Statement of the President regarding the amendment to the Electoral Code
Andrzej Duda · President of Poland
- Context
- Duda announced his veto of a July 2018 electoral code amendment at the Presidential Palace, citing threats to proportionality and democratic representation in European Parliament elections.
- Main themes
- Electoral code amendment veto, proportionality in elections, European Parliament elections, effective electoral threshold, political representation, voter turnout, coalition formation, democratic fairness, two-party system risk, citizens' political rights
- Duration
- ~9 min
- Words
- 1,043
- Sentences
- 46
- Readability
- 49
- Grade
- 11.8
- Syntax
- 3.17
- Vocabulary
- 2.03
Translated from Polish
The broad sphere of national life a sentence belongs to. Every sentence has an Arena, so it is the denominator the other indices are read against.
Other46 sentences in 18 paragraphs
Good morning, I warmly welcome you all!
Thank you for coming to the Presidential Palace for this meeting with me. It is well known what the topic will be: the issue of the law of July 20, 2018, amending the Electoral Code, and more specifically – as it is commonly said – the issue of changes in the electoral system for the European Parliament elections.
I want to announce that my decision regarding this law is as follows: I refuse to sign it and I return this law to the Sejm for reconsideration – for several reasons.
First of all, because I believe that it deviates far too much from the principle of proportionality in elections. What is the issue? In our electoral law, as well as in the act concerning the election of members of the European Parliament adopted by the Council – thus, an act of European law – a 5% threshold is clearly defined regarding access to the European Parliament. In short: a party must achieve a minimum of 5% in the elections to obtain a mandate – or mandates – in the European Parliament elections.
The change made by this law results in – as legal and political analyses show, primarily the analysis prepared for the Senate's work – that the effective electoral threshold will be at least several percentage points higher. The Senate analysis shows that it could even be 16.5%. Everyone knows perfectly well what that would mean.
This would mean that, in practice, today in Poland, only two parties would have a chance of obtaining serious representation in the European Parliament. Therefore, it seems to me that such a regulation, which leads de facto – because it is statutory – to this outcome, is too far-reaching.
If indeed our political system were to be reduced to having two parties on the political scene, I believe that this should happen in an absolutely democratic manner. That is, through the natural processes of how citizens' political preferences are arranged.
I have never committed to making any changes to the electoral system for the European Parliament as President. I have also never committed to making any changes to the electoral system. If I have committed to anything, it is to listen to the people and to try to fulfill my electoral commitments.
And one of them was that people should have as much say as possible in Poland. And they should decide in the most democratic way about our political life and how the system of the Republic is shaped, as well as, of course, parliamentary representation in parliamentary elections – whether to the European Parliament or in elections to local government authorities.
This regulation would certainly disturb that process. Why? The answer is very simple: its introduction into our legal system would mean that a huge part of citizens would not have their representation in the European Parliament because they would not be able to elect. Moreover – I am convinced that such an electoral system would lead to an even greater decline in interest in the European Parliament elections, which would result in even lower turnout in Poland in these elections.
Because many citizens – being aware of how high the electoral threshold is set and what potential result their party could achieve – would simply conclude that their participation in these elections makes no sense. And yet even now – when the threshold is significantly lower than what is proposed, perhaps even more than three times lower – we still have very low turnout for elections. Therefore, I consider it senseless to introduce solutions that could further contribute to lowering it. And that is the second reason.
So, the issue of the proportionality of elections, which would be absolutely disturbed. Most parties that would normally run in the elections would have no chance of having serious representation in the European Parliament. Secondly: as a result, the issue of discouraging citizens from participating in elections.
And finally, the third matter – of course, it is said: “This will then lead to a tendency to form political agreements, electoral coalitions, to go together in elections.” Yes, but I want this to be a conscious and calm decision of each political party, made freely and voluntarily. Not – that we shape the laws in Poland in such a way that it is a forced decision, driven solely by existential issues, i.e., to be or not to be – either we will be in the European Parliament, or we will not be there at all.
Because if we agree to such a solution, then – to put it briefly – the agreement will always be dictated by the strong. That is, the large party, which would already have its representation in the European Parliament, will dictate to the smaller ones, which would not have it anyway, the conditions under which this coalition or agreement can be made.
