, że bierzecie w tym udział. Za to, że pracujecie, że płacicie podatki, że budujecie swoje miasto i że chodzicie na wybory, także wybory europejskie.
Dziękuję Wam za to z całego serca. I życzę Wam, żeby te wszystkie nasze życzenia, nasze marzenia i nasze pragnienia spełniły się i to jak najprędzej. Dziękuję.