I believe that this is a solution that I should not agree to, because it is not a good change in the legal and democratic system in our country. And therefore, for these three reasons – as it is commonly said – I am vetoing this law. Thus, it will be sent back to the Sejm for reconsideration. That is my decision, and this document will be presented today in the Sejm to Mr. Marshal.
I will add one more thing: I have nothing against working on the electoral system for the European Parliament in the Sejm, because I believe that changes are indeed needed that would simplify it a bit. But not those that would disturb the democratic principles that have functioned so far in our country and simply introduce rules that are difficult to reconcile. So, of course, simplification is possible.
If someone wants to work in parliament on such changes and a system is actually prepared that does not restrict access to the European Parliament to such a significant extent, and simplifies the electoral system – and in this way makes it more transparent for citizens as well – then I will, of course, gladly accept such an act. And if there are no objections like those currently, I will, of course, decide to sign it.
Thank you very much.
The original Polish. The tags above are read on the English translation's sentences.
Dzień dobry, witam Państwa bardzo serdecznie!
Dziękuję za przybycie do Pałacu Prezydenckiego na to spotkanie ze mną. Wiadomo, jaki będzie temat: kwestia ustawy z 20 lipca 2018 roku zmieniającej ustawę Kodeks wyborczy, a dokładniej – jak to się mówi powszechnie – kwestia zmian w ordynacji w wyborach do Parlamentu Europejskiego.
Chcę ogłosić, że moja decyzja w sprawie tej ustawy jest następująca: otóż odmawiam jej podpisania i zwracam tę ustawę Sejmowi do ponownego jej rozpatrzenia ‒ z kilku względów.
Po pierwsze, dlatego że uważam, iż w absolutnie zbyt daleko idący sposób odbiega od zasady proporcjonalności w wyborach. W czym rzecz? W naszym prawie wyborczym, jak również w akcie dotyczącym wyboru członków Parlamentu Europejskiego przyjętym przez Radę ‒ a więc akcie prawa europejskiego – jest jasno określony próg 5-proc., jeżeli chodzi o dostępność do Europarlamentu. Krótko mówiąc: ugrupowanie musi osiągnąć w wyborach minimum 5-proc. wynik, aby mogło uzyskać mandat – czy mandaty – w wyborach do Parlamentu Europejskiego.
Zmiana, która została dokonana tą ustawą, powoduje – jak pokazują analizy prawne i politologiczne, w tym przede wszystkim analiza zrobiona na potrzeby prac Senatu – że efektywny próg wyborczy będzie co najmniej kilkunastoprocentowy. Analiza senacka pokazuje, że będzie to nawet 16,5 proc. Wszyscy doskonale wiedzą, co by to oznaczało.
To by oznaczało, że w praktyce dzisiaj w Polsce szanse na uzyskanie poważnej reprezentacji w Parlamencie Europejskim mają tylko dwa ugrupowania. W związku z powyższym wydaje mi się, że taka regulacja, która w sposób de facto przymusowy – bo ustawowy – do tego prowadzi, jest zbyt daleko idąca.
Jeżeli rzeczywiście kiedyś nasz system polityczny sprowadzi się do tego, że będziemy mieli na scenie politycznej dwa ugrupowania, to uważam, że powinno to nastąpić w sposób absolutnie demokratyczny. Czyli poprzez naturalne procesy takiego, a nie innego ułożenia się preferencji politycznych obywateli.
Nigdy nie zobowiązywałem się do tego, że – jako Prezydent – będę dokonywał jakichkolwiek zmian w ordynacji do Parlamentu Europejskiego. Nigdy się też nie zobowiązywałem, że będę dokonywał jakichkolwiek zmian w systemie wyborczym. Jeżeli się do czegoś zobowiązywałem, to do tego, że będę słuchał ludzi i będę starał się realizować moje zobowiązania wyborcze.
A jednym z nich było to, że ludzie powinni mieć w Polsce jak najwięcej do powiedzenia. I to oni powinni w jak najbardziej demokratyczny sposób decydować o naszym życiu politycznym i o tym, jak jest kształtowany także ustrój Rzeczypospolitej oraz oczywiście reprezentacja parlamentarna w wyborach parlamentarnych ‒ czy do Parlamentu Europejskiego, czy w wyborach do władz jednostek samorządu terytorialnego.
Ta regulacja z całą pewnością ten proces by zaburzała. Dlaczego? Odpowiedź jest bardzo prosta: jej wprowadzenie do naszego systemu prawnego spowodowałoby, że ogromna część obywateli nie miałaby swojej reprezentacji w Parlamencie Europejskim, ponieważ nie byliby w stanie wybrać. Co więcej – jestem przekonany, że tak ułożona ordynacja doprowadziłaby do jeszcze większego spadku zainteresowania wyborami do Parlamentu Europejskiego, czyli w efekcie: że frekwencja w Polsce w tych wyborach byłaby jeszcze niższa.
Dlatego że wielu obywateli – mając świadomość, jak bardzo wysoko postawiony jest próg wyborczy, a jaki ich ugrupowanie może uzyskać potencjalny wynik – po prostu uznałoby, że ich uczestnictwo w tych wyborach nie ma żadnego sensu. A przecież już obecnie ‒ gdy próg jest znacznie niższy od tego proponowanego, być może nawet ponad 3-krotnie niższy – i tak mamy bardzo niską frekwencję jak na wybory. W związku z tym wprowadzanie rozwiązań, które jeszcze mogłyby się przyczynić do jej obniżenia, uważam za bezsensowne. I to jest druga przyczyna.
A więc kwestia proporcjonalności wyborów, która byłaby absolutnie zaburzona. Większość ugrupowań, które normalnie wystartowałyby w wyborach, nie miałaby żadnych szans na to, by mieć swoją poważną reprezentację w Parlamencie Europejskim. Po drugie: w związku z tym ‒ kwestia zniechęcenia obywateli do uczestnictwa w wyborach.
I wreszcie trzecia sprawa – oczywiście, mówi się tak: „To będzie w takim razie skłonność do zawierania porozumień politycznych, koalicji wyborczych, do tego, by w wyborach iść razem”. Tak, tylko ja chcę, żeby to była świadoma i spokojna decyzja każdego z ugrupowań politycznych, podejmowana w sposób wolny i dobrowolny. A nie – żebyśmy tak kształtowali przepisy prawa w Polsce, że jest to decyzja przymusowa, wywołana wyłącznie kwestiami egzystencjonalnymi, tzn. być albo nie być – albo w ogóle będziemy w Parlamencie Europejskim, albo nas w ogóle tam nie będzie.
Bo jeżeli zgodzimy się na takie rozwiązanie, to – powiem krótko – porozumienie będzie zawsze dyktatem tego silnego. Tzn. ta wielka partia, która i tak miałaby swoją reprezentację w Parlamencie Europejskim, będzie dyktowała tym mniejszym, którzy i tak by jej nie mieli, warunki po temu, w jaki sposób i na jakich zasadach ta koalicja czy porozumienie może zostać zawarte.
Uważam, że jest to rozwiązanie, na które nie powinienem się zgodzić, bo nie jest to dobra zmiana w systemie prawnym i demokratycznym w naszym kraju. I dlatego wobec tych trzech przyczyn – jak to się mówi popularnie – składam weto wobec tej ustawy. A więc będzie ona skierowana do Sejmu do ponownego rozpoznania. Taka jest moja decyzja i ten dokument znajdzie się dzisiaj w Sejmie u Pana Marszałka.
Dodam jeszcze jedno: nie mam nic przeciwko pracom nad ordynacją wyborczą do Parlamentu Europejskiego w Sejmie, ponieważ uważam, że rzeczywiście są potrzebne zmiany, które trochę ją uproszczą. Ale nie takie, które zaburzą zasady demokratyczne funkcjonujące do tej pory w naszym kraju i po prostu wprowadzą zasady, z którymi trudno się pogodzić. Więc oczywiście uproszczenie jest możliwe.
Jeżeli ktoś będzie chciał w parlamencie pracować nad takimi zmianami i faktycznie zostanie przygotowana ordynacja, która nie będzie ograniczała w tak istotnym stopniu dostępu do Parlamentu Europejskiego, a uprości system wyborczy – i w ten sposób stanie się on bardziej przejrzysty także dla obywateli – to ja, rzecz jasna, z radością taki akt przyjmę. I jeżeli tutaj obiekcji takich jak te obecnie nie będzie, to oczywiście zdecyduję się go podpisać.
Dziękuję bardzo.